ભારતીય મૂળના આફ્રિકન મહિલા વકીલ નાવી પીલ્લેને શાંતિનો નોબેલ પુરસ્કાર મળ્યો છે. આંતરરાષ્ટ્રીય કાયદા ઘડવામાં અને માનવ અધિકારોના રક્ષણમાં તેમના યોગદાન બદલ તેમને આ સન્માન અપાયું છે. તેઓ આંતરરાષ્ટ્રીય કોર્ટમાં ન્યાયાધીશ અને સંયુક્ત રાષ્ટ્રસંઘના માનવ અધિકાર પંચના વડા રહી ચૂક્યા છે. દક્ષિણ આફ્રિકામાં રંગભેદ સામેની લડતમાં નેલ્સન મંડેલાના વકીલ તરીકે પણ તેમણે સેવા આપી હતી. ૧૦ ડિસેમ્બરે ઓસ્લોમાં તેમને ગોલ્ડ મેડલ અને ૧૧.૫ કરોડ રૂપિયાની ધનરાશિ એનાયત કરાશે.

આવતીકાલથી નવરાત્રિનો પ્રારંભ થઈ રહ્યો છે ત્યારે પાકિસ્તાનના બલૂચિસ્તાનમાં આવેલ હિંગળાજ શક્તિપીઠ વિશે જાણવું રસપ્રદ છે. પૌરાણિક માન્યતા અનુસાર, આ પવિત્ર સ્થળે માતા સતીનું મસ્તક પડ્યું હતું, જે તેને તમામ શક્તિપીઠોમાં શ્રેષ્ઠ બનાવે છે. આ ગુફા મંદિર બે હજાર વર્ષથી પણ વધુ પ્રાચીન છે. હિંગળાજ તીર્થની વિશેષતા તેની કોમી એકતા છે, જ્યાં સ્થાનિક બલૂચ મુસ્લિમો પણ 'નાની કા હજ' તરીકે આદર ધરાવે છે અને મંદિરનું રક્ષણ કરે છે. ભગવાન શ્રી રામ, પરશુરામ, ગુરુ નાનક દેવ જેવા અનેક મહાનુભાવોએ અહીં તપસ્યા કરી છે.

સ્કોટલેન્ડના દરિયાકિનારે આવેલો બેલ રોક લાઇટહાઉસ વિશ્વનો સૌથી જૂનો, દરિયાઈ ધોવાણ સામે ટકી રહેલો લાઇટહાઉસ છે. 1807માં 35 મીટર ઊંચો પથ્થરોથી બનેલો આ લાઇટહાઉસ આજે પણ કાર્યરત છે. પ્રાચીન સમયથી જહાજોને માર્ગદર્શન આપવા માટે લાઇટહાઉસ મહત્વપૂર્ણ રહ્યા છે. બેલ રોક લાઇટહાઉસ, જે એક એન્જિનિયરિંગનો અદ્ભુત નમૂનો છે, તેને 1988માં આધુનિક બનાવવામાં આવ્યો હતો અને તે સક્રિય સેવામાં છે.

અલ્ટ્રાવાયોલેટ (UV) કિરણો સૂર્યપ્રકાશ અને અન્ય તારાઓમાંથી આવતા અદ્રશ્ય કિરણો છે, જે માનવ આંખ જોઈ શકતી નથી. આ કિરણો ત્વચાને બાળી શકે છે અને આંખોને નુકસાન પહોંચાડી શકે છે. જોકે, પૃથ્વીના વાતાવરણમાં ઓઝોન લેયર મોટાભાગના UV કિરણોને શોષી લે છે, જે આપણું રક્ષણ કરે છે. શરીરને વિટામિન D બનાવવા માટે થોડી માત્રામાં UV કિરણોની જરૂર પડે છે, અને તેનો ઉપયોગ રોગકારક બેક્ટેરિયાનો નાશ કરવા માટે પણ થાય છે.

