દેશના ઘણા ભાગોમાં ચોમાસું સક્રિય છે. બંગાળની ખાડીમાં સર્જાયેલા સાયક્લોનિક સર્ક્યુલેશન અને મોન્સૂન ટ્રફના કારણે ઉત્તર પ્રદેશ, બિહાર, ઉત્તર-પૂર્વ અને પૂર્વીય રાજ્યોમાં ભારે વરસાદની સંભાવના છે. ઉત્તર ગુજરાત અને દક્ષિણ-પશ્ચિમ રાજસ્થાનની આસપાસ પણ એક સાયક્લોનિક સર્ક્યુલેશન બન્યું છે. ઉત્તર-પૂર્વ ભારત, પશ્ચિમ બંગાળ, ઓડિશા, સિક્કિમ, બિહાર, ઝારખંડ, છત્તીસગઢ, પૂર્વ ઉત્તર પ્રદેશમાં હળવાથી મધ્યમ વરસાદ સાથે કેટલીક જગ્યાએ ભારે વરસાદ થઈ શકે છે. ગુજરાતના દક્ષિણ ભાગ અને કચ્છમાં યલો એલર્ટ જાહેર કરાયું છે.

દેશભરમાં ચોમાસુ સક્રિય થતાં 22 રાજ્યોમાં ગાજવીજ સાથે ભારે વરસાદની આગાહી હવામાન વિભાગ દ્વારા જારી કરવામાં આવી છે. આગામી 3-4 દિવસ ઉત્તરપૂર્વ ભારત, બિહાર અને પશ્ચિમ બંગાળમાં અતિ ભારે વરસાદની શક્યતા છે. 14 જુલાઈએ મેઘાલય, ઉપ-હિમાલયી પશ્ચિમ બંગાળ અને સિક્કિમમાં પણ ભારે વરસાદ પડી શકે છે. જોકે, આગામી 6-7 દિવસ ઉત્તરપશ્ચિમ ભારતના મેદાની વિસ્તારોમાં વરસાદી ગતિવિધિઓ સામાન્યથી ઓછી રહેવાની ધારણા છે. દિલ્હી-NCR માં વરસાદની શક્યતા હાલ ઓછી છે, પરંતુ ભેજનું પ્રમાણ વધશે.

હવામાન વિભાગે આગામી 3 કલાક માટે નાઉ કાસ્ટ જાહેર કરતાં ગુજરાતના 11 જિલ્લાઓમાં હળવાથી મધ્યમ વરસાદની સંભાવના વ્યક્ત કરી છે. દાહોદ, પંચમહાલ, મહીસાગર, ભાવનગર, અમરેલી, જુનાગઢ, ગીર સોમનાથ, દીવ, રાજકોટ, મોરબી અને જામનગરમાં ગાજવીજ સાથે વરસાદ પડી શકે છે, સાથે પવનની ગતિમાં પણ વધારો થવાની શક્યતા છે. લોકોને સાવચેતી રાખવાની અને વીજળી પડે ત્યારે સુરક્ષિત સ્થળે રહેવાની સલાહ અપાઈ છે.

હવામાન નિષ્ણાત અંબાલાલ પટેલે રાજ્ય માટે ચોમાસાની નવી આગાહી કરી છે. તેમના મતે, 15 જુલાઈ આસપાસ હવામાનમાં પલટો આવવાના સંકેત છે અને 20 જુલાઈ સુધી રાજ્યમાં હળવા વરસાદની શક્યતા છે. રથયાત્રાના દિવસે પણ છૂટાછવાયા વરસાદની સંભાવના છે. અંબાલાલ પટેલે જણાવ્યું કે, 22 જુલાઈથી ચોમાસું તેની અસર જમાવશે અને 30 જુલાઈ સુધી દક્ષિણ ગુજરાતમાં ભારે વરસાદ પડી શકે છે. કચ્છ, મધ્ય ગુજરાત, અમદાવાદ, વડોદરા અને પંચમહાલમાં પણ વરસાદની આગાહી કરવામાં આવી છે.

