૨૦૦૦ના દાયકામાં ભારતમાં લોકપ્રિય થયેલ ગૂગલના સોશિયલ નેટવર્ક ઓરકૂટને ફરીથી લોન્ચ કરવાની તૈયારીઓ શરૂ થઈ છે. તેના ફાઉન્ડર ઓરકૂટ બ્યૂયુકોક્ટેએ આ માટે અભિયાન શરૂ કર્યું છે, જેનો હેતુ વર્તમાન સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ પર સંબંધો કરતાં વધુ ધ્યાન ખેંચવા અને AI કન્ટેન્ટના પડકારોનો સામનો કરવાનો છે. આ અભિયાનને ૨ લાખથી વધુ યુઝર્સનું સમર્થન મળ્યું છે, જેમાં ૧૧૫ દેશોના ૨.૬૬ લાખથી વધુ લોકોએ તેને ફરી શરૂ કરવા માટે વોટ આપ્યો છે. ગૂગલે ૨૦૦૪માં ઓરકૂટ શરૂ કર્યું હતું અને ૨૦૧૪માં તેને બંધ કર્યું હતું.

૮૬ વર્ષની વયે નિધન પામેલા બેસ્ટસેલર લેખક જેફ્રી આર્ચરનું જીવન અનેક ઉતાર-ચઢાવવાળું રહ્યું. રાજકારણમાં સક્રિય રહી હાઉસ ઓફ કોમેન્સના સાંસદ બન્યા બાદ, એક કેનેડિયન કંપનીમાં રોકાણ નિષ્ફળ જતાં તેમના પર ૪.૨૭ લાખ પાઉન્ડનું દેવું થયું. આર્થિક સંકટમાંથી બહાર આવવા તેમણે લેખન ક્ષેત્રે પ્રવેશ કર્યો અને 'નોટ અ પેની મોર, નોટ અ પેની લેસ' જેવી નવલકથાઓથી આંતરરાષ્ટ્રીય ખ્યાતિ મેળવી. સાત વર્ષના સંઘર્ષ બાદ દેવું ચૂકવી તેઓ સફળ લેખક બન્યા, જેમણે ૩૦૦ મિલિયનથી વધુ પુસ્તકો વેચ્યા અને વિશ્વભરની ૪૯ ભાષાઓમાં અનુવાદ થયો.

સ્કોટલેન્ડના દરિયાકિનારે આવેલો બેલ રોક લાઇટહાઉસ વિશ્વનો સૌથી જૂનો, દરિયાઈ ધોવાણ સામે ટકી રહેલો લાઇટહાઉસ છે. 1807માં 35 મીટર ઊંચો પથ્થરોથી બનેલો આ લાઇટહાઉસ આજે પણ કાર્યરત છે. પ્રાચીન સમયથી જહાજોને માર્ગદર્શન આપવા માટે લાઇટહાઉસ મહત્વપૂર્ણ રહ્યા છે. બેલ રોક લાઇટહાઉસ, જે એક એન્જિનિયરિંગનો અદ્ભુત નમૂનો છે, તેને 1988માં આધુનિક બનાવવામાં આવ્યો હતો અને તે સક્રિય સેવામાં છે.

ભારતીય નૌકાદળમાં 12 ઓક્ટોબર 2026ના રોજ મુંબઈ ખાતે INS માંગરોળનો સમાવેશ કરવામાં આવશે. કોચીન શિપયાર્ડ લિમિટેડ દ્વારા નિર્મિત આ ત્રીજું સ્વદેશી એન્ટી-સબમરીન વોરફેર શૈલો વોટર ક્રાફ્ટ (ASW-SWC) છે, જે ગુજરાતના જૂનાગઢ જિલ્લાના બંદર માંગરોળ પરથી નામ ધરાવે છે. 80% થી વધુ સ્વદેશી ટેકનોલોજી સાથે નિર્મિત આ જહાજ 'મેક ઇન ઇન્ડિયા' અને 'આત્મનિર્ભર ભારત' અભિયાનનું પ્રતિક છે. તે છીછરા પાણીમાં પણ કાર્યક્ષમ છે અને આધુનિક હથિયાર તથા સેન્સર સિસ્ટમથી સજ્જ છે, જે દરિયાઈ સુરક્ષાને મજબૂત બનાવશે.