ઈલોન મસ્કે રિલાયન્સના ચેરમેન મુકેશ અંબાણી પર કટાક્ષ કરતા કહ્યું છે કે તેમને ભારતમાં સ્ટારલિંકની એન્ટ્રી રોકવા પાછળ અંબાણીના એકાધિકારનો શંકા છે. મસ્કે સોશિયલ મીડિયા પર 'ડિયર પ્રાઇમ મિનિસ્ટર અંબાણી' લખીને ભારતમાં સ્ટારલિંક જેવી વિદેશી કંપનીઓને સ્પર્ધા કરવાની મંજૂરી આપવા અને સ્પેક્ટ્રમની ફાળવણીમાં સમાન તક આપવાની માંગ કરી છે. તેમણે જણાવ્યું કે છેલ્લા 5 વર્ષથી કંપની ભારતના દરેક કાયદા અને શરતોનું પાલન કરી રહી છે, તેમ છતાં લાઇસન્સ મળ્યું નથી. આ કોર્પોરેટ ખેંચતાણનું નુકસાન સામાન્ય જનતાને થઈ રહ્યું છે. રાહુલ ગાંધીએ મસ્કનું સ્વાગત કર્યું, જ્યારે કેન્દ્ર સરકારે ભેદભાવના આરોપો ફગાવ્યા.

ઈલોન મસ્કે ભારતમાં સ્ટારલિંકને લાઇસન્સ ન મળવા અંગે સવાલો ઉઠાવ્યા હતા, જેના જવાબમાં અભિનેતા કમલ હાસને કહ્યું કે કોઈ પણ અબજોપતિ દેશની નીતિ નક્કી કરી શકતો નથી. ભારતના લોકો પોતાની ચર્ચા દ્વારા દેશમાં સુધારો કરશે. ભારત એક સ્વતંત્ર લોકશાહી છે અને તેનું ભવિષ્ય ફક્ત જનતા જ નક્કી કરશે. રાહુલ ગાંધીએ પણ મસ્કનું સ્વાગત કર્યું હતું અને 'બીજા શખ્સ'ને મળવાની રાહ જોવાનું કહ્યું હતું, જેનો ઈશારો ગૌતમ અદાણી તરફ મનાય છે. મસ્કે ઉદ્યોગપતિઓ પર સ્ટારલિંકની એન્ટ્રી રોકવાનો આરોપ લગાવ્યો હતો, જેને સરકારે ફગાવી દીધો હતો.

અમેરિકાએ TCS, Infosys, Microsoft સહિત 8 મોટી IT કંપનીઓને પરમેનન્ટ લેબર સર્ટિફિકેશન (PERM) પ્રોગ્રામમાંથી સસ્પેન્ડ કરી દીધી છે. આ નિર્ણયથી અમેરિકામાં કાયમી વસવાટ (ગ્રીન કાર્ડ) મેળવવા માંગતા હજારો ભારતીય IT પ્રોફેશનલ્સના સપના પર પાણી ફરી વળ્યું છે. અમેરિકન શ્રમ વિભાગે જણાવ્યું કે આ કંપનીઓની નવી PERM અરજીઓ સ્વીકારાશે નહીં. સરકારનો દાવો છે કે આ પગલું અમેરિકન નાગરિકોની નોકરીઓ બચાવવા અને H-1B વિઝા ધારકો દ્વારા થતા શોષણને રોકવા માટે લેવાયું છે. જોકે, આ નિર્ણયની અસર H-1B વિઝા પર નહીં થાય, પરંતુ ગ્રીન કાર્ડની પ્રક્રિયા અટકી જશે.

ઇન્ડોનેશિયાના બાલીમાં ઓનલાઈન જુગાર ચલાવવાના આરોપસર 35 ભારતીય નાગરિકોને કોર્ટે જેલની સજા ફટકારી છે. મોટાભાગના આરોપીઓને બે વર્ષની જેલ જ્યારે બેને અઢી વર્ષની સજા આપવામાં આવી છે. સજા પૂર્ણ થયા બાદ તમામને ઇન્ડોનેશિયામાંથી દેશનિકાલ કરવામાં આવશે અને ભવિષ્યમાં પ્રવેશ પર પ્રતિબંધ મુકાશે. ફેબ્રુઆરીમાં, પોલીસે બાલીમાં બે સ્થળોએથી 39 ભારતીયોની ધરપકડ કરી હતી, જેમાંથી 35 સામે આરોપો દાખલ કરાયા હતા. આ ગેરકાયદેસર જુગાર વ્યવસાય માસિક આશરે US$450,000 ની આવક ઉત્પન્ન કરતો હતો.

