ઈરાનથી ૭ વર્ષ બાદ ભારત આવી રહેલા પ્રથમ ક્રૂડ ઓઈલ જહાજ 'પિંગ શુન' (Ping Shun) એ સમુદ્રની વચ્ચે અચાનક દિશા બદલીને 'યુ-ટર્ન' લેતા અનેક તર્ક-વિતર્ક સર્જાયા છે. ગુજરાતના વાડીનાર બંદર તરફ આવી રહેલું આ અમેરિકા પ્રતિબંધિત અફ્રામેક્સ જહાજ હવે ચીનના ડોંગયિંગ તરફ વળ્યું છે. જો આ શિપમેન્ટ ભારત આવ્યું હોત, તો ૨૦૧૯ પછી ઈરાન પાસેથી આ પહેલી ખરીદી હોત, પરંતુ હાલમાં પેમેન્ટ, શિપિંગ અને વીમા સંબંધિત જટિલતાઓને કારણે આ સોદો અદ્ધરતાલ દેખાઈ રહ્યો છે. જો કે, હજુ સુધી એ સ્પષ્ટ નથી થયું કે આ જહાજમાં રહેલા ક્રૂડ ઓઈલનો ખરીદનાર કોણ છે.

'ગુડ ફ્રાઈડે'ના કારણે BSE અને NSE 3 એપ્રિલ, 2026ના રોજ બંધ રહેશે. શુક્રવારની રજા અને શનિવાર-રવિવારના લીધે બજાર ત્રણ દિવસ બંધ રહેશે. આમાં ઈક્વિટી, ડેરિવેટિવ્ઝ, કરન્સી અને વ્યાજ દર ડેરિવેટિવ્ઝમાં ટ્રેડિંગ બંધ રહેશે. MCX પણ બંને સત્રોમાં બંધ રહેશે. ઈરાન અને અમેરિકાના તણાવને કારણે રોકાણકારોને આરામ મળશે. 2026ની બાકીની રજાઓની યાદી પણ આપવામાં આવી છે.

કેન્દ્ર સરકારે એરલાઇન્સને ફ્લાઇટમાં 60% સીટ ફ્રી આપવાના નિર્ણયને અસ્થાયી રૂપે રોકી દીધો છે. આ નિયમ 20 એપ્રિલથી લાગુ થવાનો હતો, પરંતુ હવે મુલતવી રાખવામાં આવ્યો છે. Federation Of Indian Airlines (FIA) એ ઓપરેશનલ અસર અને ભાડા પર અસર જેવા મુદ્દાઓ ઉઠાવ્યા હતા. મંત્રાલયે તપાસ પૂર્ણ ન થાય ત્યાં સુધી 60% બેઠકો ફ્રી આપવાની જોગવાઈ લાગુ નહીં કરે. વર્તમાન નિયમ 20% બેઠકો પર જ લાગુ પડે છે.

વર્તમાનમાં Middle Eastમાં અશાંતિથી ભોજન મોંઘું થશે. Trumpના નિવેદનોથી ક્રૂડ ઓઈલના ભાવમાં વધારો થતા કોમર્શિયલ ગેસના ભાવ વધ્યા છે. હોટલ એન્ડ Restaurant એસોસિએશન પ્રમાણે સપ્લાય ચેઈનમાં ખલેલ પહોંચી છે અને સંચાલન ખર્ચમાં 20%નો વધારો થયો છે. કોમર્શિયલ LPGના ભાવ વધવાથી રેસ્ટોરન્ટ માલિકો મેનુમાં ફેરફાર કરી શકે છે, અને ગ્રાહકોએ વધુ રૂપિયા ચૂકવવા પડશે.

