પંચમહાલ અને જાંબુઘોડાના આદિવાસી પરિવારો માટે મહુડાના ફૂલ આશીર્વાદરૂપ છે. મહુડાના ફૂલો પડવાની શરૂઆત થતા આનંદ છવાયો છે, જે આખા વર્ષની રોજી આપે છે. ગત વર્ષે એક ક્વિન્ટલનો ભાવ 5200થી 5400 રૂા. હતો. આ ફૂલ ઔષધીઓ, દેશી દવા અને દારૂમાં વપરાય છે. આદિવાસીઓ મહુડાની ડોળીમાંથી તેલ બનાવે છે, જે ખાવામાં, માલિશમાં, સાબુ તેમજ શેમ્પુ બનાવવામાં વપરાય છે.

દેવગઢ બારીયા અને ધાનપુર વિસ્તારમાં મહુડાના વૃક્ષો સોના જેવી આવક આપે છે. વસંત વિદાય સાથે ફૂલ પડવાની શરૂઆત થતા ગ્રામીણ જનજીવનમાં ઉત્સાહ આવે છે. લોકો ફૂલ વીણીને આર્થિક જરૂરિયાતો પૂરી કરે છે. લગ્ન પ્રસંગોમાં આ ફૂલ આશીર્વાદરૂપ સાબિત થાય છે. 20મી સદીમાં મહુડાના વૃક્ષો સમૃદ્ધિનું માપદંડ હતા. આજે પણ લગ્ન અને સામાજિક ખર્ચાઓ માટે આવકનો મોટો સ્ત્રોત છે. મહુડો ફૂલથી ફળ સુધીની સફર કરે છે.

મધ્ય-પૂર્વમાં યુદ્ધથી LPG પુરવઠામાં અવરોધ આવતા ભારતમાં યુરિયા પ્લાન્ટ અડધી ક્ષમતાથી ચાલે છે, જેના લીધે ઉત્પાદન ઘટ્યું છે. Petronet LNG એ ઈમરજન્સી જાહેર કરી છે, કારણ કે સપ્લાયરો હોર્મુઝની ખાડીથી ગેસ સપ્લાય કરવામાં અસમર્થ છે. આના કારણે પેટ્રોલ-ડીઝલ, ગેસ પછી હવે ખાતરની તંગી સર્જાવાની આશંકા છે. યુરિયા ઉત્પાદન 50% ઘટ્યું.

મોરબીમાં પૌષ્ટિક આહારનું મહત્વ વધારવા, ‘મિલેટ્સ’ અને રસાયણમુક્ત ખેતી માટે જાગૃતિ લાવવા મિલેટ મહોત્સવ અને પ્રાકૃતિક FARMER MARKET શરૂ થયો. L.E. College ગ્રાઉન્ડ ખાતે આયોજિત આ કાર્યક્રમમાં મહિલા સખી મંડળો દ્વારા મિલેટ્સની વાનગીઓનું ડેમો રજુ કરાયું. આ કાર્યક્રમમાં નગરજનોને ‘શ્રી અન્ન’ અને પ્રાકૃતિક ઉત્પાદનોના વપરાશ દ્વારા સ્વાસ્થ્યપ્રદ જીવનશૈલી અપનાવવા અનુરોધ કરાયો.

બોટાદના સી.એલ.ભીકડીયાએ મુક્તિધામને હરિયાળું બનાવ્યું, જ્યાં ધન્વંતરિ ઔષધીય ઉપવન અને રાશિ વન બનાવ્યાં છે. તેઓ 18 વર્ષથી શ્વાનોને રોટલા ખવડાવે છે, જાયન્ટ્સ ગ્રુપ સાથે જોડાયેલા છે, અને તેમને "ગ્રીન મેન"નો એવોર્ડ મળ્યો છે. તેમણે 1 લાખ રોપાઓનું વિતરણ કર્યું, મુક્તિધામમાં 100થી વધુ ઔષધીય વૃક્ષો ઉછેર્યા, અને રાશીવનમાં વૃક્ષોનું રોપણ કર્યું. આ ઉપરાંત, ગેસ અને આધુનિક ભઠ્ઠીનું નિર્માણ પણ કરાયું છે.