2 ઓગસ્ટ 2027ના રોજ 35 વર્ષ બાદ એક દુર્લભ અને લાંબુ પૂર્ણ સૂર્યગ્રહણ થશે, જેનો મહત્તમ સમયગાળો 6 મિનિટ 23 સેકન્ડ રહેશે. આ ગ્રહણ યુરોપ, ઉત્તરી આફ્રિકા અને મધ્ય પૂર્વના કેટલાક ભાગોમાં પૂર્ણ સ્વરૂપે દેખાશે, જ્યાં દિવસ દરમિયાન અંધારું છવાઈ જશે. ભારતમાં આ ગ્રહણ આંશિક સ્વરૂપે જોવા મળશે, ખાસ કરીને દક્ષિણ ભારતના કેટલાક ભાગોમાં. 1991 પછી આટલા લાંબા સમયગાળાનું આ પ્રથમ પૂર્ણ સૂર્યગ્રહણ હશે. આગામી પૂર્ણ સૂર્યગ્રહણ 2028માં ઓસ્ટ્રેલિયા અને ન્યુઝીલેન્ડમાં જોવા મળશે. ગ્રહણ જોતી વખતે આંખોની સુરક્ષા માટે સોલર એકલિપ્સ ગ્લાસનો ઉપયોગ કરવો અનિવાર્ય છે.

વડોદરા સ્થિત એમ.એસ. યુનિવર્સિટીની ટેકનોલોજી ફેકલ્ટીના સંશોધકો ડો. રાકેશ શર્મા અને ડો. વિકાસ ગાવિતે દિવેલ, ચોખાની કુસ્કી અને હળદરમાંથી ઈકો-ફ્રેન્ડલી પોલીયુરેથિન કોટિંગ મટિરિયલ વિકસાવ્યું છે. ભારત સરકારની પેટન્ટ ઓફિસ દ્વારા આ સંશોધનને પેટન્ટ એનાયત કરવામાં આવી છે. આ મટિરિયલ સિન્થેટિક કેમિકલ્સ અને પેટ્રોકેમિકલ્સ પરની નિર્ભરતા ઘટાડશે અને તેનો ઉપયોગ પેકેજિંગ, ફૂડ, ટેક્સટાઈલ અને બાયો-મેડિકલ ક્ષેત્રોમાં થઈ શકે છે. કરક્યુમિનના કારણે તે એન્ટી-બેક્ટેરિયલ ગુણધર્મો ધરાવે છે અને કોઈપણ સપાટી પર કોટિંગ માટે સક્ષમ છે.

ભારતીય રાષ્ટ્રીય વન્યજીવ સપ્તાહની ઉજવણીના ભાગરૂપે, 7 ઓક્ટોબર 2026ના રોજ લેહ ખાતેથી લદાખના ઉપરાજ્યપાલ વિનય કુમાર સક્સેના દ્વારા ભારતની પ્રથમ હાઇ-એલ્ટિટ્યુડ સ્નો લેપર્ડ વાઇલ્ડલાઇફ સફારીનો શુભારંભ કરવામાં આવ્યો. આ પહેલ SHAN સોસાયટી અને લદાખના વન વિભાગ દ્વારા સંયુક્ત રીતે શરૂ કરાઈ છે. તેનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય રિસ્પોન્સિબલ વાઇલ્ડલાઇફ ટુરિઝમ, સમુદાય આધારિત સંરક્ષણ અને સ્થાનિક યુવાનો માટે ટકાઉ આજીવિકા સર્જન કરવાનો છે. આ માટે ખાસ ડિઝાઈન કરાયેલા 6 ઓપન-બેક વાહનોનો ઉપયોગ કરાશે.

WhatsApp Business એપ હવે AI (આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ) દ્વારા ઓટો-રિપ્લાયની સુવિધા પૂરી પાડે છે, જે વ્યસ્ત વપરાશકર્તાઓને મેસેજનો જવાબ આપવામાં મદદ કરે છે. આ સુવિધા 'Away Message' અને 'Greeting Message' જેવા વિકલ્પો દ્વારા સેટ કરી શકાય છે, જે બિઝનેસમેન, ફ્રીલાન્સર્સ અને દુકાનદારો માટે ઉપયોગી છે. 'Meta Business Agent' સુવિધા AI દ્વારા આપમેળે યોગ્ય પ્રતિસાદ મોકલે છે, પરંતુ માહિતીની સચોટતા ચકાસવી જરૂરી છે. આ ટેકનોલોજી વ્યસ્ત સમયમાં પણ કનેક્ટેડ રહેવાનું સરળ બનાવે છે.