2 ઓગસ્ટ 2027ના રોજ 35 વર્ષ બાદ એક દુર્લભ અને લાંબુ પૂર્ણ સૂર્યગ્રહણ થશે, જેનો મહત્તમ સમયગાળો 6 મિનિટ 23 સેકન્ડ રહેશે. આ ગ્રહણ યુરોપ, ઉત્તરી આફ્રિકા અને મધ્ય પૂર્વના કેટલાક ભાગોમાં પૂર્ણ સ્વરૂપે દેખાશે, જ્યાં દિવસ દરમિયાન અંધારું છવાઈ જશે. ભારતમાં આ ગ્રહણ આંશિક સ્વરૂપે જોવા મળશે, ખાસ કરીને દક્ષિણ ભારતના કેટલાક ભાગોમાં. 1991 પછી આટલા લાંબા સમયગાળાનું આ પ્રથમ પૂર્ણ સૂર્યગ્રહણ હશે. આગામી પૂર્ણ સૂર્યગ્રહણ 2028માં ઓસ્ટ્રેલિયા અને ન્યુઝીલેન્ડમાં જોવા મળશે. ગ્રહણ જોતી વખતે આંખોની સુરક્ષા માટે સોલર એકલિપ્સ ગ્લાસનો ઉપયોગ કરવો અનિવાર્ય છે.

નોર્વેજીયન નોબેલ કમિટીએ 9 ઓક્ટોબર 2026ના રોજ દક્ષિણ આફ્રિકાના નવનેથેમ "નાવી" પિલ્લેને પ્રતિષ્ઠિત નોબેલ શાંતિ પુરસ્કાર 2026 માટે પસંદ કર્યા છે. તેમને માનવ અધિકારોના રક્ષણ અને આંતરરાષ્ટ્રીય કાયદાને પ્રોત્સાહન આપવાના તેમના નોંધપાત્ર પ્રયાસો બદલ આ સન્માન આપવામાં આવ્યું છે. આ પુરસ્કાર રાષ્ટ્રો વચ્ચે ભાઈચારો, સૈન્ય ઘટાડો અને શાંતિ સ્થાપનામાં યોગદાન આપનાર વ્યક્તિઓ કે સંસ્થાઓને 1901 થી એનાયત કરવામાં આવે છે.

નોર્વેજીયન નોબેલ સમિતિએ વર્ષ 2026નો પ્રતિષ્ઠિત નોબેલ શાંતિ પુરસ્કાર ભારતીય મૂળના દક્ષિણ આફ્રિકી ન્યાયાધીશ નવનીતમ 'નાવી' પિલ્લઈને આંતરરાષ્ટ્રીય કાયદાને મજબૂત કરવા અને શાંતિના પ્રચાર માટે એનાયત કર્યો છે. ડરબનમાં રંગભેદ દરમિયાન જન્મેલા પિલ્લઈએ વકીલ તરીકે ભેદભાવ અને અસમાનતા સામે લડત આપી હતી. તેમણે નેલ્સન મંડેલા જેવા નેતાઓનો બચાવ કર્યો અને હાર્વર્ડ યુનિવર્સિટીમાંથી ડિગ્રી મેળવી. 10 ડિસેમ્બરે ઓસ્લોમાં 12 મિલિયન સ્વીડિશ ક્રાઉનની ઈનામી રકમ સાથે આ પુરસ્કાર અર્પણ કરાશે.

વર્ષ 2026 માટે પ્રતિષ્ઠિત નોબેલ શાંતિ પુરસ્કાર ભારતીય મૂળના ન્યાયશાસ્ત્રી અને માનવાધિકારવાદી નાવેનેથમ "નાવી" પિલ્લઇને એનાયત કરવામાં આવ્યો છે. નોબેલ સમિતિએ આંતરરાષ્ટ્રીય કાયદાના પ્રોત્સાહન, શાંતિ સ્થાપના અને માનવાધિકારોની રક્ષામાં તેમના દાયકાઓના યોગદાનને ધ્યાનમાં રાખીને આ સન્માન આપ્યું છે. નાવી પિલ્લઇએ યુદ્ધ અપરાધો અને માનવતા વિરોધી ગુનાઓ સામે લડવામાં મહત્વની ભૂમિકા ભજવી છે. આ જાહેરાત સાથે, યુએસ રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પનું શાંતિ નોબેલ પુરસ્કાર મેળવવાનું સપનું ફરી એકવાર અધૂરું રહ્યું છે. આ પુરસ્કાર ભારતીય મૂળના નાવી પિલ્લઇ માટે અને વિશ્વભરમાં માનવ અધિકારો માટે લડતા લોકો માટે ગૌરવની ક્ષણ છે.

