રિલાયન્સ ઈન્ડસ્ટ્રીઝના ચેરમેન મુકેશ અંબાણીએ ગૌતમ અદાણીને પાછળ છોડીને ફરીથી ભારતના સૌથી ધનિક વ્યક્તિનું સ્થાન મેળવ્યું છે. ફોર્બ્સની રિયલ-ટાઇમ બિલિયોનેર્સ લિસ્ટ મુજબ, અંબાણીની સંપત્તિ 78.8 અબજ ડોલર જ્યારે અદાણીની સંપત્તિ 74.9 અબજ ડોલર નોંધાઈ છે. આ રેન્કિંગ શેરબજારના ઉતાર-ચઢાવને આધીન છે.

વિશ્વના સૌથી ધનિક ઉદ્યોગપતિ એલોન મસ્કે અમેરિકાની આગામી મધ્યવર્તી ચૂંટણીઓ માટે રિપબ્લિકન પાર્ટીને સમર્થન આપતા આશરે $366 મિલિયનનું રેકોર્ડ રાજકીય દાન આપ્યું છે. આ દાનનો મુખ્ય હેતુ રિપબ્લિકન પાર્ટીને કોંગ્રેસ, હાઉસ ઓફ રિપ્રેઝન્ટેટિવ્સ અને સેનેટ પર પોતાનો કબજો જાળવી રાખવામાં મદદ કરવાનો છે. મસ્ક પોતાના વ્યાપારી હિતોને સરકારી તપાસથી બચાવવા અને વ્હાઇટ હાઉસમાં પ્રભાવ જાળવી રાખવા આ વ્યૂહરચના અપનાવી રહ્યા છે.

ફોર્બ્સની રિયલ-ટાઇમ બિલિયોનેર્સ લિસ્ટ મુજબ, મુકેશ અંબાણી ફરી એકવાર ભારતના સૌથી ધનિક વ્યક્તિ બન્યા છે. તેમની નેટવર્થ $78.8 બિલિયન છે, જે ગૌતમ અદાણીની $74.9 બિલિયન નેટવર્થ કરતાં વધુ છે. આ યાદી શેરબજારના ઉતાર-ચઢાવના આધારે દર પાંચ મિનિટે અપડેટ થાય છે. એશિયામાં ચીનના ઝાંગ યિમિંગ સૌથી ધનિક છે, જ્યારે અંબાણી બીજા અને અદાણી ત્રીજા ક્રમે છે.

આંતરરાષ્ટ્રીય નાણાકીય ભંડોળ (IMF)એ નાણાકીય વર્ષ 2026-27 માટે ભારતના GDP વૃદ્ધિદરનો અંદાજ 6.4% થી વધારીને 7% કર્યો છે. મજબૂત સ્થાનિક માંગ અને સેવા ક્ષેત્રના પ્રદર્શનને કારણે આ વૃદ્ધિ શક્ય બનશે. IMFના અંદાજ મુજબ, ભારત વિશ્વની સૌથી ઝડપથી વિકસતી મોટી અર્થવ્યવસ્થાઓમાં સ્થાન જાળવી રાખશે, જ્યારે ચીનનો વૃદ્ધિદર 4.5% રહેવાની શક્યતા છે.

રિલાયન્સ ઇન્ડસ્ટ્રીઝ સમર્થિત Jio-bp એ પેટ્રોલના ભાવમાં ₹5 અને ડીઝલના ભાવમાં ₹3 નો વધારો કર્યો છે, જે રવિવારથી અમલમાં આવ્યો છે. આ ભાવ વધારો ચાલુ વર્ષે કંપની દ્વારા પ્રથમ વખત કરવામાં આવ્યો છે. Jio-bp આ પગલું ભરનારી બીજી ઓઇલ કંપની બની છે, કારણ કે અગાઉ 3 ઓક્ટોબરે Nayara Energy એ પણ ભાવ વધાર્યા હતા. આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં ક્રૂડ ઓઇલના ભાવમાં થયેલા વધારાને કારણે આ નિર્ણય લેવામાં આવ્યો છે.