મુખ્યમંત્રીના માર્ગદર્શનમાં, રાજ્ય સરકાર દ્વારા ખરીદી માટેનું આયોજન પૂર્ણ કરાયું છે. કૃષિ મંત્રી જીતુભાઈ વાઘાણીએ જણાવ્યું કે, ખેડૂતો માટે પૂરતા ખરીદ કેન્દ્રો કાર્યરત છે. નોંધણી, વાવેતર વિસ્તાર અને ઉત્પાદનને ધ્યાને લઈ ચણા માટે 165 અને રાયડા માટે 60 ખરીદ કેન્દ્રો કાર્યરત થશે. આ વર્ષે પુષ્કળ ખેડૂતોએ ચણા અને રાયડાના વેચાણ માટે નોંધણી કરાવી છે. ખરીદ કેન્દ્રો SMS દ્વારા ખેડૂતોને અગાઉથી જાણ કરશે. આધાર ઇનેબલ્ડ બાયોમેટ્રીક અથવા ફેસ ઓથેન્ટીકેશન પ્રક્રિયા અમલમાં મુકાશે.

કચ્છમાં વાતાવરણ બદલાતા આહિરપટ્ટીમાં માવઠાથી ઘઉં અને જીરું પલળી ગયા, પાક નિષ્ફળ જવાની ભીતિ. Kesar કેરીના બગીચાઓમાં પણ નુકસાન થયું છે. રવિ પાકની કાપણી સમયે કુદરતી આફતથી ખેડૂતોને આર્થિક નુકસાન થયું છે, શાકભાજીમાં ફૂગ અને ફળોના રાજા કેરીને પણ નુકસાન થવાની સંભાવના છે.

માતાના મઢથી જાગોરા ડુંગરના રેતાળ રસ્તાને પાકો કરવાની માંગણી છે, જેનાથી યાત્રિકોને સરળતા રહે. Jagora Dungar થી Paneli ગામ વચ્ચેનો રસ્તો કાચો હોવાથી હાલાકી પડે છે. આ રસ્તાનું નવીનીકરણ થાય તો Mata na Madh અને આસપાસના લોકોને ફાયદો થશે. પૂર્વ સરપંચે લેખિત રજૂઆત કરી હોવા છતાં તંત્ર નિષ્ક્રિય છે.

ગણદેવી તાલુકાના વિખ્યાત અમલસાડી ચીકુની સિઝન શરૂ થઈ છે. અમલસાડ મંડળી દ્વારા તહેવારોમાં પરિવહનની સમસ્યા નિવારવા 35,000 બોક્સ ભરેલી ચીકુની ટ્રેન દિલ્હી રવાના કરાઈ છે. રોડ માર્ગે ટ્રકની અછતને લીધે રેલવેનો સહારો લેવાયો છે. આ ટ્રેન દ્વારા અંદાજિત 80,000 મણ ચીકુ 35 કલાકમાં દિલ્હી પહોંચશે. અમલસાડી ચીકુ તેની મીઠાશ માટે દિલ્હી, રાજસ્થાન, પંજાબ અને હરિયાણામાં જાણીતો છે.

મિલેટ મહોત્સવનું ઉદ્ઘાટન અધિકારીઓ દ્વારા થયું, જેમાં ખેડૂતોના સ્ટોલની મુલાકાત લેવાઈ. તા. ૨૨ સુધી ચાલનારા આ મહોત્સવમાં મિલેટની વાનગીઓ, તેના ફાયદાઓ વિશે માહિતી અપાઈ છે. ડાયાબિટીસ અને હૃદયરોગ સામે રક્ષણ માટે શુદ્ધ ધાન્યનું મહત્વ સમજાવવામાં આવ્યું. 'Pratikrutik Farmer Market'માં રાસાયણિક ખાતર મુક્ત શાકભાજીનું વેચાણ થઈ રહ્યું છે, સાથે 'Drone Didi' અને આંગણવાડી વિભાગના સ્ટોલ્સ પણ છે.

ગુરૂવારે વાવાઝોડા સાથેના માવઠાથી ખેડૂતોના ઘઉં, બાજરો અને જુવાર જેવા તૈયાર પાકને ભારે નુકશાન થયું. ગારિયાધાર તાલુકામાં વીજળીના કડાકા ભડાકા સાથે કમોસમી વરસાદથી ખેડૂતોને મોઢા સુધી આવેલો કોળીયો કુદરતે છીનવી લીધો હોય તેમ તૈયાર પાકોને નુકશાન થયું છે. રવિપાકોને નુકશાન થયું છે અને વેપારીઓને પણ માવઠાનો માર સહન કરવો પડ્યો છે.