સૌરાષ્ટ્રમાં ચાલુ વર્ષે અત્યાર સુધી નહિવત વરસાદને કારણે ગંભીર જળસંકટ ઊભું થયું છે. રાજકોટ જિલ્લાના મુખ્ય 26 જળાશયો 50 ટકા ખાલી થઈ ગયા છે, જેમાં ભાદર ડેમમાં 43% અને ન્યારી ડેમમાં માત્ર 24% જળસંગ્રહ બચ્યો છે. વેરી ડેમ અને છાપરવાડી ડેમ-2 સંપૂર્ણપણે સૂકા જાહેર કરાયા છે, જેનાથી ડઝનથી વધુ ગામડાઓમાં પીવા અને ખેતીના પાણીની હાલાકી શરૂ થઈ ગઈ છે. જો સારો વરસાદ નહીં વરસે તો પીવાના પાણીની કટોકટી વધુ ઘેરી બનશે, જેની અસર ખેતી, પશુપાલન અને ઉદ્યોગો પર પણ પડશે.

અમદાવાદમાં અસહ્ય ઉકળાટ અને ગરમી વચ્ચે રાહતના સમાચાર છે. હવામાન વિભાગ (IMD) અને નિષ્ણાતો અનુસાર, 15મી જુલાઈથી વાતાવરણમાં મોટો બદલાવ આવશે. 16 થી 20 જુલાઈ દરમિયાન, અમદાવાદ સહિત રાજ્યમાં ગાજવીજ સાથે હળવાથી મધ્યમ અને કેટલાક વિસ્તારોમાં ધોધમાર વરસાદ પડશે. આ આગાહીને પગલે, નાગરિકોને ગરમી અને બફારામાંથી રાહત મળશે. બંગાળની ખાડીમાં નવી સિસ્ટમ સક્રિય થતાં વરસાદી માહોલ જામશે. AMC નીચાણવાળા વિસ્તારો અને અંડરપાસ ખાતે વોટર પંપ તૈનાત કરીને સજ્જ બન્યું છે.

હવામાન નિષ્ણાત અંબાલાલ પટેલે આગાહી બંધ કરવાની જાહેરાત બાદ સર્જાયેલા વિવાદ વચ્ચે મોટો યુ-ટર્ન લીધો છે. કાયદાકીય નિષ્ણાતોનો અભિપ્રાય મેળવ્યા બાદ તેઓ ફરીથી હવામાનની આગાહી કરશે. ખેડૂતો અને સામાન્ય લોકોના હિતને ધ્યાનમાં રાખીને તેઓ અગાઉની જેમ જ આગાહી આપતા રહેશે. પૂર્વ નાયબ મુખ્યમંત્રી નીતિન પટેલે પણ અંબાલાલ પટેલના સમર્થનમાં નિવેદન આપી દાવો કર્યો છે કે તેમને માનસિક રીતે ત્રાસ આપવામાં આવ્યો હતો. કાયદાકીય ગૂંચ દૂર થતાં ફરી આગાહી કરવાનો નિર્ણય લેવાયો છે.

હાલ દેશના મોટાભાગના રાજ્યોમાં ચોમાસુ નબળું પડ્યું છે. આગામી 6-7 દિવસ ઉત્તર-પશ્ચિમ અને મધ્ય ભારતમાં નોંધપાત્ર વરસાદની શક્યતા નથી. ગુજરાતમાં પણ છૂટાછવાયા વિસ્તાર સિવાય વરસાદ નહીંવત રહેશે. મોન્સૂન ટ્રફ હિમાલય તરફ સરકવાથી મધ્ય અને પશ્ચિમ ભારત પર અસર ઘટી છે. સૂકા પવનોને કારણે વરસાદી સિસ્ટમ નબળી પડી છે. ઊંચા ભેજને કારણે 37-38 ડિગ્રી તાપમાન હોવા છતાં 43-45 ડિગ્રી જેવી ગરમી અનુભવાશે. ગુજરાતના અનેક શહેરોમાં ગરમી-ઉકળાટ વધશે.

દેશના મોટાભાગના વિસ્તારોમાં ચોમાસાએ વિરામ લીધો છે. આગામી 6-7 દિવસ ઉત્તર-પશ્ચિમ, મધ્ય અને દક્ષિણ ભારતમાં વરસાદની શક્યતા ઓછી છે, પરંતુ રાજસ્થાન, ગુજરાત, એમપી, દિલ્હીમાં સૂકી હવાઓ અને ભેજને કારણે ઉકળાટ રહેશે. તાપમાન 32-37°C છતાં, 'ફીલ લાઈક' તાપમાન 45°C સુધી પહોંચી શકે છે. બીજી તરફ, પૂર્વોત્તરમાં ભારે વરસાદ, ભૂસ્ખલન અને પૂરથી જનજીવન અસ્તવ્યસ્ત છે, જ્યાં અરુણાચલમાં ITBPના 15 જવાનો ફસાયા છે.