ભારતીય શેરબજારમાં તેજી સાથે શરૂઆત થઈ, જેમાં સેન્સેક્સ 409.52 પોઈન્ટ વધીને 72,334.20 અને નિફ્ટી 126.65 પોઈન્ટ વધીને 22,490.00 પર ખુલ્યા. GIFT Nifty 20 પોઈન્ટના વધારા સાથે 22400 ઉપર ટ્રેડ થયું. HCL Tech અને RBL Bank જેવા શેરોમાં પરિણામોને કારણે હલચલ જોવા મળી શકે છે, જ્યારે ફુગાવા અને ક્રૂડ ઓઈલના ભાવમાં ઉછાળાની ચિંતા યથાવત છે.

ગુજરાતમાં તુવેરનું વાવેતર 31% વધ્યું હોવા છતાં તુવેરદાળના ભાવમાં છેલ્લા એક વર્ષમાં 50% નો તોતિંગ વધારો થયો છે. પ્રતિ કિલો તુવેરદાળના ભાવ 130 રૂપિયાથી વધીને 180-160 રૂપિયાએ પહોંચ્યા છે. દેશભરમાં તુવેરનું ઉત્પાદન પણ સ્થિર રહ્યું છે. આ ભાવ વધારા પાછળ નફાખોર લોબી દ્વારા સંગ્રહખોરી અને ભાવ નિયંત્રણમાં સરકારની નિષ્ફળતા જવાબદાર હોવાની શંકા છે. સિંગતેલ અને સૂર્યમુખી તેલના ભાવમાં પણ વધારો જોવા મળ્યો છે.

ભારતીય રૂપિયાએ છેલ્લા છ મહિનામાં ડોલર સામે સૌથી મોટો ઉછાળો નોંધાવ્યો છે, જે લગભગ એક રૂપિયો મજબૂત થયો છે. આ તેજીનું મુખ્ય કારણ શનિવારે RBI દ્વારા જાહેર કરાયેલા સુધારા છે, જેમાં ફોરેક્સ ડેરિવેટિવ્ઝ ટ્રેડિંગના નિયમો કડક કરવા અને ડોલર ખરીદી પર 20% અનામત રાખવાનો સમાવેશ થાય છે. આ પગલાંથી રૂપિયા સામે સટ્ટાખોરી ઘટવાની અને ચલણને ટેકો મળવાની અપેક્ષા છે.

ટીમ ઈન્ડિયાના ભૂતપૂર્વ કેપ્ટન વિરાટ કોહલી અને બોલીવુડ અભિનેત્રી અનુષ્કા શર્માએ મુંબઈના વર્સોવા વિસ્તારમાં એક જ ફ્લોર પર ત્રણ રહેણાંક ફ્લેટ ખરીદ્યા છે. આ સોદો કુલ 44.1 કરોડ રૂપિયામાં થયો છે. અનુષ્કા શર્માએ 14.89 કરોડ રૂપિયાનો ફ્લેટ ખરીદ્યો, જ્યારે તેમના માતા-પિતાએ 10.91 કરોડ રૂપિયાનો ફ્લેટ લીધો. ત્રીજા ફ્લેટની કિંમત 18.29 કરોડ રૂપિયા છે. આ પ્રોજેક્ટ હજુ બાંધકામ હેઠળ છે અને 2031માં પઝેશન મળશે.

મંગળવારે, નવરાત્રિના ત્રીજા દિવસે, ભારતમાં સોના અને ચાંદીના ભાવમાં ઘટાડો જોવા મળ્યો. દિલ્હીમાં 24-કેરેટ સોનાનો ભાવ ₹1,49,810 પ્રતિ 10 ગ્રામ રહ્યો, જ્યારે મુંબઈમાં ₹1,49,670 રહ્યો. રૂપિયામાં આવેલા મજબૂતીને કારણે આ ઘટાડો નોંધાયો. RBIના પગલાં બાદ રૂપિયો 93 પૈસા મજબૂત થઈ 95.78 પ્રતિ ડોલર બંધ રહ્યો. ચાંદીના ભાવમાં પણ ₹2,000નો ઘટાડો થયો.