ખેડા જિલ્લા પંચાયતના કર્મચારીઓને વહીવટી શિથિલતાના કારણે 3 મહિનાથી પગાર મળ્યો નથી. સરકારી અને આઉટ સોર્સિંગના કર્મચારીઓની કફોડી સ્થિતિ થઈ છે. જિલ્લા વિકાસ અધિકારી સહિત ઉચ્ચ અધિકારીઓને વારંવાર રજૂઆતો કરવા છતાં ઉકેલ આવ્યો નથી, પરિણામે આંદોલનની ચીમકી આપવામાં આવી છે. કર્મચારીઓના આર્થિક વ્યવહારો ખોરવાયા છે અને પરિવારમાં અસંતોષ ફેલાયો છે.

અતિવૃષ્ટિ પછી કમોસમી વરસાદથી ખેડૂતોને નુકસાન થયું છે. ઘઉં, ચણા, બાજરી અને એરંડા જેવા શિયાળુ પાકોને નુકસાન થયું છે. અમરેલી, જૂનાગઢ, ગીર સોમનાથ અને કચ્છ-ઉત્તર ગુજરાતમાં ખેતીને નુકસાન પહોંચ્યું છે, નુકસાનીનો સર્વે કરવા માંગ ઉઠી છે.

રાજ્યના મહાનગરોમાં આજથી "મિલેટ મહોત્સવ" શરૂ થશે, જેમાં જગદીશ વિશ્વકર્મા ઉપસ્થિત રહેશે. ૭૦૦થી વધુ સ્ટોલ્સ ખેડૂતો, FPOને વિનામૂલ્યે ફાળવવામાં આવ્યા છે, જેનાથી ખેડૂતોને સીધો ભાવ મળશે. મંત્રી મંડળના સભ્યો પણ ઉપસ્થિત રહેશે. મિલેટ પ્રદર્શની, ફૂડ ફેસ્ટ અને કૃષિ-ટેક ઝોન આકર્ષણ જમાવશે. નાગરિકોને મિલેટને પ્રોત્સાહન આપવા અનુરોધ છે. 'શ્રી અન્ન' અભિયાનને વેગ મળશે.

ગુજરાતમાં હવામાન વિભાગની આગાહી મુજબ ભાવનગર સહિત જિલ્લામાં કમોસમી વરસાદ અને ભારે પવનથી ખેતીવાડીને નુકસાન થયું છે. ખાસ કરીને કેરી, કેળા, ચીકુ જેવા બાગાયતી પાકોમાં ભારે નુકસાન થયું છે અને સૌરાષ્ટ્રના ભાવનગર જેવા જિલ્લામાં 42 હજાર હેકટરથી વધુ વિસ્તારમાં આંબાનું વાવેતર થયેલું છે. જેના લીધે ખેડૂતોને આર્થિક રીતે પણ મોટો ફટકો પડ્યો છે. ભાવનગર જિલ્લામાં 4000 ટન કેરીનું ઉત્પાદન થાય છે, જેમાં 40% જેટલું નુકશાન થયું છે.

રાજ્યમાં કમોસમી વરસાદથી ખેડૂતો અને વેપારીઓને નુકસાન થયું છે. વેજલપુર APMCમાં વરસાદથી ડુંગળી-બટેટા પલળી જતાં વેપારીઓને આર્થિક નુકસાન થયું. અંદાજે 200થી વધુ કટ્ટા ખરાબ થયા. માર્કેટમાં શેડના અભાવે નુકસાન થયું છે અને ખેડૂતોને રવિ પાકની ચિંતા છે.

અમરેલીના લુધીયામાં 4 ઇંચ વરસાદથી પાકને નુકસાન, સુડાવડના ખેતરોમાં નદી જેમ પાણી વહ્યા. સમઢીયાળામાં કરા સાથે વરસાદથી અને કમોસમી વરસાદથી ઘઉં, ચણાને નુકસાન થયું. બગસરા પંથકમાં પવન સાથે 2-4 ઇંચ વરસાદથી ઘઉં, ચણા, ધાણાને નુકસાન થયું. ખેડૂતોએ સરકાર પાસે સહાયની માંગ કરી છે. ગુજરાતમાં કમોસમી વરસાદથી 5 લાખ હેકટરથી વધુ પાકમાં નુક્સાનની ભીતિ છે.

ગઈકાલે રાજ્યના મોટાભાગના જિલ્લામાં કમોસમી વરસાદ અને કરા પડતાં ખેડૂતોના ઉભા પાકને નુકસાન થયું છે. ઉનાળુ બાજરી, જીરુ, કપાસ, ઘઉં, એરંડા જેવા પાકને નુકસાન થયું છે અને APMCમાં માલ પણ પલળી ગયો છે. ખેડૂતો સરકાર પાસે સહાયની આશા રાખી રહ્યા છે.