ગૂગલ મેપ્સ હવે ઇન્ટરનેટ કનેક્શન વગર પણ ઉપયોગ કરી શકાશે. નવા શહેરોની મુલાકાત વખતે અથવા જ્યાં નેટવર્ક ન હોય ત્યાં આ સુવિધા ખૂબ ઉપયોગી થશે. ઑફલાઇન મેપ સેવ કરવા માટે, ગૂગલ મેપ્સ એપ ખોલી પ્રોફાઇલ આઇકન પર જઈ 'ઑફલાઇન નકશા' વિકલ્પ પસંદ કરો. ત્યારબાદ જે વિસ્તારનો નકશો સેવ કરવો હોય તેને પસંદ કરી ડાઉનલોડ કરો. જોકે, ઑફલાઇન મોડમાં લાઇવ ટ્રાફિક અને રૂટ અપડેટ્સ મળશે નહીં, અને માત્ર કાર/બાઇક રૂટ જ ઉપલબ્ધ રહેશે. મુસાફરી પહેલાં Wi-Fi દ્વારા નકશા ડાઉનલોડ કરવાની સલાહ અપાય છે.

અમેરિકી પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે 'અ ન્યૂ ગોલ્ડન એજ' સમિટ દરમિયાન માઇક્રોસોફ્ટના સીઈઓ સત્યા નડેલા, ટેસ્લા-સ્પેસએક્સના સીઈઓ એલન મસ્ક, ગૂગલના સહ-સંસ્થાપક સર્ગેઈ બ્રિન, એનવીડિયાના સીઈઓ જેન્સન હુઆંગ, એએમડીની સીઈઓ લિસા સૂ અને ડેલના સંસ્થાપક માઈકલ ડેલ સહિત છ ટેક દિગ્ગજોને દેશના સર્વોચ્ચ વૈજ્ઞાનિક સન્માનથી નવાજ્યા. ટ્રમ્પે એલન મસ્કને આધુનિક યુગના થોમસ એડિસન ગણાવી તેમની પ્રશંસા કરી. આ કાર્યક્રમ વિજ્ઞાન અને આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ (AI) ના વિકાસને પ્રોત્સાહન આપવા યોજાયો હતો.

મુખ્યમંત્રી ભૂપેન્દ્ર પટેલના માર્ગદર્શન હેઠળ ગુજરાત સરકાર પોરબંદરના મોચા ગામ ખાતે 100 કરોડના ખર્ચે મરિન બાયોટેકનોલોજી રિસર્ચ એન્ડ ઇનોવેશન કોરિડોર (M-BRIC) વિકસાવશે. આ માટે ગુજરાત સ્ટેટ બાયોટેકનોલોજી મિશન અને CSIR-CSMCRI વચ્ચે MoU થશે. આ કોરિડોરનો હેતુ રાજ્યના દરિયાઈ જૈવિક સંસાધનોનો ઉપયોગ કરીને ઉચ્ચ-મૂલ્યવાળા ઉત્પાદનો, નવા ઉદ્યોગો અને દરિયાકાંઠાના સમુદાયો માટે ટકાઉ આજીવિકા ઊભી કરવાનો છે. આ પહેલ દરિયાઈ વિજ્ઞાન, બાયોટેક્નોલોજી સંશોધન, ટેકનોલોજી વિકાસ અને વ્યાપારીકરણને જોડતી ઇકોસિસ્ટમ વિકસાવશે, જેનાથી રોજગારીની નવી તકો ઊભી થશે અને ભારતની બ્લૂ બાયોઇકોનોમીમાં ગુજરાતનું યોગદાન વધશે.