ફેબ્રુઆરીના અંતથી શરૂ થયેલા ઈરાન યુદ્ધની માર્ચ મહિનાની ભારતની ઉત્પાદન પ્રવૃત્તિ પર અસર પડી છે. S&P Global દ્વારા જાહેર થયેલ HSBC India ઉત્પાદન ક્ષેત્રનો માર્ચનો Purchasing Managers' Index (PMI) ઘટીને 53.90 થયો, જે 45 મહિનામાં સૌથી નીચો છે. ફેબ્રુઆરીમાં આ આંકડો 56.90 હતો.

મધ્ય પૂર્વમાં યુદ્ધને કારણે ઊર્જા પુરવઠામાં ખલેલને ધ્યાનમાં રાખીને સરકારે મહત્વના પેટ્રોકેમિકલ પ્રોડક્ટ્સ પર 30 જૂન સુધી કસ્ટમ્સ ડ્યૂટીમાં સંપૂર્ણ મુક્તિ જાહેર કરી છે. આ નિર્ણય દેશના ઉદ્યોગોને રાહત આપવા માટે નાણાં મંત્રાલય દ્વારા લેવામાં આવ્યો છે, જેથી પેટ્રોકેમિકલનો પુરવઠો જળવાઈ રહે અને ખર્ચનું દબાણ ઓછું થાય.

KDCC Bankએ રૂ. 325 લાખના ચોખ્ખા નફા સાથે રૂ. 793 કરોડનો બિઝનેસ કર્યો. નેટ NPA 0% રહ્યું. ડિપોઝિટ વધીને રૂ. 525.16 કરોડ થઈ, જે ગ્રાહકોનો વિશ્વાસ દર્શાવે છે. થાપણો વિમાથી સુરક્ષિત અને ઊંચો વ્યાજદર મળે છે. CD રેશિયો 51.09% છે. NEFT, RTGS ફ્રી છે. G-pay, PhonePay અને QR સાથે "UPI" શરૂ, 268 કરોડનું ધિરાણ અપાયું જેમાં ખેડૂતોને 0% વ્યાજે પાક ધિરાણ મળ્યું. 25 મંડળીઓની રચના અને 158 મંડળીઓ કોમ્પ્યુટરાઈઝ્ડ કરાઈ. 520 Micro ATM ગ્રામજનોને ઘરબેઠા બેન્કીંગ સુવિધા આપે છે.

ભુજમાં ઉનાળાની શરૂઆત સાથે શાકભાજીના ભાવ વધ્યા છે, ખાસ કરીને લીંબુના ભાવમાં વધારો થયો છે. હોલસેલમાં લીંબુ ₹110-120માં, જ્યારે છૂટકમાં ₹200 સુધી વેચાય છે. ઉનાળામાં માલ જલદી બગડવાની શક્યતા, પરિવહન ખર્ચ, સ્ટોરેજ અને મજૂરી જેવા કારણોસર વેપારીઓ ભાવવધારાનું કારણ આપે છે, પરંતુ ગ્રાહકો આ ભાવફેરને યોગ્ય માનતા નથી. લીંબુ મોંઘા થતા ગૃહિણીઓ હવે ટમેટાં કે વિનેગરનો ઉપયોગ કરે છે. વેપારીઓના જણાવ્યા અનુસાર, ઉનાળો વધતા લીંબુના ભાવ ₹250ને પાર થઈ શકે છે.

મુંબઈ ઝવેરી બજારમાં આજે સોના-ચાંદીના ભાવમાં ઘટાડો થયો. World Market ગબડતાં અને કરન્સી બજારમાં ડોલર સામે રૂપિયો મજબૂત થતાં Import Cost ઘટવાથી ભાવ તૂટ્યા. આયાત થતી કિંમતી ધાતુઓની ઈમ્પોર્ટ કોસ્ટ નીચી ઉતરી હતી અને તેના પગલે ઝવેરી બજારોમાં આજે ભાવ નવેસરથી તૂટી ગયા હતા. World Market માં સોનાના ભાવ ઔંસના 4758 થી 4759 Dollar વાળા ગબડી નીચામાં ભાવ 4554 થઆ 4623 Dollar રહ્યા હતા.