રાજ્યમાં પૂરથી અસરગ્રસ્ત વેપારીઓ માટે રાહતના સમાચાર છે. દુકાનો, ગોડાઉન કે ધંધાને નુકસાન થયું હોય તેવા નાના વેપારીઓથી લઈને મોટા ઉદ્યોગપતિઓ સુધી, પાંચ અલગ-અલગ કેટેગરીમાં ₹5 હજારથી ₹1 લાખ સુધીની આર્થિક સહાય આપવાની યોજના છે. આજે સરકાર આ સહાયની જાહેરાત કરી શકે છે. લારી-ગલ્લાવાળાને ₹5 હજાર રોકડા, નાની દુકાનોને ₹20 હજાર સુધીની સહાય અને મોટા વેપારીઓને સબસિડીવાળી લોન મળી શકે છે. સહાય મેળવવા માટે ઓનલાઈન ફોર્મ ભરવું પડશે.

ખેડા-આણંદ જિલ્લામાં ગત સપ્તાહે થયેલ વરસાદ બાદ ચોમાસુ પાકોનું મોટાભાગનું વાવેતર પૂર્ણ થયું હતું, પરંતુ છેલ્લા કેટલાક દિવસોથી વરસાદ ખેંચાતા ખેડૂતોની ચિંતા વધી છે. જમીનમાં ભેજ ઘટવા લાગતા મગફળી, કપાસ, મકાઈ, સોયાબીન, ગવાર અને વિવિધ શાકભાજીના પાકો પર પ્રતિકૂળ અસર જોવા મળી રહી છે. જો આગામી દિવસોમાં સારો વરસાદ નહીં પડે તો પાકના વિકાસ અને ઉત્પાદનમાં ઘટાડો થવાની શક્યતા છે. મગફળીમાં શીંગનો વિકાસ, કપાસમાં ફૂલ અને સ્ક્વેર ખરી પડવાની ભીતિ છે, જયારે શાકભાજીમાં છોડ કરમાવા અને ફળ ખરી પડવાની સ્થિતિ સર્જાઈ રહી છે.

IMD Rain Forecast India મુજબ, દેશના 372 જિલ્લામાં મોન્સૂન સામાન્ય કરતાં નબળું છે, જે ખેતી પર સંકટ લાવી રહ્યું છે. 68 જિલ્લા સૌથી વધુ પ્રભાવિત છે. 20 જુલાઈ સુધી વ્યાપક વરસાદની શક્યતા ઓછી છે, માત્ર તરાઈ વિસ્તારોમાં હળવો વરસાદ થઈ શકે છે. જોકે, નિષ્ણાતો 20 જુલાઈ પછી મોન્સૂન ફરી સક્રિય થવાની આશા વ્યક્ત કરી રહ્યા છે. અરુણાચલ પ્રદેશ, આસામ, મેઘાલય, બિહાર, છત્તીસગઢ, ઉત્તર પ્રદેશ, હિમાચલ પ્રદેશ, ઝારખંડ, સિક્કિમ અને પશ્ચિમ બંગાળ જેવા રાજ્યોમાં ભારે વરસાદની આગાહી છે. દિલ્હી-NCRમાં હળવા વરસાદની સંભાવના છે.

અરુણાચલ પ્રદેશમાં સતત ભારે વરસાદને કારણે કુમેય નદી ભયજનક સપાટી વટાવી ગઈ છે, જેના લીધે સરહદી શહેર પારસી-પારલો સર્કલ સહિત અનેક વિસ્તારો જળમગ્ન બન્યા છે. શાળાઓ, કચેરીઓ અને ઘરોમાં પાણી ભરાયા છે, જ્યારે ભૂસ્ખલન અને ધોવાણને કારણે રસ્તાઓને ભારે નુકસાન થયું છે. 26 જિલ્લાના 425 ગામોમાં 97,182 લોકો પ્રભાવિત થયા છે, જેમાં 7 લોકોના મોત અને 29 ઘાયલ થયા છે. કૃષિ, જાહેર સંપત્તિ અને માળખાકીય સુવિધાઓને પણ મોટું નુકસાન થયું છે.