Meta દ્વારા વિકસાવવામાં આવેલ નવું પર્સનલ AI એજન્ટ 'MUSE' ટૂંક સમયમાં ઇન્સ્ટાગ્રામના શેર મેનૂમાં ઉપલબ્ધ થઈ શકે છે. આ AI માત્ર પ્રશ્નોના જવાબ આપવા પૂરતું મર્યાદિત નથી, પરંતુ ટિકિટ બુકિંગ, રિઝર્વેશન, ફોર્મ ભરવા, રિમાઇન્ડર્સ સેટ કરવા જેવા રોજિંદા કાર્યોમાં પણ મદદ કરશે. તે વ્યક્તિગત નાણાકીય વ્યવસ્થાપનમાં ખર્ચનું વિશ્લેષણ કરીને બચત માટે સૂચનો આપશે. MUSE, Gmail, Google Calendar, Instagram જેવી અનેક એપ્લિકેશન્સ સાથે જોડાઈને મોટા ધ્યેયોને પણ યોજનાઓમાં રૂપાંતરિત કરવામાં સહાય કરશે. જોકે, તેની ઉપલબ્ધતા ભૌગોલિક રીતે અલગ-અલગ હોઈ શકે છે.

સ્પેસએક્સના પ્રમુખ એલન મસ્કે ભારતમાં ઉગ્રવાદી જૂથો દ્વારા સ્ટારલિંકના ઉપયોગના દાવાને સંપૂર્ણપણે નકારી કાઢ્યો છે. તેમણે સ્પષ્ટ કર્યું કે ભારતના ઉપર સ્ટારલિંકના સિગ્નલ બંધ હોવાથી આવા દાવા ખોટા છે. તાજેતરમાં મણિપુરમાં મ્યાનમાર સરહદ પાસે ઉગ્રવાદીઓ પાસેથી સ્ટારલિંક ઉપકરણો જપ્ત થયાનો દાવો કરાયો હતો. જોકે, ભારતમાં સ્ટારલિંક પોતાની વ્યાપારી સેવાઓ શરૂ કરવાની તૈયારી કરી રહ્યું છે અને આ માટે જરૂરી વ્યવસ્થા ગોઠવી છે.

અબજોપતિ ઈલોન મસ્કે ભારતમાં સ્ટારલિંક સેવાને 'અમુક ઉદ્યોગપતિઓ' દ્વારા બ્લોક કરવાનો આરોપ લગાવ્યો હતો. આ દાવાને કેન્દ્ર સરકારે સખત શબ્દોમાં નકારી કાઢ્યો છે અને તેને પાયાવિહોણો ગણાવ્યો છે. કેન્દ્રીય સંચાર મંત્રાલયે સ્પષ્ટ કર્યું કે ભારતમાં તમામ ટેલિકોમ સેવાઓ માટે સમાન અને બિન-પક્ષપાતી અધિકૃતતા માળખું છે. અત્યાર સુધીમાં ત્રણ GMPCS કંપનીઓને ટેલિકોમ લાઇસન્સ અપાયા છે અને સુરક્ષા મૂલ્યાંકનની પ્રક્રિયા ચાલી રહી છે. સ્પેક્ટ્રમ ફાળવણી માટે આ પ્રક્રિયા પૂર્ણ થવી જરૂરી છે, અને તમામ કંપનીઓ નિયમનકારી સ્તરે સમાન તબક્કે છે.

હિંદુ ધર્મમાં મૃત્યુ બાદ અંતિમ સંસ્કાર માટે નદી કિનારાને પવિત્ર માનવામાં આવે છે. વારાણસી, હરિદ્વાર જેવા શહેરોમાં આ પરંપરા વર્ષોથી ચાલી આવે છે. માનવ શરીર પાંચ તત્વો - પૃથ્વી, જળ, અગ્નિ, વાયુ અને આકાશથી બનેલું છે અને મૃત્યુ બાદ તે તત્વોમાં ભળી જાય છે. નદીઓને જળ તત્વનું પ્રતીક ગણી, પવિત્ર નદીના કિનારે અંતિમ સંસ્કાર કરવાથી આત્માને મુક્તિ મળે તેવી માન્યતા છે. જોકે, નદી કિનારે અંતિમ સંસ્કાર ન થાય તો પણ સંસ્કાર અધૂરા ગણાતા નથી, પરંતુ અસ્થિ વિસર્જન માટે પવિત્ર નદીનું મહત્વ છે.