ભારતીય રાષ્ટ્રીય વન્યજીવ સપ્તાહની ઉજવણીના ભાગરૂપે, 7 ઓક્ટોબર 2026ના રોજ લેહ ખાતેથી લદાખના ઉપરાજ્યપાલ વિનય કુમાર સક્સેના દ્વારા ભારતની પ્રથમ હાઇ-એલ્ટિટ્યુડ સ્નો લેપર્ડ વાઇલ્ડલાઇફ સફારીનો શુભારંભ કરવામાં આવ્યો. આ પહેલ SHAN સોસાયટી અને લદાખના વન વિભાગ દ્વારા સંયુક્ત રીતે શરૂ કરાઈ છે. તેનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય રિસ્પોન્સિબલ વાઇલ્ડલાઇફ ટુરિઝમ, સમુદાય આધારિત સંરક્ષણ અને સ્થાનિક યુવાનો માટે ટકાઉ આજીવિકા સર્જન કરવાનો છે. આ માટે ખાસ ડિઝાઈન કરાયેલા 6 ઓપન-બેક વાહનોનો ઉપયોગ કરાશે.

અમેરિકામાં આગામી મધ્યસત્ર ચૂંટણીઓ પહેલાં મતદાર યાદી ઓડિટને લઈને રાજકીય વિવાદ સર્જાયો છે. રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ વહીવટીતંત્ર દ્વારા મતદાર યાદીમાં સામેલ નાગરિકોની નાગરિકતાની ચકાસણી 'SAVE' ડેટાબેઝ દ્વારા કરાઈ રહી છે. આ પ્રક્રિયામાં આશરે ૨૦૦,૦૦૦ ભારતીય મૂળના મતદારોના નામ કમી થઈ જવાની આશંકા છે, જે ખાસ કરીને ડેમોક્રેટિક પાર્ટીને અસર કરી શકે છે. જૂના કે અધૂરા સરકારી રેકોર્ડ્સને કારણે વર્ષોથી નાગરિક બનેલા લોકો પણ મુશ્કેલીમાં મુકાઈ શકે છે. આ પ્રક્રિયા અમેરિકાની રાજ્ય-આધારિત ચૂંટણી પ્રણાલી હેઠળ થાય છે.

અમેરિકી શ્રમ વિભાગના PERM પ્રોગ્રામ અંગેના નિર્ણય પર ભારતના વિદેશ મંત્રાલયે (MEA) સત્તાવાર નિવેદન આપ્યું છે. મંત્રાલયે સ્પષ્ટ કર્યું કે PERM એ H-1B વીઝાથી અલગ છે અને PERM અરજીઓ સ્થગિત થવાથી H-1B વીઝા ધારકો પર સીધી અસર નહીં થાય, પરંતુ ગ્રીન કાર્ડ પ્રક્રિયા પર થોડી અસર પડી શકે છે. વિદેશ મંત્રાલયે પ્રતિભાની આપ-લે (Talent Mobility) બંને દેશોની અર્થવ્યવસ્થા માટે મહત્ત્વપૂર્ણ ગણાવી. અમેરિકી ઉપપ્રમુખ જેડી વેન્સ દ્વારા ભારતીયોને 'બંધવા મજુર' જેવા અપમાનજનક શબ્દોથી ઓળખાવવા પર MEA એ સખત વાંધો વ્યક્ત કર્યો છે, જે ઔપનિવેષિક વારસાની છાપ ધરાવે છે.

ઈરાનથી પેટ્રોલિયમ ઉત્પાદનોના ગેરકાયદેસર વેપારમાં કથિત સંડોવણી બદલ અમેરિકાએ મુંબઈ સ્થિત બે ભારતીય કંપનીઓ, SSPL સોલ્યુશન્સ પ્રાઇવેટ લિમિટેડ અને સમુદ્ર મરીન સર્વિસિસ પ્રાઇવેટ લિમિટેડ, તેમજ પાંચ ભારતીય નાગરિકો પર પ્રતિબંધો લાદ્યા છે. આ કાર્યવાહી 'ઓપરેશન ઇકોનોમિક આઉટકાસ્ટ' હેઠળ ઈરાનને ભંડોળ પૂરું પાડતા અટકાવવાના પ્રયાસનો ભાગ છે. અમેરિકાએ ઈરાનને મદદ કરતી અન્ય ૧૭ કંપનીઓ અને તેમના ૧૭ 'ઘોસ્ટ વેસલ્સ' પર પણ પ્રતિબંધ મૂક્યો છે. આ પગલાંથી ભારતીય વેપારી વર્ગમાં ચિંતા પ્રસરી છે.