દેશમાં ધીમા પડેલા ચોમાસાને ફરીથી જગાડવા માટે આકાશમાં 10,000 કિલોમીટર લાંબો વાદળોનો પટ્ટો સર્જાયો છે. પેસિફિક મહાસાગરથી બંગાળની ખાડી સુધી ફેલાયેલો આ Intra-tropical Convergence Zone (ITCZ) ભારતીય ઉપખંડ તરફ આગળ વધી રહ્યો છે. હવામાન વિજ્ઞાનીઓના મતે, આ સિસ્ટમ જુલાઈના છેલ્લા અઠવાડિયામાં સક્રિય થઈ શકે છે અને દેશભરમાં ભારે વરસાદ લાવી શકે છે, જે ખેડૂતો અને સામાન્ય જનતા માટે રાહતના સમાચાર છે. આ કુદરતી કરામત નબળા પડેલા ચોમાસાને પુનર્જીવિત કરવાની ક્ષમતા ધરાવે છે.

હવામાન વિભાગે પૂર્વોત્તર વિસ્તારોમાં આગામી બે-ત્રણ દિવસમાં ભારે વરસાદની આગાહી કરી છે. ઉત્તરપશ્ચિમ અને પશ્ચિમ મધ્ય વિસ્તારોમાં પણ છ-સાત દિવસ વરસાદ રહેશે. ઉત્તરાખંડ માટે રેડ એલર્ટ જાહેર કરાયું છે, જ્યાં રવિવારે ભારે વરસાદથી અનેક રોડ બંધ થયા હતા, જેમાં બે નેશનલ હાઇવેનો સમાવેશ થાય છે. યમુનોત્રી હાઇવે ત્રણ દિવસથી બંધ છે. રાજસ્થાનમાં આગામી બે-ત્રણ દિવસમાં જોધપુર, બિકાનેર જેવા વિસ્તારોમાં ભારે પવન સાથે ડસ્ટ સ્ટોર્મની આગાહી છે. જમ્મુ કાશ્મીરના અનંતનાગમાં વાદળ ફાટવાથી પહલગામ સહિત અનેક વિસ્તારોમાં પૂર આવ્યું હતું.

કચ્છના વેકરીયાના રણ વિસ્તારમાં, ભુજ-ખાવડા રોડ પર 67 કિલોમીટર પ્રતિ કલાકની અત્યંત તેજ ગતિએ પવન ફૂંકાવાને કારણે ભયાનક ધૂળની ડમરીઓ અને આંધી જોવા મળી રહી છે. આ ધૂળના તોફાનને કારણે રસ્તા પર વિઝિબિલિટી સાવ ઘટી ગઈ છે, જેનાથી હાઈવે પર ગંભીર અકસ્માત સર્જાવાનું જોખમ અનેકગણું વધી ગયું છે. પશુઓ માટે ચરિયાણની તીવ્ર તંગી ઊભી થઈ છે, જેના કારણે માલધારીઓને મોંઘો ઘાસચારો ખરીદવાની ફરજ પડી રહી છે. સ્થાનિક રહીશોમાં શ્વાસ અને ફેફસાંને લગતી બીમારીઓ વધવાની શક્યતા છે.

કપરાડા તાલુકાના રોહિયાળ તલાટ ગામમાં આવેલું પાંડવ કુંડ, ચોમાસા દરમિયાન પોતાના અદભૂત કુદરતી સૌંદર્યથી પ્રવાસીઓને આકર્ષી રહ્યું છે. નવા નીર આવતાની સાથે ઝરણું સક્રિય થતાં, આસપાસના ડુંગરાળ વિસ્તારો લીલોતરીથી છવાઈ જાય છે, જે એક મનમોહક દ્રશ્ય સર્જે છે. હાલમાં, ઓછો વરસાદ હોવા છતાં, ઝરણાની સક્રિયતાએ પ્રકૃતિપ્રેમીઓને અહીં ખેંચી લાવ્યા છે. યુવાનોમાં Social Media Reels બનાવવા માટે પણ આ સ્થળ લોકપ્રિય બન્યું છે. વલસાડ, નવસારી, દમણ અને દાદરા નગર હવેલીથી મોટી સંખ્યામાં પ્રવાસીઓ કુદરતી સૌંદર્યનો આનંદ માણવા આવી રહ્યા છે, જેના કારણે સુરક્ષાના પગલાં લેવાની માંગણી પણ ઊઠી છે.