ઓક્ટોપસ, એક અત્યંત બુદ્ધિશાળી અને રહસ્યમય દરિયાઈ જીવ છે, જેની દુનિયાભરમાં 300 થી વધુ પ્રજાતિઓ જોવા મળે છે. તેને ત્રણ હૃદય હોય છે અને તેનું લોહી વાદળી રંગનું હોય છે. તેના આઠ હાથ (જેને છ હાથ અને બે પગ પણ ગણવામાં આવે છે) માં સેંકડો સક્શન કપ્સ હોય છે. ઓક્ટોપસ આસપાસના વાતાવરણ પ્રમાણે રંગ અને ચામડીની રચના બદલી શકે છે, જેથી તે શિકારીઓથી બચી શકે અથવા શિકાર કરી શકે. જોખમ અનુભવાય ત્યારે તે શાહી જેવો કાળો પ્રવાહ છોડે છે. 2006 થી વિશ્વભરમાં ઓક્ટોપસ દિવસ ઉજવાય છે.

આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ (AI) ના આગમનથી ડિજિટલ પ્રોપર્ટીના વેપારમાં ભારે ઘટાડો થયો છે, જેના પરિણામે અમદાવાદમાં 30% થી વધુ IT પ્રોફેશનલ્સની નોકરીઓ જોખમમાં મુકાઈ છે. AI ઓટોમેશનને કારણે વેબસાઇટ અને એપ્લિકેશન નિર્માણ જેવી પ્રક્રિયાઓ હવે ગણતરીની મિનિટોમાં અને ઓછા ખર્ચે શક્ય બની છે. આના કારણે ઓરેકલ, એમેઝોન, માઈક્રોસોફ્ટ જેવી વૈશ્વિક અને વિપ્રો, ટીસીએસ જેવી ભારતીય કંપનીઓમાં હજારો કર્મચારીઓની છટણી થઈ છે. અમદાવાદમાં અંદાજે 45,000 IT પ્રોફેશનલ્સને નોકરી ગુમાવવાનો ભય છે, અને જુનિયર લેવલ પર ભરતીઓ લગભગ બંધ થઈ ગઈ છે.

‘પાટેકર’ અટક મહારાષ્ટ્ર અને ગુજરાત સહિત પશ્ચિમ ભારતમાં જોવા મળે છે, જેનો અર્થ સ્થાનિક ભાષા, વ્યવસાય કે ગામના નામ પરથી ઉતરી આવ્યો હોઈ શકે છે. ‘પાટા’ કે ‘પાટ’ જેવા શબ્દો પરથી જમીન કે વિસ્તારની ઓળખ રૂપે આ અટક વિકસી હોવાનું મનાય છે. મહારાષ્ટ્રમાં ‘કર’ પ્રત્યય ધરાવતી અટકોની જેમ, ‘પાટેકર’ પણ ભૌગોલિક ઓળખ સૂચવે છે. સમય જતાં રોજગાર અને વેપાર અર્થે પરિવારો ગુજરાત સહિત અન્ય પ્રદેશોમાં સ્થળાંતર કરતા આ અટક પ્રચલિત બની. ચોક્કસ વંશાવળી માટે પરિવારના મૂળ ગામ અને દસ્તાવેજો તપાસવા જરૂરી છે.

સ્વીડનની રોયલ એકેડમીએ વર્ષ ૨૦૨૬ માટે રસાયણશાસ્ત્રનો નોબેલ પુરસ્કાર ફ્રાન્સના હેનરી બી. કાગન અને જાપાનના કેન્સો સોઆઇને સંયુક્ત રીતે આપ્યો છે. આ બંને વૈજ્ઞાનિકોએ કેમિકલના ૧૦૦ વર્ષ જૂના એક કોયડાનું સમાધાન શોધી કાઢ્યું છે, જે દવાઓ, ફ્લેવર, સુગંધ અને નવી સામગ્રી બનાવવા માટે રાસાયણિક પ્રક્રિયા વિકસિત કરનારા વૈજ્ઞાનિકો માટે મહત્વપૂર્ણ છે. તેમના સંશોધને દવા નિર્માણમાં યોગ્ય અણુની પસંદગીને સરળ બનાવી છે, જે કેન્સર અને અન્ય બીમારીઓની દવાઓ માટે ફાયદાકારક સાબિત થઈ શકે છે.