અમેરિકી પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે 'અ ન્યૂ ગોલ્ડન એજ' સમિટ દરમિયાન માઇક્રોસોફ્ટના સીઈઓ સત્યા નડેલા, ટેસ્લા-સ્પેસએક્સના સીઈઓ એલન મસ્ક, ગૂગલના સહ-સંસ્થાપક સર્ગેઈ બ્રિન, એનવીડિયાના સીઈઓ જેન્સન હુઆંગ, એએમડીની સીઈઓ લિસા સૂ અને ડેલના સંસ્થાપક માઈકલ ડેલ સહિત છ ટેક દિગ્ગજોને દેશના સર્વોચ્ચ વૈજ્ઞાનિક સન્માનથી નવાજ્યા. ટ્રમ્પે એલન મસ્કને આધુનિક યુગના થોમસ એડિસન ગણાવી તેમની પ્રશંસા કરી. આ કાર્યક્રમ વિજ્ઞાન અને આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ (AI) ના વિકાસને પ્રોત્સાહન આપવા યોજાયો હતો.

દુબઈથી તેલ અવીવ જતી ફ્લાયદુબઈની ફ્લાઇટમાં આતંકવાદી હુમલાનો પ્રયાસ નિષ્ફળ બનાવનાર ગુજરાતના પાઇલટ કેપ્ટન સ્મિત મચ્છરની બહાદુરીની પ્રશંસા થઈ રહી છે. આ ઘટનામાં ગંભીર રીતે ઘાયલ થયા છતાં, કેપ્ટન સ્મિતે 174 મુસાફરોના જીવ બચાવ્યા હતા. તેમની હિંમતથી પ્રભાવિત થઈને, ઇઝરાયલી-અમેરિકન સિંગર ઇતાય બેન્ડાએ શાહરૂખ ખાનની ફિલ્મ 'રબ ને બના દી જોડી'નું ગીત 'તુજે મેં રબ દિખ્તા હૈ' ગાઈને કેપ્ટન સ્મિતને સમર્પિત કર્યું છે. આ વીડિયો સોશિયલ મીડિયા પર વાયરલ થયો છે, જેમાં લોકો સિંગરના પ્રયાસની પ્રશંસા કરી રહ્યા છે. આ ઘટના 30 સપ્ટેમ્બર, 2026 ના રોજ બની હતી, જ્યારે કો-પાયલોટે કેપ્ટન સ્મિત પર હુમલો કર્યો હતો.

પાકિસ્તાનના સેના પ્રમુખ ફિલ્ડ માર્શલ અસીમ મુનીરે દેશના 4 મોટા પ્રાંતોને નાના હિસ્સાઓમાં વહેંચીને 12 થી 15 નવા પ્રાંત બનાવવાનો પ્રસ્તાવ મૂક્યો છે. આ પ્રસ્તાવનો ઉદ્દેશ્ય વસ્તી અને ભૌગોલિક અસંતુલનને દૂર કરવાનો અને વહીવટી કાર્યક્ષમતા વધારવાનો છે. હાલમાં, પંજાબ, સિંધ, ખૈબર પખ્તુનખ્વા અને બલુચિસ્તાન એમ 4 પ્રાંતો છે, જેમાં પંજાબની વસ્તી સૌથી વધુ છે. આ વિભાજનથી રાજકીય સત્તાનું સંતુલન બદલાઈ શકે છે અને કેન્દ્ર સરકારનો પ્રભાવ વધી શકે છે. જોકે, ખૈબર પખ્તુનખ્વા અને બલુચિસ્તાનમાં ચાલી રહેલી અશાંતિ વચ્ચે આ પ્રસ્તાવ પાકિસ્તાન માટે જોખમી સાબિત થઈ શકે છે.

ઈરાન અને અમેરિકા વચ્ચે ચાલી રહેલા સંઘર્ષમાં યુનાઈટેડ સ્ટેટ્સ (US) ને મોટો ફટકો પડ્યો છે. કોંગ્રેસનલ રિસર્ચ સર્વિસ (CRS) ના રિપોર્ટ મુજબ, ઓછામાં ઓછા 81 અમેરિકન સૈન્ય વિમાનો અને ડ્રોન નષ્ટ અથવા ક્ષતિગ્રસ્ત થયા છે. આ નુકસાનમાં 45 MQ-9 રીપર ડ્રોન, 12 F-15E સ્ટ્રાઈક ઈગલ જેટ, 7 KC-135 સ્ટ્રેટોટેંકર અને 1 F-35A સ્ટીલ્થ ફાઈટર જેટનો સમાવેશ થાય છે. આ સૈન્ય નુકસાન અને રાજકીય દબાણને કારણે, અમેરિકન પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે આગામી 3 નવેમ્બરની મિડ-ટર્મ ચૂંટણીઓ પૂર્ણ ન થાય ત્યાં સુધી ઈરાન પર નવા સૈન્ય હુમલા સ્થગિત કરવાનો નિર્ણય લીધો છે.

યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સમાં લગભગ 90 વર્ષ બાદ જાહેર મૃત્યુદંડની સજાનું પુનરાગમન થઈ રહ્યું છે. 2009માં ફોર્ટ હૂડ લશ્કરી બેઝ પર 13 લોકોની હત્યા કરનાર પૂર્વ આર્મી ઓફિસર મેજર નિદાલ મલિક હસનને 3 ડિસેમ્બરે ફાયરિંગ સ્ક્વોડ દ્વારા મૃત્યુદંડ આપવામાં આવશે. આ સમગ્ર પ્રક્રિયાનું ટેલિવિઝન પર લાઈવ સ્ટ્રીમિંગ કરવામાં આવશે, જે અમેરિકામાં લગભગ એક સદી પહેલાં બંધ કરાયેલી પ્રથા છે. આ પ્રકારની જાહેર ફાંસી હાલમાં માત્ર ઈરાન, ઉત્તર કોરિયા જેવા દેશોમાં જોવા મળે છે. આ ઘટના યુએસ મિલિટરી બેઝ પર થયેલા સૌથી ઘાતક હુમલાઓ પૈકી એક હતી.

અમેરિકન શેરબજારમાં ઓક્ટોબર 2026ના ચાર્ટ મુજબ S&P 500 ઇન્ડેક્સનો ક્વાર્ટરલી RSI 78ના સ્તરે પહોંચ્યો છે, જે રોકાણકારોમાં ચર્ચાનો વિષય બન્યો છે. સામાન્ય રીતે RSI 70થી ઉપર ઓવરબોટ ઝોન ગણાય છે, પરંતુ માત્ર આ સ્તર પરથી કડાકો નક્કી ન કહી શકાય. ભૂતકાળમાં 1929ની મહામંદી, 1998-2002નો ડોટકોમ બબલ અને 2008ની વૈશ્વિક નાણાકીય કટોકટી જેવી ઘટનાઓ બની છે. હાલમાં અમેરિકાનું વધતું સરકારી દેવું અને વ્યાજ ખર્ચ પણ ચિંતાજનક છે. જોકે, ડેટ ક્રાઇસિસ આવશે જ તે નિશ્ચિત નથી, તેના માટે નાણાકીય સ્થિતિ, ફેડરલ રિઝર્વની નીતિ અને આર્થિક વૃદ્ધિ જેવા પરિબળોનું વિશ્લેષણ જરૂરી છે. ભારતીય રોકાણકારોએ અમેરિકન બજારના ઘટાડાની ભારતીય બજાર પર અસર પર નજર રાખવી જોઈએ.

અમેરિકાના વહીવટીતંત્રે કોગ્નિઝન્ટ (Cognizant), ઇન્ફોસિસ (Infosys), ટીસીએસ (TCS), વિપ્રો (Wipro), એચસીએલ (HCL), કેપજેમિની (Capgemini), માઇક્રોસોફ્ટ (Microsoft) અને એડોબ (Adobe) જેવી આઠ મોટી IT કંપનીઓને પરમેનન્ટ લેબર સર્ટિફિકેશન (PERM) પ્રોગ્રામમાંથી સસ્પેન્ડ કરી દીધી છે. આ નિર્ણયથી અમેરિકામાં નોકરી કરતા ભારતીય વ્યાવસાયિકો માટે ગ્રીન કાર્ડ મેળવવાની પ્રક્રિયામાં અવરોધ ઊભો થયો છે. ટ્રમ્પ વહીવટીતંત્રનો આરોપ છે કે કેટલીક કંપનીઓ વિઝા સિસ્ટમનો દુરુપયોગ કરી રહી છે. આ કાર્યવાહીની H-1B વિઝા પર સીધી અસર નહીં થાય, પરંતુ PERM અરજીઓ પર અસર પડશે.