ગુજરાતની પહેલથી મોરેશિયસ ગુજરાતી ઉદ્યોગકારો માટે 'એન્ટ્રી પોઈન્ટ' બની 5 ટ્રિલિયન ડોલર ઇકોનોમીના લક્ષ્યમાં મદદ કરશે. Mauritius ચેમ્બર ઓફ કોમર્સ સાથે ફિનટેક, લોજિસ્ટિક્સ જેવા ક્ષેત્રોમાં સહકાર થશે. 10થી વધુ free trade agreementsથી 70% વસ્તી ધરાવતા બજારોમાં માલ પહોંચશે. 'Mauritius Freeport'થી 3% ટેક્સ ભરી આફ્રિકા-યુરોપમાં નિકાસ કરી શકાશે. Double Taxation Avoidance Agreementથી બેવડો ટેક્સ નહીં ભરવો પડે.

ઈરાન યુદ્ધ, ક્રૂડ ઓઈલના ભાવ, અને RBIના રૂપિયાને મજબૂત કરવાના પગલાં વચ્ચે ભારતીય શેર બજારમાં ભારે વોલેટીલિટી રહી. સરકારે ઉદ્યોગોને કાચામાલની આયાતમાં રાહત આપતા અને IT શેરોમાં તેજી આવતા બજારે યુ-ટર્ન લીધો. સેન્સેક્સ નીચા મથાળેથી 1774 પોઈન્ટ ઉછળ્યો.

વૈશ્વિક અનિશ્ચિતતા વચ્ચે ડોલર સામે રૂપિયાની પીછેહઠ બાદ, રિઝર્વ બેંકના પગલાંથી રૂપિયામાં તેજી આવી. ડોલર સામે રૂપિયો 170 પૈસા ઉછળ્યો, જે 13 વર્ષનો રેકોર્ડ છે. ડોલર ગબડ્યો અને પાઉન્ડ, યુરો સામે પણ રૂપિયો ઉછળ્યો. સટ્ટાકીય ટ્રેડ સામે રિઝર્વ બેન્કની લાલ આંખ જોવા મળી.

શેરબજારમાં આજે ઘટાડો નોંધાયો છે, જેમાં સેન્સેક્સ આશરે ૧,૪૦૦ પોઈન્ટ અને નિફ્ટી ૪૦૦ પોઈન્ટ ઘટ્યો છે. બેન્કિંગ, મેટલ, ફાર્મા અને ઓટો શેર્સમાં ઘટાડો થયો છે. ક્રૂડ ઓઇલ 106 ડોલર પ્રતિ બેરલ થયું, જ્યારે ગઈકાલે સેન્સેક્સ 1,187 પોઈન્ટ અને નિફ્ટી 348 પોઈન્ટ વધ્યો હતો. Asian બજારમાં પણ ઘટાડો જોવા મળ્યો છે.

રાજકોટમાં ફાફડા અને ગાંઠિયા સહિત ફરસાણના ભાવમાં વધારો થતા ગ્રાહકો ચિંતિત છે. ભાવ પ્રતિ કિલો 20થી 100 રૂપિયા સુધી વધ્યા છે, જે 600-700 રૂપિયા સુધી પહોંચી ગયા છે. વેપારીઓ LPG ગેસની અછતને કારણે ભાવ વધ્યાનું જણાવી રહ્યા છે. ગેસના વધેલા ખર્ચને કારણે ઉત્પાદન ખર્ચ વધ્યો છે. ગ્રાહકો ભાવ નિયંત્રણ માટે સરકારને હસ્તક્ષેપ કરવા માંગ કરી રહ્યા છે. સ્થાનિક પ્રશાસન દ્વારા પરિસ્થિતિ પર નજર રાખવામાં આવી રહી છે.