રાજકોટમાં કમોસમી વરસાદના કારણે મસાલા માર્કેટને મોટું નુકસાન થયું છે. ત્રણેય ઝોનમાં આવેલી બારમાસી માર્કેટના શેડ અને તાલપત્રી ઉડી ગયા હતા, જેના લીધે મરચાં, ધાણા, હળદર જેવા મસાલા પલળી ગયા છે. વેપારીઓને ભારે નુકશાન થયું છે અને માર્કેટને ફરીથી શરૂ થવામાં ત્રણથી ચાર દિવસ લાગશે. હવામાન વિભાગની આગાહી સાચી પડી, ગુરુવારે સાંજે જોરદાર પવન અને કરા સાથે વરસાદ પડ્યો. Rajkotના વેપારીઓએ જણાવ્યું કે મંડપ પડી ગયા છે અને માલ સામાનને નુકસાન થયું છે.

હવામાન વિભાગની આગાહીથી કચ્છમાં ભારે પવન સાથે વરસાદ થયો,જે ખેડૂતો માટે આફતરૂપ સાબિત થયો. 40-60 km/hની ઝડપે પવન ફૂંકાયો,વૃક્ષો ધરાશાયી થયા,ઘરના પતરાં ઉડી ગયા. વરસાદથી પાકને નુકસાન થયું. ઘઉં, જીરું, વરિયાળી જેવા પાકને નુકસાન થયું,રાપર તાલુકામાં કરા પડ્યા અને લખપતમાં 50થી વધુ મકાનોને નુકસાન થયું તથા વીજળીના થાંભલા પણ પડી ગયા.

ગુજરાતમાં મીની વાવાઝોડાં અને કમોસમી વરસાદથી ખેડૂતો મુશ્કેલીમાં છે. હવામાન વિભાગે કચ્છમાં આજે પણ ‘ઓરેન્જ એલર્ટ’ જાહેર કર્યું છે. કચ્છ ઉપરાંત બનાસકાંઠા, સાબરકાંઠા, પાટણ, રાજકોટ, જામનગર, જૂનાગઢ, અમરેલી, મોરબી, ગીર સોમનાથ અને દીવમાં 50 થી 70 કિમીની ઝડપે પવન સાથે વરસાદની શક્યતા છે. ભુજમાં તાપમાન ઘટ્યું છે. પાકને નુકસાનની ભીતિથી ખેડૂતો ચિંતિત છે. માધાપરમાં ભારે પવનથી 2 વીજપોલ ધરાશાયી થયા.

કચ્છમાં આવેલા મિની વાવાઝોડા અને વરસાદને કારણે PGVCLની વીજ વ્યવસ્થાને અસર થઈ, થાંભલા ધરાશાયી થયા. લો-વોલ્ટેજથી સમસ્યા સર્જાઈ અને લોકો અંધારપટનો સામનો કરવો પડ્યો હતો. PGVCLની ટીમોએ મરામત કામગીરી શરૂ કરી અને બપોર સુધીમાં બંધ ફીડરની સંખ્યા ઘટી ગઈ. હવામાન વિકટ બનતા 121 જેટલા ફીડર અસરગ્રસ્ત થયા અને 84 વીજ થાંભલાને નુકસાન થયું. અસરગ્રસ્ત વિસ્તારોમાં વીજ પુરવઠો શરૂ કરવા ટીમો દ્વારા કામગીરી ચાલુ.

યુદ્ધ માત્ર ભૌગોલિકરાજકીય તાણ નથી, પરંતુ વિશ્વમાં અન્ન સલામતિ સામે જોખમ ઊભું કરી રહ્યું છે. મદદના માર્ગો, energy markets અને ખાતર પૂરવઠામાં ખલેલથી કૃષિ કટોકટીમાં ધકેલાઈ રહી છે. ભૂખમરાના સ્તરમાં વધારો, અન્નની કિંમતમાં ઉછાળો અને અનાજની અછતનું જોખમ છે. વર્લ્ડ ફૂડ પ્રોગ્રામના રિપોર્ટમાં આ સંઘર્ષ અન્ન સલામતિ માટે જોખમરૂપ છે.