ઈઝરાયલના રાષ્ટ્રપતિ ઈસાક હર્ઝોગે ભારતીય પાયલટ કેપ્ટન સ્મિત મચ્છરને દેશના સર્વોચ્ચ નાગરિક વીરતા પુરસ્કાર 'પ્રેસિડેન્શિયલ એવોર્ડ ફોર સિવિલ હિરોઈઝમ' થી સન્માનિત કરવાની જાહેરાત કરી છે. ગયા સપ્તાહે ફ્લાયદુબઈની ફ્લાઈટ FZ1073 માં, કો-પાયલટ દ્વારા થયેલા પ્રાણઘાતક હુમલા છતાં, ગંભીર રીતે ઘવાયેલા કેપ્ટન મચ્છરે 174 મુસાફરોના જીવ બચાવી સાઉદી અરેબિયામાં વિમાનનું સુરક્ષિત ઈમરજન્સી લેન્ડિંગ કરાવ્યું હતું. રાષ્ટ્રપતિ હર્ઝોગે તેમની અસાધારણ બહાદુરી અને સૂઝબૂઝની પ્રશંસા કરી હતી. આ એવોર્ડ 7 ઓક્ટોબરના હુમલા બાદ શરૂ કરાયો છે. વડાપ્રધાન નેતન્યાહૂએ પણ કેપ્ટન મચ્છરને 'હીરો' ગણાવી સ્વતંત્રતા દિન સમારોહનું નિમંત્રણ આપ્યું.

અમેરિકાએ ઈરાન સાથે ગેરકાયદેસર રીતે પેટ્રોલિયમ પેદાશોનો વેપાર કરતી મુંબઈ સ્થિત બે કંપનીઓ, 'SSPL સોલ્યુશન્સ પ્રાઈવેટ લિમિટેડ' અને 'સમુદ્ર મરીન સર્વિસીસ પ્રાઈવેટ લિમિટેડ', તેમજ આ કંપનીઓ સાથે સંકળાયેલા પાંચ ભારતીય નાગરિકો પર કડક પ્રતિબંધો લાદ્યા છે. અમેરિકાના વિદેશ મંત્રાલયે આરોપ મૂક્યો છે કે આ કંપનીઓએ ઈરાનથી પેટ્રોલિયમ ઉત્પાદનોની આયાતમાં મદદ કરીને ઈરાની તંત્રને લાખો ડોલર પહોંચાડ્યા હતા. આ કાર્યવાહી 'ઓપરેશન ઈકોનોમિક આઉટકાસ્ટ' હેઠળ કરવામાં આવી છે, જેનો ઉદ્દેશ્ય ઈરાનની ઓઈલ કમાણી પર બ્રેક મારી તેની આર્થિક અને સૈન્ય તાકાતને નબળી પાડવાનો છે. આ સાથે, 17 આંતરરાષ્ટ્રીય જહાજો અને તુર્કિયે તથા UAEની કેટલીક કંપનીઓ પર પણ પ્રતિબંધ મુકાયો છે.

કચ્છની વિશ્વવિખ્યાત પરંપરાગત હસ્તકળા ‘અજરખ પ્રિન્ટિંગ’ હવે જાપાનના ઓસાકા ખાતે યોજાનારા ‘15મા કોબે ઈન્ડિયા મેળા’ માં પ્રદર્શિત થશે. ધમડકાના રાષ્ટ્રીય પુરસ્કાર વિજેતા કસબી ખત્રી ઈબ્રાહિમ ઈશાભાઈ જાપાનમાં બ્લોક પ્રિન્ટિંગનું જીવંત પ્રદર્શન કરશે. આ મેળાનું આયોજન ઓસાકા-કોબે સ્થિત ભારતના કોન્સ્યુલેટ જનરલ દ્વારા કરાયું છે, જેમાં કેન્દ્રીય કાપડ મંત્રાલય અને EPCH નો સહયોગ છે. ખત્રી ઈબ્રાહિમ ઈશાભાઈ, જેઓ 2007ના નેશનલ એવોર્ડ વિજેતા છે, તેઓ જાપાનીઝ નાગરિકો અને આંતરરાષ્ટ્રીય ખરીદદારોને આ પ્રાચીન કળાથી પરિચિત કરાવશે. આ પ્રસંગે જમ્મુ-કાશ્મીરના કારીગર પણ તેમની કળાનું પ્રદર્શન કરશે.