અમેરિકામાં ભીષણ હીટવેવના કારણે 4.4 કરોડ લોકો હવામાન વિભાગની ચેતવણીવાળા વિસ્તારોમાં છે. ઘણા રાજ્યોમાં તાપમાન 43 ડિગ્રી સેલ્સિયસ સુધી પહોંચવાની અને નવા રેકોર્ડ સર્જાવાની આશંકા છે. ભીષણ ગરમીના કારણે કોલોરાડો અને ઉટાહમાં જંગલની આગ ઓલવવાની કામગીરી પણ પ્રભાવિત થઈ છે. હવામાન વિભાગે લોકોને સતર્ક રહેવા અને તડકાથી બચવાની સલાહ આપી છે. યુરોપમાં પણ ગરમીથી 1,300 થી વધુ લોકોએ જીવ ગુમાવ્યા છે.

ભારતીય હવામાન વિભાગે જણાવ્યું છે કે 5 રાજ્યોમાં આગામી 3 દિવસ દરમિયાન ગાજવીજ સાથે વરસાદ પડશે. આ દરમિયાન, મધ્ય અને પશ્ચિમ ભારતના રાજ્યોમાં પાણીની અછતનો સામનો કરવો પડી રહ્યો છે, જ્યાં જળાશયો ખાલી થઈ રહ્યા છે. પૂર્વીય ભારતમાં વરસાદ થઈ રહ્યો છે, પરંતુ પશ્ચિમી, ઉત્તરીય અને મધ્ય ભાગો સૂકાઈ રહ્યા છે, જેના કારણે ડાંગર, મકાઈ અને કઠોળ જેવા પાકો પર અસર થઈ રહી છે. પ્રશાંત મહાસાગરમાંથી ઉભરી રહેલી સિસ્ટમ 18 થી 25 જુલાઈ વચ્ચે ચોમાસાને ફરી જીવંત કરી શકે છે.

ગુજરાતમાં વરસાદની ગતિ ધીમી પડતાં ગરમી અને બફારો અનુભવાઈ રહ્યો છે. હવામાન વિભાગના અનુમાન મુજબ, હાલ ચોમાસું નબળા તબક્કામાં છે, તેથી આગામી બે-ત્રણ દિવસ ભારે વરસાદની શક્યતા ઓછી છે. જોકે, 15-16 જુલાઈ આસપાસ દક્ષિણ ગુજરાત, મધ્ય ગુજરાત અને સૌરાષ્ટ્રના કેટલાક વિસ્તારોમાં ગાજવીજ સાથે છૂટાછવાયા વરસાદી ઝાપટાંની શરૂઆત થઈ શકે છે. બંગાળની ખાડીમાં નવી સિસ્ટમ સક્રિય થતાં અથવા ચોમાસાની ટ્રફ દક્ષિણ તરફ ખસતાં વરસાદની ગતિવિધિ તેજ બની શકે છે. ખેડૂતોએ સ્થાનિક આગાહી પર ધ્યાન રાખી કૃષિ વિભાગની સલાહ લેવી. શહેરીજનોએ પણ તકેદારી રાખવી.

જમ્મુ-કાશ્મીરમાં કુદરતનો પ્રકોપ જોવા મળ્યો છે, જ્યાં અનંતનાગ અને પહલગામમાં આભ તૂટવાની ઘટનાઓ બની છે. આ કારણે આવેલા અચાનક પૂરથી ઘરો, ખેતરો અને હોટલો પાણીમાં ગરકાવ થઈ ગયા છે, જેના કારણે મોટા પાયે નુકસાન થયું છે. હવામાન વિભાગે હજુ પણ ભારે વરસાદની આગાહી કરી છે. શંગસ અને પહલગામ વિસ્તારોમાં આવેલી ફ્લેશ ફ્લડના કારણે કાટમાળ ખેતરો અને ઘરોમાં ઘૂસી ગયો છે. પ્રવાસીઓ સુરક્ષિત છે, પરંતુ નુકસાનનો અંદાજ લગાવવામાં આવી રહ્યો છે.