નવલગઢના ખેડૂતે મલ્ચિંગ અને ગ્રો-કવર ટેકનોલોજીથી દાડમના બગીચામાં ટેટી-તરબૂચનું વાવેતર કર્યું. પરંપરાગત ખેતીમાં ખર્ચ વધે અને વળતર ઘટે ત્યારે ખેડૂતોએ વિચાર બદલવો જોઈએ. ધ્રાંગધ્રા તાલુકાના નવલગઢ ગામના ખેડૂતે વૈજ્ઞાનિક અભિગમ અપનાવી નવી રાહ ચીંધી.

વડોદરા, છોટાઉદેપુર અને નર્મદા જિલ્લાના મકાઈના ખેડૂતો આર્થિક સંકટમાં છે. મકાઈનો પાક તૈયાર હોવા છતાં યોગ્ય ભાવ ન મળતા ખેડૂતોમાં ભારે અસંતોષ છે. ગત વર્ષે મકાઈનો ભાવ રૂ.2200-2300 હતો, જે આ વર્ષે ઘટીને રૂ.1500-1600 થયો છે. ખેડૂતો APMC થકી ટેકાના ભાવે ખરીદી શરૂ કરવા રજૂઆત કરી રહ્યા છે.

ખેડા અને આણંદ જિલ્લામાં વેસ્ટર્ન ડિસ્ટર્બન્સના કારણે અચાનક વાતાવરણમાં પલટો આવ્યો. ધૂળની ડમરીઓ સાથે વાવાઝોડું ત્રાટકતા વિઝિબિલિટી ઘટી અને વીજળી ગુલ થઈ. આનાથી જનજીવન પ્રભાવિત થયું અને 35થી વધુ વૃક્ષો ધરાશયી થયા. ખેતરમાં કાપણી કરેલા ઘઉં, તમાકુ સહિતના રવી પાકને નુકસાન થવાની ભીતિ છે, જેનાથી ખેડૂતો આર્થિક પાયમાલીની દહેશત અનુભવી રહ્યા છે.

મોડાસા, માલપુર અને બાયડ તાલુકાના વાંઘા અને ચેકડેમોની સિંચાઈ વિભાગ દ્વારા સફાઈ અને મરામત ન કરાતા ખેડૂતોમાં આક્રોશ છે. ચેકડેમો જંગલ જેવા બન્યા છે. સુજલામ સુફલામ યોજનામાં વાંઘા ઊંડા કરવાની માંગ છે. બાયડ અને માલપુર સિંચાઈ વિભાગ દ્વારા ચેકડેમમાં માટી સાફ ન કરાતા ઝાડી ઝાંખરા ઉગી નીકળ્યા છે. ખેડૂતોમાં ભારે રોષ જોવા મળ્યો છે.

બનાસકાંઠા જિલ્લામાં કમોસમી વરસાદથી ડીસા માર્કેટ યાર્ડમાં બાજરી અને રાયડા જેવી ખેત જણસીઓને નુકસાન થયું. હવામાન વિભાગની આગાહી હોવા છતાં, વેપારીઓની લાપરવાહીથી હજારો બોરીઓ ખુલ્લા મેદાનમાં પડી રહી, જેના કારણે પાક પલળી ગયો અને લાખોનું નુકસાન થયું. પાક બગડતા ખેડૂતોમાં ભારે રોષ જોવા મળ્યો છે કારણ કે તેઓને બજારમાં યોગ્ય ભાવ મળવાની શક્યતા ઘટી ગઈ છે.

રાજ્યમાં હવામાન વિભાગની આગાહી મુજબ પવન સાથે વરસાદની શક્યતા છે. ડીસામાં કમોસમી વરસાદથી ખેડૂતોની ચિંતા વધી. અમદાવાદ ગ્રામ્ય અને મોરબીમાં પણ પવન સાથે વરસાદ થયો. અમદાવાદ શહેરમાં ભારે પવનથી નુકસાન, વસ્ત્રાપુર લેક પાસે ટ્રાફિક બુથ ધરાશાયી. મહેસાણામાં ઝાડ પડવાથી કારને નુકસાન, વાવ થરાદમાં વીજળી ગુલ.

સુરેન્દ્રનગરની આદર્શ નિવાસી શાળાઓમાં યુદ્ધના પગલે ગેસ પુરવઠો 7 દિવસથી નથી. ખમીસાણા રોડ પરની બે શાળાઓમાં ગેસ નથી, જેથી 100 વિદ્યાર્થીઓ માટે ચૂલા ચાલુ કરાયા છે. ગેસ સિલિન્ડરના અભાવે રસોઈ બનાવવામાં તકલીફ પડે છે.