પોસ્ટ ઓફિસની પબ્લિક પ્રોવિડન્ટ ફંડ (PPF) યોજના સુરક્ષિત રોકાણ અને ઉત્તમ વળતર આપે છે. ₹1.5 લાખના વાર્ષિક રોકાણ પર 7.1% વ્યાજ દર મળે છે. 15 વર્ષ પછી ₹40.68 લાખ મળે છે, જ્યારે 25 વર્ષ સુધી રોકાણ ચાલુ રાખવાથી ₹1 કરોડથી વધુ રકમ એકઠી થાય છે. આ યોજના EEE સ્ટેટસ સાથે ₹1.5 લાખ સુધીના કર લાભ પણ પ્રદાન કરે છે.

આંતરરાષ્ટ્રીય નાણાં ભંડોળ (IMF)એ 2026 અને 2027 માટે ભારતના GDP વૃદ્ધિ દરનો અંદાજ 7% સુધી વધાર્યો છે. મજબૂત સ્થાનિક માંગ અને સેવા ક્ષેત્રની કામગીરીને કારણે આ વૃદ્ધિ શક્ય બનશે, જ્યારે વૈશ્વિક અર્થવ્યવસ્થા મોંઘા તેલ અને અનિશ્ચિતતા સામે ઝઝૂમી રહી છે. જોકે, ઊંચા કાચા તેલના ભાવ અને વૈશ્વિક પડકારો ભારત માટે ચિંતાનો વિષય બની શકે છે.

આંતરરાષ્ટ્રીય નાણાં ભંડોળ (IMF)એ 2026 અને 2027 માટે ભારતના GDP વૃદ્ધિ દરનો અંદાજ 6.4% થી વધારીને 7% કર્યો છે. મજબૂત સ્થાનિક માંગ અને સેવા ક્ષેત્રની કામગીરીને કારણે આ વૃદ્ધિ શક્ય બનશે. જોકે, ઊંચા કાચા તેલના ભાવ અને વૈશ્વિક અનિશ્ચિતતા જેવા પડકારો યથાવત્ છે.

આંતરરાષ્ટ્રીય કોફીના ભાવમાં ઘટાડો થતાં આગામી શિયાળામાં ભારતમાં કોફી સસ્તી થવાની સંભાવના છે. વૈશ્વિક ઉત્પાદન વપરાશ કરતાં વધી રહ્યું છે, જેના કારણે ભાવ પર દબાણ છે. બ્રાઝિલમાંથી પુરવઠો વધવાની અપેક્ષા અને કોફીના ભાવમાં ઘટાડો જોવા મળ્યો છે. જોકે, અલ નીનો અને અરેબિકા સ્ટોકની અછત જેવા પરિબળોએ ભાવને થોડો ટેકો આપ્યો હતો.

મ્યુચ્યુઅલ ફંડ ઉદ્યોગના આંકડા મુજબ, સપ્ટેમ્બર ૨૦૨૬માં ઈક્વિટી ફંડોમાં રોકાણ ૩૧% વધીને રૂ.૩૮,૩૦૭ કરોડ થયું. સિસ્ટેમેટિક ઈન્વેસ્ટમેન્ટ પ્લાન (SIP) દ્વારા રોકાણ વિક્રમી રૂ.૩૨,૪૯૦ કરોડ નોંધાયું. જોકે, ડેટ ફંડોમાંથી રૂ.૧.૮૩ લાખ કરોડનો ઉપાડ થતાં કુલ મ્યુચ્યુઅલ ફંડ રોકાણ નેગેટીવ રહ્યું. ગોલ્ડ ETFમાં રોકાણ ૭૧% વધ્યું.

મુંબઈથી મળેલા અહેવાલ મુજબ, ભારતીય શેરબજારમાં FPIs (Foreign Portfolio Investment) નો હિસ્સો 17 વર્ષના નીચલા સ્તરે 15.10% પર પહોંચ્યો છે. 2012થી હોલ્ડિંગ મૂલ્ય $783 બિલિયન થયું હોવા છતાં, સ્થાનિક રોકાણકારોની સતત ખરીદીને કારણે તેમની માલિકી ઘટી છે. ઘરેલું બચત ઇક્વિટી તરફ વળતા, રિટેલ રોકાણકારોનો હિસ્સો વધ્યો છે, જે બજારને ટેકો આપી રહ્યો છે.