યમનના હુથી બળવાખોરોએ સાઉદી અરેબિયાના આંતરરાષ્ટ્રીય એરપોર્ટ પર બેલિસ્ટિક મિસાઇલો અને ડ્રોનથી હુમલા કર્યા છે. આ હુમલાઓમાં અનેક નાગરિકોના મોત થયા છે અને ૨૮ લોકો ઘાયલ થયા છે. હુમલાના કારણે એરપોર્ટ બંધ કરવાની ફરજ પડી હતી અને આંતરરાષ્ટ્રીય વિમાન વ્યવહારને પણ મોટો ફટકો પડ્યો છે. સાઉદી વિશ્વનું સૌથી મોટું ઓઇલ એક્સ્પોર્ટર હોવાથી તેના પરના હુમલાના લીધે ક્રૂડ ઓઇલમાં પણ ઉછાળો નોંધાયો છે. ભારત સરકારે સાઉદીમાં રહેતા ભારતીયોને સાવચેતી રાખવાની ચેતવણી જારી કરી છે.

અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ અને ચીનના રાષ્ટ્રપતિ શી જિનપિંગ વચ્ચે વોશિંગ્ટનમાં થયેલી મુલાકાત મિત્રતાની નહીં, પરંતુ ટકરાવને નિયંત્રિત રાખીને પોતાના હિતો મહત્તમ મેળવવાની રાજદ્વારી કળા દર્શાવે છે. બંને દેશો વચ્ચે વેપારયુદ્ધ, ટેકનોલોજી, તાઇવાન અને સૈન્ય શક્તિ જેવી બાબતોમાં સ્પર્ધા ચાલી રહી છે. આ મુલાકાતમાં બંને દેશોએ આર્થિક અને વેપાર ક્ષેત્રે લગભગ 30 અબજ ડોલરના પરસ્પર ટેરિફ ઘટાડાની વ્યવસ્થા આગળ વધારવા સંમતિ થઈ. જોકે, આ સમજૂતીઓ સ્પર્ધાનો અંત નથી, પરંતુ તેને મેનેજ કરવાનો પ્રયાસ છે. સીધી અથડામણ બંને માટે નુકસાનકારક બની શકે છે. ટ્રમ્પની transactional diplomacy અને તાઇવાન મુદ્દો આ મુલાકાતના મુખ્ય પાસાં હતા.

અમેરિકાએ ભારતીય IT કંપનીઓ TCS, ઇન્ફોસિસ, વિપ્રો, HCL, કોગ્નિઝન્ટ તેમજ માઇક્રોસોફ્ટ, એડોબ અને કેપજેમિની જેવી કંપનીઓ માટે ગ્રીન કાર્ડ સ્પોન્સરશિપ પર તાત્કાલિક અસરથી પ્રતિબંધ મૂક્યો છે. અમેરિકન નાગરિકોને નોકરીઓમાં પ્રાથમિકતા આપવાના હેતુથી આ કડક પગલું લેવાયું છે. 'પરમેનન્ટ લેબર સર્ટિફિકેશન પ્રોગ્રામ' (PERM) હેઠળ નવી કે પેન્ડિંગ અરજીઓ પર રોક લગાવાઈ છે. આ નિર્ણયથી ભારતીય IT પ્રોફેશનલ્સ અને કંપનીઓ પર ગંભીર અસર પડશે, કારણ કે કામચલાઉ વિઝા પરથી કાયમી રહેઠાણ મેળવવાનો માર્ગ બંધ થયો છે. આ અહેવાલો બાદ ભારતીય IT શેરોમાં ઘટાડો જોવા મળ્યો હતો.

અમેરિકાના મિનેસોટા રાજ્યના ફેરફીલ્ડ શહેરમાં ISISના આતંકવાદી શેખદમ અબ્દુલ્લાહી મેહમ્મદ દ્વારા એક મોલમાં એકે-૪૭ વડે ઓછામાં ઓછા ૬૦ લોકોને મારી નાખવાની યોજના ઘડવામાં આવી હતી. ફેડરલ બ્યુરો ઓફ ઇન્વેસ્ટીગેશન (FBI)ના ચીફ કાશ પટેલે જણાવ્યું કે, FBIના સ્ટિંગ ઓપરેશન અને એજન્ટ્સની સતર્કતાને કારણે આ હુમલો નિષ્ફળ બનાવાયો. મોહમ્મદે FBIના અન્ડરકવર એજન્ટ પાસેથી હથિયાર ખરીદ્યા હતા અને નિર્દોષ લોકોની હત્યા કરવાની યોજના કબૂલી હતી. તેને તેના નિવાસસ્થાનેથી પકડી લેવાયો છે અને ફેડરલ કોર્ટમાં રજૂ કરાયો છે.