અમેરિકાના યુટાઉમાં આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ (AI) હવે ડોક્ટર તરીકે કાર્યરત થશે અને ચોક્કસ દવાઓ માટે પ્રિસ્ક્રિપ્શન લખી આપશે. આ AI સિસ્ટમ ખીલ (acne) જેવી ત્વચા સંબંધિત સમસ્યાઓ માટે દવાઓ સૂચવશે. દર્દીના સવાલોના જવાબ અને ફેશિયલ સ્કેનના આધારે, AI ડોક્ટરોના લિમિટેડ લિસ્ટમાંથી સારવાર શોધી પ્રિસ્ક્રિપ્શન તૈયાર કરશે. યુટાઉમાં ડોક્ટરની એપોઈન્ટમેન્ટ માટે લાંબો વેઇટિંગ ટાઇમ અને ડર્મેટોલોજિસ્ટની અછતને ધ્યાનમાં રાખીને આ સિસ્ટમને મંજૂરી આપવામાં આવી છે. એક હેલ્થ કંપની આ સિસ્ટમને વધુ વિકસાવવાની યોજના ધરાવે છે.

ડિફેન્સ રિસર્ચ એન્ડ ડેવલપમેન્ટ ઓર્ગેનાઈઝેશન (DRDO) દ્વારા આગ્રામાં 21 કિલોમીટરની ઊંચાઈએ સફળતાપૂર્વક ઉડાવવામાં આવેલી એરશિપનું કવચ સુરતમાં તૈયાર કરવામાં આવ્યું છે. સુરતની MANTRA સંસ્થાએ -60°C તાપમાન, ઓઝોન અને અલ્ટ્રાવાયોલેટ કિરણો સામે ટકી શકે તેવું ખાસ ફૅબ્રિક વિકસાવ્યું છે. આ એરશિપ સેટેલાઇટની જેમ સતત ફરતું ન રહેતાં, એક જ સ્થાને સ્થિર રહીને અઠવાડિયાઓ સુધી સરહદ પરની હલચલ પર નજર રાખી શકશે. સંરક્ષણ મંત્રાલયે આ માટે સુરતને પસંદ કર્યું હતું, જે સુરતના ટેક્સટાઇલ ઉદ્યોગને હાઇ-ટેક ડિફેન્સ મેન્યુફેક્ચરિંગ તરફ વાળશે.

ધર્મરત્નપ્રકરણ ગ્રન્થકાર મહર્ષિએ ધર્મપ્રાપ્તિ માટે જરૂરી એકવીશ ગુણોમાં પંદરમા ગુણ તરીકે દીર્ઘદર્શિતાનું મહત્વ સમજાવ્યું છે. તેમણે વિચારવાની બે પદ્ધતિઓ વર્ણવી છે: ટૂંકી દૃષ્ટિ, જે ફક્ત તાત્કાલિક લાભ પર ધ્યાન આપે છે, અને દીર્ઘ દ્રષ્ટિ, જે અંતિમ પરિણામ અને અંજામનો વિચાર કરે છે. આસપાસની પશુ-પંખીની સૃષ્ટિમાં તાત્કાલિક લાભ મેળવવાની ટૂંકી દૃષ્ટિ જોવા મળે છે, જ્યારે મનુષ્યએ પરિણામલક્ષી દીર્ઘ દ્રષ્ટિ કેળવવી જોઈએ.

સ્વીડનની રોયલ એકેડેમી દ્વારા 2026નો કેમિસ્ટ્રીનો નોબેલ પુરસ્કાર ફ્રાન્સના હેનરી બી. કાગન અને જાપાનના કેન્સો સોઆઈને એનાયત કરાયો છે. તેમણે જીવનના રસાયણશાસ્ત્રના 100 વર્ષ જૂના 'હોમોચિરાલિટી'ના રહસ્યનો ઉકેલ શોધી કાઢ્યો છે. આ શોધ સમજાવે છે કે શા માટે આપણા શરીરમાં અણુઓના માત્ર એક જ પ્રકાર (જેમ કે ડાબા હાથ જેવા) કાર્યરત હોય છે, જ્યારે પ્રયોગશાળામાં બંને પ્રકારના અણુઓ સમાન રીતે બને છે. કાગન અને સોઆઈની પદ્ધતિઓ હવે દવા નિર્માણમાં સાચા અણુની પસંદગીને સરળ બનાવશે, જેનાથી કેન્સર અને અન્ય રોગોની દવાઓ વધુ સસ્તી અને અસરકારક બનશે.