એશિયન બજારોના નબળા વલણ અને યુએસ પ્રમુખ ટ્રમ્પની લશ્કરી કાર્યવાહીની ધમકીથી ભારતીય શેરબજારમાં ઘટાડો થયો. મધ્ય પૂર્વમાં તણાવ વધતાં સેન્ટિમેન્ટ નકારાત્મક બન્યું અને બેંકિંગ શેરોમાં વેચવાલીનું દબાણ આવ્યું. BSE સેન્સેક્સ અને NSE નિફ્ટીમાં પણ ઘટાડો નોંધાયો. ટ્રમ્પના નિવેદનોથી રોકાણકારોની ચિંતા વધી. જાપાન અને દક્ષિણ કોરિયાના બજારો પણ ઘટ્યા, જ્યારે યુએસ શેરબજાર વધારા સાથે બંધ થયા.

અમેરિકામાં 2 એપ્રિલનો દિવસ આર્થિક ઇતિહાસમાં મહત્વપૂર્ણ છે. 232 વર્ષ પહેલાં, “Coinage Act” પસાર થયો, જેનાથી અમેરિકાની પ્રથમ ટંકશાળની સ્થાપના થઈ. આ પહેલાં, વેપાર માટે યુરોપથી આવતા foreign સિક્કાઓ વપરાતા. Actથી દેશ માટે એક સેન્ટ્રલાઇઝ્ડ મોનેટરી સિસ્ટમ બની અને આર્થિક વ્યવસ્થાને નવી દિશા મળી.

અમેરિકી પ્રમુખ Donald Trumpના સંબોધન બાદ તેલના ભાવમાં ઉછાળો આવ્યો. Brent Crude અને WTI માં 4%નો વધારો થયો. હોર્મુઝ સ્ટ્રેટની અસ્થિરતા, જેમાંથી 20% તેલ પુરવઠો પસાર થાય છે, તે ચિંતાનું કારણ છે. ઈરાનના ઉર્જા માળખા પર હુમલાની ચેતવણીથી સંઘર્ષ વધવાની ભીતિ છે. દરિયાઈ ટ્રાફિક જોખમી બન્યો છે, પરિણામે વૈશ્વિક મંદીનું જોખમ વધ્યું છે.

ઈરાન-ઇઝરાયલ યુદ્ધના એક મહિના બાદ સૌરાષ્ટ્રના નિકાસ-આયાત ઉદ્યોગ પર ગંભીર સંકટ તોળાઈ રહ્યું છે. હોર્મુઝની ખાડી અને લાલ સમુદ્ર જેવા મહત્વના જળમાર્ગો જોખમી બનતા શિપિંગ કંપનીઓએ 'વોર રિસ્ક સરચાર્જ' લાદ્યો છે, જેનાથી નૂર ભાડામાં ૨ થી ૩ ગણો વધારો થયો છે. ખાસ કરીને યુરોપ જતા જહાજોને હવે આફ્રિકાના 'કેપ ઓફ ગુડ હોપ' ફરીને જવું પડતું હોવાથી ૬,૦૦૦ કિમીનું અંતર અને ખર્ચ બંને વધ્યા છે. જો આ સ્થિતિ વધુ એક મહિનો ચાલશે, તો સૌરાષ્ટ્રના અર્થતંત્રને ₹૩,૫૦૦ કરોડથી વધુનું ફટકો પડી શકે તેમ છે.

યુદ્ધને કારણે ક્રૂડ ઓઇલના સપ્લાય પર અસર થતા પેટ્રોલ ડીઝલની કિંમતોમાં ફેરફાર થયો છે. સરકારે સ્પેશિયલ એડિશનલ એક્સાઇઝ ડ્યુટી ઘટાડી છે. દિલ્હી, મુંબઈ જેવા શહેરોના પેટ્રોલ અને ડીઝલના ભાવ આપવામાં આવ્યા છે. ગુજરાતના અમદાવાદ, સુરત જેવા શહેરોના ભાવ પણ આપેલ છે. PREMIUM પેટ્રોલ મોંઘું થયું છે.