દેશના લગભગ 70% હિસ્સામાંથી ચોમાસાના વાદળો ગાયબ થઈ ગયા છે, જેના કારણે રાજસ્થાન, દિલ્હી-NCR, મધ્યપ્રદેશ, ગુજરાત, મહારાષ્ટ્ર, તેલંગાણા, કેરળ અને કર્ણાટક જેવા રાજ્યોમાં આગામી 5 દિવસ વરસાદની સંભાવના ઓછી છે. વરસાદના અભાવે ઉત્તર ભારતના રાજ્યોમાં તાપમાન વધ્યું છે, રાજસ્થાનના શ્રીગંગાનગરમાં 42°C નોંધાયું. જોકે, ઉત્તરાખંડ અને હિમાચલ પ્રદેશમાં ભૂસ્ખલનને કારણે 440 રસ્તાઓ બંધ થયા છે. પ્રયાગરાજ-ઋષિકેશમાં ગંગાનું સ્તર વધ્યું છે. આંધ્ર પ્રદેશમાં હીટવેવનું એલર્ટ છે.

સુપર ટાઇફૂન બાવીએ ચીન, જાપાન અને ફિલિપાઈન્સમાં ભારે વિનાશ સર્જ્યો છે. ચીનમાં પૂર અને વાવાઝોડાને કારણે લાખો લોકોને સુરક્ષિત સ્થળોએ ખસેડવામાં આવ્યા છે અને 17થી વધુ લોકોના મોત થયા છે, જ્યારે 200થી વધુ ઇજાગ્રસ્ત થયા છે. ફિલિપાઈન્સમાં પણ જાનહાનિ થઈ છે અને ગ્રામીણ વિસ્તારોમાં ભારે નુકસાન થયું છે. જાપાન અને તાઇવાનમાં પણ જનજીવનને અસર થઈ છે, જેમાં 113 લોકો ઘાયલ થયા છે. હજારો ફ્લાઇટ્સ રદ કરવામાં આવી છે અને શાળાઓ-કોલેજો બંધ રાખવામાં આવી છે.

અમરેલી જિલ્લામાં સાર્વત્રિક મેઘમહેરને કારણે ખેતી ક્ષેત્રે ઉજળું ચિત્ર જોવા મળી રહ્યું છે. પ્રથમ રાઉન્ડમાં જ સરેરાશ 12 ઈંચ વરસાદ ખાબક્યો છે, જેની સૌથી વધુ 25 ઈંચ રાજુલામાં અને સૌથી ઓછો 6.5 ઈંચ બાબરામાં નોંધાયો છે. જિલ્લાના 10 મુખ્ય જળાશયોમાંથી 5 છલોછલ ભરાઈ ગયા છે, જેનાથી સિંચાઈની સુવિધા વધી છે. ખેડૂતો દ્વારા કપાસ, મગફળી, તલ જેવા ખરીફ પાકોનું વાવેતર પૂરજોશમાં શરૂ થયું છે, જે આગામી સમયમાં ફાયદાકારક રહેશે.

અરવલ્લી અને સાબરકાંઠા સહિત સમગ્ર ઉત્તર ગુજરાતમાં આગામી એક અઠવાડિયા સુધી વરસાદ થવાની શક્યતા નથી. રાજ્ય હવામાન વિભાગે 12 જુલાઈથી 18 જુલાઈ સુધી આકાશ સૂકું રહેવાની આગાહી કરી છે. મેઘરાજાના વિરામ બાદ ખેડૂતો ખરીફ પાકોની માવજત કરી રહ્યા છે, પરંતુ વરસાદની ઘટ અને જળાશયોમાં પાણીની અછતને કારણે ચિંતામાં છે. ગત વર્ષની સરખામણીમાં આ વર્ષે નદીઓ અને તળાવોમાં પાણીનું સ્તર ઘણું નીચું છે, જે ખેડૂતો અને નાગરિકો માટે ચિંતાનો વિષય બન્યો છે.

ટાયફૂન 'બાવી' ચીનના પૂર્વીય શહેર વેન્ઝોઉમાં લેન્ડફોલ કરે તેવી આશંકા છે, જ્યારે દેશ હજુ પણ ટાયફૂન 'માયસેક'ની અસરોમાંથી બહાર આવી રહ્યો છે. દક્ષિણ અને મધ્ય ચીનમાં અતિશય ખરાબ હવામાનને કારણે અત્યાર સુધીમાં ઓછામાં ઓછા 39 લોકોના મોત થયા છે. પૂરના કારણે 900 જેટલા ઝેરી સાપ રહેણાંક વિસ્તારોમાં ઘૂસી ગયા છે, જેના કારણે સ્થાનિક લોકોમાં ભયનો માહોલ છે. વેન્ઝોઉમાં રવિવારે વાવાઝોડું ત્રાટકવાની શક્યતાને જોતાં 887,801 લોકોને સુરક્ષિત સ્થળે ખસેડવામાં આવ્યા છે.