હિન્દુ ધર્મમાં મૃત્યુ બાદ શરીરના ખુલ્લા અંગો, ખાસ કરીને નાક અને કાનમાં રૂ મૂકવાની પરંપરા છે. ગરુડ પુરાણ અનુસાર, મૃત્યુ સમયે અને ત્યારબાદ શરીરની ઊર્જા અને સૂક્ષ્મ પ્રાણ-વાયુ ખુલ્લા છિદ્રો દ્વારા બહાર નીકળી શકે છે, જેને રોકવા રૂ વપરાય છે. આ ઉપરાંત, મૃતદેહનું વિઘટન શરૂ થતાં બનતા ગેસ અને પ્રવાહીને બહાર આવતા અટકાવવા, તેમજ સ્વચ્છતા અને સંક્રમણ ફેલાતું રોકવા માટે આ વ્યવહારિક કારણ પણ છે. નકારાત્મક શક્તિઓથી રક્ષણ માટે પણ આ પ્રથા અનુસરવામાં આવે છે.

ઇન્ડિયન ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ઓફ સાયન્સ (IISc) ના ગણિતશાસ્ત્રના પ્રોફેસર મહેશ કાકડેને બીજગણિતીય સંખ્યા સિદ્ધાંત (Algebraic Number Theory) માં તેમના નોંધપાત્ર યોગદાન માટે વર્ષ 2026 નો પ્રતિષ્ઠિત રામાનુજન પ્રાઇઝ (Ramanujan Prize for Young Mathematicians from Developing Countries) પ્રાપ્ત થયો છે. આ જાહેરાત ઇન્ટરનેશનલ સેન્ટર ફોર થિયરીટિકલ ફિઝિક્સ (ICTP) અને ઇન્ટરનેશનલ મેથેમેટિકલ યુનિયન (IMU) દ્વારા કરવામાં આવી છે. પ્રોફેસર કાકડેનું સંશોધન મુખ્યત્વે નોન-કોમ્યુટેટિવ ઇવાસાવા, ગ્રોસ-સ્ટાર્ક અને બ્રુમર-સ્ટાર્ક અનુમાનો સાથે સંબંધિત છે.

ક્યારેક કોઈ સ્પષ્ટ કારણ વગર જ મનમાં અગાઉથી કંઈક થવાનો અહેસાસ થાય છે. આ આંતરિક સમજ (ઇન્ટ્યુશન) છે, જે શાંત મન અને અવલોકનથી વધુ સ્પષ્ટ થાય છે. જો તમને કંઈક ‘બરાબર નથી’ તેવો અહેસાસ થાય, સામેની વ્યક્તિની લાગણી કહ્યા વગર સમજાઈ જાય, શાંતિમાં જવાબો મળે, મહત્વની ક્ષણ પહેલાં અંદરથી મજબૂત સંકેત મળે, અથવા લોકો અને જગ્યાઓની ‘ઊર્જા’થી તમે પ્રભાવિત થાઓ, તો આ તમારી આંતરિક ઇન્ટ્યુશન સાથે જોડાયેલા સંકેતો હોઈ શકે છે.

WhatsApp આપણા જીવનનો એક અનિવાર્ય ભાગ બની ગયું છે. જોકે, જો તમે જૂના સ્માર્ટફોનનો ઉપયોગ કરી રહ્યા છો, તો સાવચેત રહો. Metaએ જાહેરાત કરી છે કે ઘણા જૂના Android અને iPhone મોડેલો માટે WhatsApp સપોર્ટ બંધ કરવામાં આવશે, જેના કારણે લોગિન બ્લોક થઈ શકે છે. આ એપ્લિકેશનને વધુ સુરક્ષિત અને ઝડપી બનાવવા માટે નવા સોફ્ટવેર અપડેટ્સ પ્રકાશિત કરે છે. જૂની ઓપરેટિંગ સિસ્ટમ ચલાવતા ઉપકરણો નવા સુરક્ષા પેચ અને સુવિધાઓને સપોર્ટ કરી શકતા નથી. તેથી, તમારું ફોનનું ઓપરેટિંગ સિસ્ટમ સંસ્કરણ તપાસવું અને જરૂર જણાય તો નવો સ્માર્ટફોન ખરીદવો હિતાવહ છે.