Indigo એ ફ્યુઅલ સરચાર્જ વધારતા હવાઈ મુસાફરી મોંઘી થશે. ટિકિટના ભાવમાં રૂપિયા 275થી 10,000 સુધીનો વધારો થશે, જે 2 એપ્રિલથી લાગુ થશે. આ નિર્ણય વૈશ્વિક સ્તરે વધતા ઈંધણના ભાવને કારણે લેવાયો છે. નિષ્ણાતોના મતે આ વધારાથી મુસાફરોની સંખ્યામાં ઘટાડો થઈ શકે છે. મુસાફરોને ટિકિટ બુક કરતા પહેલાં નવા ભાવ તપાસી લેવા જણાવાયું છે.

ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પના નિવેદનોથી રોકાણકારોમાં અનિશ્ચિતતા વધતા ભારતીય શેરબજારમાં કડાકાની આશંકા સેવાઈ રહી છે. GIFT Nifty 250 પોઈન્ટના Gap Down ઓપનિંગના સંકેત આપી રહ્યું છે. ટ્રમ્પે ઈરાન યુદ્ધ અંગે દેશને સંબોધન કર્યું, જેનાથી રોકાણકારોમાં ભય ફેલાયો છે અને બજારમાં ગભરાટ જોવા મળી રહ્યો છે. યુદ્ધ નિર્ણાયક ફેંસલાને બદલે વધુ ગૂંચવાયું છે.

ફાડા (FADA) ગુજરાતના રિપોર્ટ મુજબ, રાજ્યમાં ઇલેક્ટ્રિક વાહનોના વેચાણમાં વૃદ્ધિ થઈ છે, જેનું કારણ વૈશ્વિક પરિસ્થિતિને લીધે ઇંધણના ભાવમાં અનિશ્ચિતતા છે. પેટ્રોલ-ડીઝલના બદલે લોકો EV ખરીદવા તરફ વળી રહ્યા છે. ઇલેક્ટ્રિક વાહનો માટે પૂછપરછમાં 200-300%નો વધારો થયો છે, પણ રિટેલ વેચાણમાં રૂપાંતર ધીમું છે. માર્ચ ૨૦૨૬માં EV વેચાણમાં 111%થી વધુનો ઉછાળો નોંધાયો છે. સરકારે RTO ટેક્સમાં રાહત માર્ચ 2027 સુધી વધારી છે.

નાણાં વર્ષ ૨૦૨૫-૨૬માં ઊભરતી બજારોમાં માત્ર ભારતના શેરબજારમાં જ નેગેટિવ વળતર મળ્યું. સેન્સેકસ તથા NIFTY-50 ઈન્ડેકસમાં રોકાણકારોને વાર્ષિક ધોરણે અનુક્રમે સાત ટકા અને પાંચ ટકા નેગેટિવ વળતર પ્રાપ્ત થયું. રિસર્ચ રિપોર્ટ મુજબ અન્ય ઊભરતી બજારોએ મજબૂત વળતર આપ્યું છે, જેમ કે ચીનનો CSI ૩૦૦ ૧૪.૪૦ ટકા, તાઈવાનનો તાઈએકસ ૫૮.

સ્પેશિયલ ઇકોનોમિક ઝોન (SEZ) માંના એકમોને હવે નીચી કસ્ટમ ડયૂટી પર પોતાના પ્રોડક્ટ્સનું વેચાણ કરવાની છૂટ આપવામાં આવી છે. નાણાં મંત્રાલયના નોટિફિકેશન અનુસાર, આ પરવાનગી હાલ પૂરતી એક વર્ષ માટે આપવામાં આવી છે. આ નિર્ણયનો અમલ 1લી એપ્રિલથી કરવામાં આવ્યો છે, પરંતુ આ વેચાણ કેટલીક શરતોને આધીન રહેશે.