મુંબઈ અને અમદાવાદ ઝવેરી બજારમાં સોના-ચાંદીના ભાવમાં ઘટાડો નોંધાયો છે, જેનાથી ગ્રાહકોને રાહત મળી છે. વિશ્વ બજારમાં ભાવ ઘટવા અને રૂપિયા સામે ડોલર નબળો પડવાને કારણે ઈમ્પોર્ટ કોસ્ટ નીચી આવી છે. દરમિયાન, વૈશ્વિક સ્તરે ક્રૂડ ઓઈલના ભાવ ફરી વધીને ૧૦૬ ડોલર પ્રતિ બેરલને પાર પહોંચી ગયા છે, જેનું મુખ્ય કારણ હોર્મુઝ રૂટ પર હુમલાઓ અને સાઉદી એરપોર્ટ પર થયેલા હુમલાઓ છે.

ભારતના લાંબા વાળની વૈશ્વિક બજારમાં, ખાસ કરીને ચીનમાં, મોટી માંગ છે. ચીન ભારતીય વાળની દાણચોરી કરીને વિગ બનાવે છે, કારણ કે ભારતીય વાળ જાડાઈ અને ગુણવત્તામાં ચીનના વાળ કરતાં શ્રેષ્ઠ હોય છે. ૨૦૨૬માં ભારતે ૯૦૦૦ કરોડ રૂપિયાના વાળની નિકાસ કરી હતી. જોકે, ભારત વિગ ઉત્પાદનમાં ચીન કરતાં પાછળ છે. તમિલનાડુ, આંધ્રપ્રદેશ અને પશ્ચિમ બંગાળ જેવા રાજ્યોમાંથી વાળ એકત્રિત થાય છે.

ભારતમાં તહેવારો પહેલા રિટેલ ફુગાવાનો દર 5.54% પર પહોંચ્યો છે, જે છેલ્લા 23 મહિનાનો સૌથી ઊંચો છે. ખાદ્ય ફુગાવામાં પણ નોંધપાત્ર વધારો થયો છે, જેમાં ડુંગળી, આદુ, લસણ અને લીંબુ જેવી વસ્તુઓના ભાવ આસમાને પહોંચ્યા છે. ગ્રામીણ વિસ્તારોમાં ફુગાવો શહેરી વિસ્તારો કરતાં વધુ જોવા મળ્યો છે. અલ નીનોની અસર અને વરસાદની અછતને કારણે કૃષિ ઉત્પાદનોના ભાવ વધ્યા છે.

સુપ્રીમ કોર્ટે કેન્સર વિરોધી દવાઓના ટ્રેડ માર્જિનને MRPના ૩૦% સુધી મર્યાદિત કરવાના કેન્દ્ર સરકારના નિર્ણય પર નારાજગી વ્યક્ત કરી છે. કોર્ટે સવાલ કર્યો છે કે જો કેન્સરની દવાઓના ભાવ મર્યાદિત કરી શકાય છે, તો અન્ય દવાઓના ટ્રેડ માર્જિનને કેમ મર્યાદિત કરી શકાતા નથી? કોર્ટે એક સેલાઇન ડ્રિપના ૧૧ રૂપિયા પડતર સામે ૨૭૦ રૂપિયા ભાવ વસૂલવાનો ઉદાહરણ આપ્યું.

અમેરિકામાં ટેલીકોમ શેરોમાં ઘટાડાને પગલે ભારતીય શેરબજારોમાં આજે IT શેરોમાં મોટી વેચવાલી જોવા મળી. ટેક મહિન્દ્રા અને ITC સહિત FMCG શેરોમાં પણ ઘટાડો નોંધાયો, જેના કારણે સેન્સેક્સ ૫૪૮ પોઈન્ટ ઘટીને ૭૧૯૨૫ અને નિફટી ૧૫૭ પોઈન્ટ ઘટીને ૨૨૩૬૩ પર બંધ રહ્યા. જોકે, કેપિટલ ગુડઝ અને ઓટોમોબાઈલ શેરોમાં ખરીદીથી બજારમાં આંશિક રિકવરી જોવા મળી.