ગુજરાતી વિદ્વાન પંડિત શ્યામજી કૃષ્ણ વર્માએ આંતરરાષ્ટ્રીય પત્રકારત્વ ક્ષેત્રે ક્રાંતિકારી યોગદાન આપ્યું. ‘ધ ઇન્ડિયન સોશ્યોલોજિસ્ટ’ જેવા પ્રકાશન દ્વારા તેમણે સ્વાધીનતા અને સમાજવિદ્યાના સિદ્ધાંતોનો પ્રચાર કર્યો. લંડનમાં ‘ઇન્ડિયા હાઉસ’ની સ્થાપના કરીને તેમણે ભારતીય વિદ્યાર્થીઓને પ્રોત્સાહન આપ્યું. તેમના લખાણોમાં બ્રિટિશ દમનખોરીની ટીકા અને ભારતમાં સ્વતંત્રતા ચળવળને વેગ આપવા પર ભાર મુકવામાં આવ્યો. આ પત્રકારત્વ ફ્રાંસ, જાપાન, અમેરિકા જેવા દેશોમાં પણ પ્રભાવિત રહ્યું, જે ખરા અર્થમાં એક ગુજરાતી પંડિતની આંતરરાષ્ટ્રીય ઓળખ બની.

મહાન ભૌતિકશાસ્ત્રી નીલ્સ બૉહર તેમના અસાધારણ મગજ, સાલસતા અને રમૂજી આદતો માટે જાણીતા હતા. ફિલ્મોમાં ભૌતિકશાસ્ત્રના નિયમોનું અપમાન થતાં તેઓ ગુસ્સે થતા, તો આઈન્સ્ટાઈન સાથે ક્વોન્ટમ ફિઝિક્સની ચર્ચામાં રસ્તો ભૂલી જતા. તેમને 1922માં પરમાણુ બંધારણ અને વિકિરણ પરના કાર્ય બદલ ભૌતિકશાસ્ત્રનું નોબેલ પારિતોષિક મળ્યું. તેની ભેટમાં તેમને કાર્લ્સબર્ગ કંપની તરફથી ઘર સુધી બિયરની પાઇપલાઇન મળી હતી. યુદ્ધ પછી તેમણે પરમાણુ ઊર્જાના શાંતિપૂર્ણ ઉપયોગની હિમાયત કરી, જેના માટે તેમને 'એટમ્સ ફોર પીસ એવોર્ડ' મળ્યો.

હોલોસીન યુગનું સુરક્ષિત કુદરતી વાતાવરણ હવે ખોરવાઈ રહ્યું છે. પોટ્સડેમ ઈન્સ્ટિટ્યૂટના અહેવાલમાં ખુલાસો થયો છે કે કુદરતની નવ 'પ્લેનેટરી બાઉન્ડ્રીઝ'માંથી સાતનું માનવજાતે ઉલ્લંઘન કર્યું છે. આ ઉલ્લંઘનોમાં ક્લાઈમેટ ચેન્જ, જૈવવિવિધતાનો વિનાશ, રાસાયણિક પ્રદૂષણ, જમીનનો અતિરેક, તાજા પાણીની કટોકટી અને સમુદ્રનું એસિડિફિકેશન મુખ્ય છે. અશ્મિભૂત ઈંધણોના દહનથી કાર્બન ડાયોક્સાઈડ વધ્યો છે, જેના કારણે બરફ ઓગળી રહ્યો છે અને આપત્તિઓ વધી રહી છે. જૈવવિવિધતાના ઘટાડાથી ખોરાક શૃંખલા નબળી પડી છે. જો પૃથ્વી 'ટિપિંગ પોઈન્ટ' વટાવશે તો પરિસ્થિતિ ગંભીર બનશે.