ઈરાનમાં યુદ્ધ અને Hormuz Straitના અવરોધથી ભારતમાં LPGની આયાત અડધી થઈ શકે છે. ભારત તેની 60% LPG જરૂરિયાતો આયાત કરે છે, જેમાં 85-90% સાઉદી અરેબિયા અને ગલ્ફ દેશોમાંથી આવે છે, જે Hormuz Straitનો ઉપયોગ કરે છે. શિપ-ટ્રેકિંગ ડેટા મુજબ, મધ્ય પૂર્વ દરિયાઈ માર્ગે થતા પુરવઠામાં લગભગ 90% હિસ્સો હતો, જે ગયા વર્ષે 22.7 મિલિયન મેટ્રિક ટન સુધી પહોંચ્યો હતો.

મુંબઈ ઝવેરી બજારમાં સોના-ચાંદીના ભાવ વધ્યા, કારણ કે વિશ્વ બજાર વધવાથી ઈંપોર્ટ કોસ્ટ વધી હતી. અમેરિકા-ઈરાન યુદ્ધ સમાપ્ત થવાની આશાથી ડોલર ઈન્ડેક્સ ઘટતા વૈશ્વિક સોનામાં તેજી આવી. અમદાવાદ ઝવેરી બજારમાં સોનાના ભાવ રૂ. 4000 પ્રતિ 10 ગ્રામ અને ચાંદીના ભાવ રૂ. 6000 પ્રતિ કિલો વધ્યા.

ઈરાન યુદ્ધ મામલે ટ્રમ્પના નિવેદનો, યુકેનું યુદ્ધમાં ન જોડાવાનું નિવેદન, અને યુરોપીય યુનિયન સાથે સંબંધો મજબૂત કરવાના પ્રયાસોને કારણે ભારતીય શેર બજારોમાં તેજી આવી. ફંડોએ 2025-26ના વેચેલા શેરો ફરી ખરીદ્યા, નિફ્ટી 610 પોઈન્ટ ઉછાળે અને સેન્સેક્સ 2017 પોઈન્ટ વધ્યો.

માર્ચ, 2026માં GST કલેક્શન 9 ટકા વધીને 2 લાખ કરોડથી વધુ થયું, જે નાણાકીય વર્ષ 2025-26નું ત્રીજું સૌથી મોટું કલેક્શન છે. આયાત, સ્થાનિક વેચાણ અને ખરીદી પરના ટેક્સને કારણે GST કલેક્શનમાં વૃદ્ધિ જોવા મળી છે. ગ્રોસ ડોમેસ્ટિક આવક 5.

માર્ચ મહિનામાં ભારત દ્વારા રશિયન ક્રૂડ ઓઈલની આયાત વધીને 1.96 મિલિયન બેરલ પ્રતિ દિવસ થઈ છે, જે 9 મહિનામાં સૌથી વધુ છે. મધ્ય પૂર્વમાં તણાવ હોવા છતાં, ભારતે રશિયા પર ભરોસો રાખ્યો છે અને ડિસ્કાઉન્ટની જગ્યાએ 6-7 ડોલરનું પ્રીમિયમ ચૂકવ્યું છે. Russia પછી આફ્રિકાના અંગોલાથી સૌથી વધુ ઈમ્પોર્ટ કરવામાં આવ્યું છે.

અલંગમાં માર્ચમાં ૨૦-૨૫ને બદલે માત્ર 7 SHIPS આવ્યા, જેનું કારણ IRAN, AMERICA અને ISRAEL વચ્ચેનો તણાવ છે. ગેસનો પુરવઠો માત્ર 25% મળતા SHIP રિસાયક્લિંગ પ્રવૃત્તિ ધીમી પડી. વર્ષ ૨૦૨૫-૨૬ના છેલ્લા મહિનામાં SHIP બ્રેકિંગ વ્યવસાય મંદ પડ્યો છે.