સોમવારે ભારતીય શેરબજારે શરૂઆતમાં તેજી દર્શાવી પરંતુ વેચવાલી વધતાં દિશા બદલાઈ. સેન્સેક્સ 1000 પોઈન્ટથી વધુ ઘટ્યો અને નિફ્ટી 22,400 ની નીચે ગયો. વૈશ્વિક પરિબળો, રોકાણકારોના પ્રવાહ અને સ્થાનિક પરિસ્થિતિના સંયુક્ત પરિણામોએ બજારમાં અનિશ્ચિતતા વધારી. RBIના પગલાં બાદ રૂપિયો મજબૂત થયો, પરંતુ શેરબજાર પર તેની અસર મર્યાદિત રહી.

કેન્દ્ર સરકારે કેન્સરની દવાઓ પર 30% ટ્રેડ માર્જિન કેપ લગાવવાનો પ્રસ્તાવ સુપ્રીમ કોર્ટમાં રજૂ કર્યો છે. આ પગલાનો ઉદ્દેશ દવાઓના ભાવમાં થતી અતિશય વૃદ્ધિને રોકવાનો અને દર્દીઓ માટે વ્યાજબી ભાવ સુનિશ્ચિત કરવાનો છે. સોલિસિટર જનરલ તુષાર મહેતાએ જણાવ્યું કે, આ યાદી સમયાંતરે અપડેટ થશે. સુપ્રીમ કોર્ટે આ નિયમન સમગ્ર ફાર્માસ્યુટિકલ બજારમાં લાગુ કરવાની જરૂરિયાત પર ભાર મૂક્યો.

ભારતમાં તહેવારોની સિઝન પહેલાં જ મોંઘવારીનો માર સામાન્ય જનતા પર પડ્યો છે. સપ્ટેમ્બર મહિનામાં છૂટક ફુગાવો વધીને 5.54% થયો છે, જે ઓગસ્ટમાં 4.82% હતો. ખાદ્ય મોંઘવારી દર 7.74% પર પહોંચ્યો છે, જેમાં ડુંગળીના ભાવમાં 108.09%નો જંગી વધારો થયો છે. ગ્રામીણ વિસ્તારોમાં મોંઘવારી દર શહેરી વિસ્તારો કરતાં વધુ નોંધાયો છે. જોકે, બટાકા અને ટામેટાંના ભાવમાં ઘટાડો જોવા મળ્યો છે.

છોટાઉદેપુરનો ડોલોમાઇટ ઉદ્યોગ દિવાળીના તહેવાર નિમિત્તે ફરી ધમધમી ઉઠ્યો છે. અહીં જમીનમાંથી નીકળતા સફેદ ડોલોમાઇટ પથ્થરને દળીને 95% શુદ્ધતા ધરાવતો રંગોળી પાવડર બનાવવામાં આવે છે. છોટાઉદેપુર ગુજરાતનું સૌથી મોટું રંગોળી હબ છે, જ્યાં 32 ખાણો અને 100 કારખાના આવેલા છે. આ ઉદ્યોગ 10,000થી વધુ લોકોની રોજગારી પૂરી પાડે છે અને તેની રંગોળી ગુજરાત ઉપરાંત મહારાષ્ટ્ર, કર્ણાટક, રાજસ્થાન સહિત અનેક રાજ્યોમાં સપ્લાય થાય છે.

આગામી દિવાળીના તહેવારો પહેલાં ખાદ્યતેલના ભાવમાં ફરી તેજી જોવા મળી છે. સિંગતેલના 15 કિલોના ડબ્બામાં ₹70નો વધારો થતાં ભાવ ₹3,050ને પાર પહોંચી ગયો છે. કપાસિયા તેલ અને સનફ્લાવર તેલમાં પણ ₹25નો વધારો થયો છે. માર્કેટ યાર્ડમાં મગફળીની નવી આવક નહિવત હોવાને કારણે અને તહેવારોમાં માંગ વધતાં ભાવ વધ્યા છે. નવી મગફળીની આવક શરૂ ન થાય ત્યાં સુધી ભાવ ઊંચા રહેવાની શક્યતા છે, જેનાથી ગૃહિણીઓનું બજેટ ખોરવાયું છે.