અમરનાથ યાત્રા 2026 ના પ્રથમ અઠવાડિયામાં જ પવિત્ર ગુફામાં રહેલું બાબા બર્ફાની આશરે 90 ટકા પીગળી ગયું છે, જેના કારણે ચિંતાનો માહોલ છે. આ વર્ષે યાત્રામાં રેકોર્ડ સંખ્યામાં શ્રદ્ધાળુઓ આવી રહ્યા છે. પીડીપી નેતા ઇલ્તિજા મુફ્તીએ આ ઘટના પર ચિંતા વ્યક્ત કરી પર્યાવરણીય પ્રશ્નો ઉઠાવ્યા છે. વૈજ્ઞાનિકો અનુસાર, હિમાલય ક્ષેત્ર ઝડપથી ગરમ થઈ રહ્યું છે. યાત્રા માર્ગ પર માનવીય દખલગીરી, જેમ કે બાંધકામ અને મશીનરીના ઉપયોગમાં વધારો, પણ એક કારણ હોઈ શકે છે. આ મુદ્દો યાત્રા અને નાજુક હિમાલયન પર્યાવરણ વચ્ચે સંતુલન જાળવવાની તાતી જરૂરિયાત દર્શાવે છે.

ઉત્તર પ્રદેશના સહારનપુરમાં ભારે વરસાદને કારણે કબ્રસ્તાનની માટી ધોવાઈ જતાં દફન કરાયેલા મૃતદેહો બહાર આવી ગયા. બિજનૌરમાં માલન નદીમાં ચાર છોકરાઓ તણાઈ ગયા. નોઈડામાં ગટરમાં પડીને એક વ્યક્તિનું મોત થયું. ઉત્તરાખંડમાં ભૂસ્ખલન અને વરસાદથી 118 રસ્તાઓ બંધ, એક કિશોર ડૂબી ગયો. હિમાચલ પ્રદેશમાં 320થી વધુ રસ્તાઓ બંધ, 200થી વધુ વીજળી ટ્રાન્સફોર્મર ઠપ. સોલનમાં પથ્થર પડવાથી ચાર લોકો ઘાયલ. હવામાન વિભાગની સેટેલાઇટ ઇમેજમાં ગુજરાત, રાજસ્થાનમાં વાદળો ગાયબ, મધ્ય ભારતમાં ચોમાસું સક્રિય.

ચોમાસા દરમિયાન વાદળોનો ગડગડાટ અને વીજળીનો ચમકારો કુદરતી વિદ્યુત પ્રવાહને કારણે થાય છે. ક્યુમુલોનિમ્બસ વાદળોમાં પાણીનાં ટીપાં અને બરફના કણોના ઘર્ષણથી સ્થિર વીજળી ઉત્પન્ન થાય છે, જેના કારણે વીજળીનો ચમકારો થાય છે. આ વીજળીના કારણે હવા અત્યંત ગરમ થતાં ઉત્પન્ન થતો ધ્વનિ તરંગ આપણને ગડગડાટ તરીકે સંભળાય છે. પ્રકાશની ઝડપ વધુ હોવાથી ચમકારો પહેલાં અને ગડગડાટ પછી સંભળાય છે. આ ઘટના વાતાવરણને સંતુલિત રાખે છે.

અધિક જેઠ બાદ પણ વરસાદ ન વરસતા અષાઢ માસ શરૂ થવા છતાં કચ્છભરમાં વેગીલા વાયરા અને ધૂળની ડમરીઓનું સામ્રાજ્ય જોવા મળી રહ્યું છે. પ્રતિ કલાક 25 કિલોમીટરની ગતિએ ફૂંકાતા પવનથી વાહન ચાલકોને મુશ્કેલી થઈ રહી છે. વીજ વિક્ષેપની ફરિયાદો વધી છે. ખેડૂતો અને માલધારીઓ ચિંતિત છે. રાજ્યમાં અત્યાર સુધી કચ્છમાં માત્ર 1.92% વરસાદ થયો છે, જે નગણ્ય છે. આગામી સપ્તાહ સુધી વરસાદની શક્યતા નથી.