વિશ્વબેંકના 'પૉવર્ટી એન્ડ ઇનઇક્વાલિટી પ્લેટફોર્મ'ના તાજા ડેટા મુજબ, વિશ્વના કેટલાક સૌથી સમૃદ્ધ દેશોના સૌથી ગરીબ 10 ટકા લોકોની આવક ભારતના સૌથી ધનિક 10 ટકા લોકો કરતાં પણ વધુ છે. અહેવાલ દર્શાવે છે કે યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ, કેનેડા, જર્મની અને ઑસ્ટ્રેલિયા જેવા દેશોમાં ગરીબ વર્ગની દૈનિક આવક ભારતના ટોચના 10% અમીરોની દૈનિક આવક કરતાં ઘણી વધારે છે. ભારતમાં મહિને 80,000 રૂપિયા કમાનાર વ્યક્તિ ટોચના 10% માં આવે છે, તેમ છતાં તેમનું જીવનધોરણ વિકસિત દેશોના ગરીબ વર્ગ કરતાં નીચું છે. આ ભારતની આર્થિક વ્યવસ્થા અને ઉત્પાદકતા સામે મોટો પડકાર છે.

ચીનની જાણીતી કાર ઉત્પાદક કંપની ગીલી (Geely) એ પોતાની નવી ફ્લેગશિપ પ્લગ-ઇન હાઇબ્રિડ SUV ગીલી Battleship 700 લોન્ચ કરી છે, જે પાણીમાં પણ તરી શકે છે. આ SUV 800mm ઊંડા પાણીમાંથી પસાર થઈ શકે છે અને ઇમરજન્સી ફ્લોટિંગ મોડ સાથે 7 કિલોમીટર પ્રતિ કલાકની ઝડપે પાણીમાં મુસાફરી કરી શકે છે. Thor EM-T ઑફ-રોડ હાઇબ્રિડ ટેક્નોલોજી અને 47.14 kWh બેટરી પેક સાથે તે 305 કિલોમીટર ઇલેક્ટ્રિક રેન્જ અને કુલ 1,770 કિલોમીટરની સંયુક્ત રેન્જ આપે છે. લક્ઝુરિયસ કેબિન અને ફાસ્ટ ચાર્જિંગ સુવિધાઓ સાથે, આ SUVએ લોન્ચ થતાં જ 12 મિનિટમાં 10,000થી વધુ બુકિંગનો રેકોર્ડ બનાવ્યો છે.

સપ્તાહના પ્રથમ કારોબારી દિવસે શેરબજારમાં તેજી સાથે શરૂઆત થઈ હતી, પરંતુ ઉપરની સપાટીએ પહોંચ્યા બાદ અચાનક મોટો યુ-ટર્ન જોવા મળ્યો. સેન્સેક્સ 600 પોઈન્ટ સુધી ગગડ્યો અને નિફ્ટી 50 ઘટીને 22450 ની આસપાસ પહોંચ્યો. ઊંચા સ્તરે પ્રોફિટ બુકિંગ આ ઘટાડાનું મુખ્ય કારણ માનવામાં આવે છે. Nifty IT ઇન્ડેક્સમાં Tech Mahindra ના શેરો 4% સુધી તૂટ્યા હતા, જ્યારે Nifty Bank, Private Bank અને PSU Bank પણ દબાણ હેઠળ રહ્યા. રોકાણકારો ત્રિમાસિક પરિણામો અને આંતરરાષ્ટ્રીય પરિબળો વચ્ચે સાવચેતીભર્યું વલણ અપનાવી રહ્યા છે.

નવરાત્રિના બીજા દિવસે, 12 ઓક્ટોબરે, દેશભરમાં સોનાના ભાવમાં ઘટાડો જોવા મળ્યો. રાજધાની દિલ્હીમાં 24 કેરેટ સોનાનો ભાવ ₹1,51,560 પ્રતિ 10 ગ્રામ થયો, જ્યારે મુંબઈમાં ₹1,51,410 પ્રતિ 10 ગ્રામ રહ્યો. ગયા અઠવાડિયે સોનાના ભાવમાં ₹2240 સુધીનો વધારો થયો હતો. આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં સ્પોટ ગોલ્ડ 4,200.23 ડોલર પ્રતિ ઔંસ પર ટ્રેડ થયું. ચાંદીના ભાવમાં પણ ઘટાડો નોંધાયો, જે ₹239,900 પ્રતિ કિલોગ્રામ પર ટ્રેડ થઈ રહી હતી.