વિશ્વભરમાં વિવિધ રાજકીય, સામાજિક અને આર્થિક મુદ્દાઓ પર જનઆક્રોશ જોવા મળી રહ્યો છે. ભારતમાં મતદાર યાદી પ્રક્રિયા સામે વિરોધ દેશભરમાં ફેલાયો છે. ફ્રાન્સમાં શિક્ષકોની અછત અને સરકારી ખર્ચમાં ઘટાડા સામે હિંસક આંદોલન ચાલી રહ્યું છે. સ્પેનમાં આવાસ કટોકટી અને ભાડા વધારા સામે લોકો રસ્તા પર ઉતર્યા છે. પાકિસ્તાનમાં ઈમરાન ખાનની પાર્ટી 'PTI' દ્વારા 'લોંગ માર્ચ' યોજવામાં આવી રહી છે. યુએસમાં યુનિવર્સિટીમાં જાતીય સતામણીના આરોપો સામે વિદ્યાર્થીઓ વિરોધ કરી રહ્યા છે, જ્યારે યુકેમાં AI સલામતી અને શરણાર્થીઓના મુદ્દે દેખાવો થઈ રહ્યા છે. જાપાનમાં અમેરિકન સૈનિક દ્વારા થયેલી હત્યાના વિરોધમાં લોકો ઉગ્ર બન્યા છે.

સાઉદી અરેબિયાની રાજધાની રિયાધમાં કિંગ ખાલિદ ઇન્ટરનેશનલ એરપોર્ટ પર ઈરાન સમર્થિત હુતી બળવાખોરો દ્વારા શનિવારે મોટો હુમલો કરવામાં આવ્યો. આ હુમલામાં ઓછામાં ઓછા 12 લોકો માર્યા ગયા અને 300થી વધુ ઘાયલ થયા. આ અઠવાડિયામાં રિયાધ એરપોર્ટ પર થયેલો આ ત્રીજો હુમલો હતો. હુમલા બાદ સાઉદી અધિકારીઓએ એરપોર્ટની કામગીરી અસ્થાયી રૂપે સ્થગિત કરી દીધી હતી. મૃતકોમાં સાઉદી, બાંગ્લાદેશી, અમેરિકન, જોર્ડનિયન, પેલેસ્ટિનિયન, સીરિયન, સુદાનિઝ અને ઇજિપ્તીયન નાગરિકોનો સમાવેશ થાય છે. આ ઘટના બાદ અમેરિકન દૂતાવાસે નાગરિકોને એરપોર્ટ અને તેની આસપાસના વિસ્તારોથી દૂર રહેવાની ચેતવણી આપી હતી.

ભારતની લિક્વિફાઈડ પેટ્રોલિયમ ગેસ (LPG)ની આયાતમાં મોટો બદલાવ આવ્યો છે, જેમાં યુનાઈટેડ આરબ અમીરાતસ (UAE) અમેરિકાને પાછળ છોડીને સૌથી મોટું સપ્લાયર બન્યું છે. સપ્ટેમ્બરમાં ભારતે UAE પાસેથી ૫.૪૭ લાખ ટન LPG આયાત કર્યું, જે કુલ આયાતના ૩૯% હતું. આ આયાતમાં ઓગસ્ટની સરખામણીએ ૧૮૨%નો વધારો થયો છે. બીજી તરફ, અમેરિકા પાસેથી LPG આયાત ૫૮% ઘટીને ૩.૨૩ લાખ ટન રહી, જેનો હિસ્સો ૨૩% રહ્યો. LNGના પુરવઠામાં પણ ફેરફાર જોવા મળ્યો છે, જેમાં ઓમાન સપ્ટેમ્બરમાં ૨૭% હિસ્સા સાથે ટોચનું સપ્લાયર રહ્યું, જ્યારે અમેરિકાનો હિસ્સો ઘટીને ત્રીજા ક્રમે પહોંચ્યો.

ડૉ. જય નારાયણ વ્યાસના મતે, પ્રશાંત મહાસાગરમાં વધતું તાપમાન અલ નીનોની સ્થિતિ સર્જી રહ્યું છે, જે 2027 માં વિશ્વના 144 અર્થતંત્રોને આશરે 451 અબજ ડોલરનું નુકસાન પહોંચાડી શકે છે. ભારતના અર્થતંત્રને 50 અબજ ડોલરનું સંભવિત નુકસાન થઈ શકે છે. અલ નીનોની અસર ચોમાસા પર પડશે, જેનાથી પાક ઘટશે, ખાદ્ય પદાર્થો મોંઘા થશે અને મોંઘવારી વધશે. આ ઉપરાંત, ગરમી વધવાથી વીજળીની માંગ વધશે અને વિવિધ ક્ષેત્રોની ઉત્પાદકતા ઘટશે, જે આર્થિક વૃદ્ધિને અસર કરશે. વૈશ્વિક સ્તરે ભાવમાં ફેરફાર થતાં ખાદ્ય સુરક્ષા અને ભૂરાજનીતિ પણ જોડાયેલી છે.

માઇક્રોનેશિયાના પોહ્નપેઇ નજીક આવેલું ઐતિહાસિક શહેર 'નાન મેડોલ' 100 કૃત્રિમ ટાપુઓ પર વસેલું છે, જેને 'પેસિફિકનું વેનિસ' પણ કહેવાય છે. આ શહેર 1200-1500 સદી દરમિયાન સોડેલ્યુર રાજવંશનું મથક હતું અને તેની બાંધણી રહસ્યમય એટલાન્ટિસ શહેર જેવી છે. યુનેસ્કો દ્વારા વૈશ્વિક ધરોહરનો દરજ્જો પામેલા આ સ્થળના નિર્માણ અને વિશાળ પત્થરો લાવવા પાછળના રહસ્યો હજુ અકબંધ છે. તાજેતરના LiDAR સર્વેમાં અહીં અજાણી સિંચાઈ પ્રણાલી મળી આવી હતી. મેન્ગ્રોવ્સના કારણે હાલ ઘણા ટાપુઓ સુધી પહોંચવું મુશ્કેલ છે, છતાં તે માનવ ઇતિહાસ સમજવા માટે મહત્વપૂર્ણ છે.

પ્લેગ, એક ભયાનક રોગચાળો જેણે ઇતિહાસમાં ત્રણ વાર વિશ્વને ભરડામાં લીધું છે. 14મી સદીમાં 'બ્લેક ડેથ' તરીકે ઓળખાતા પ્લેગે યુરોપની ત્રીજા ભાગની વસ્તીનો સફાયો બોલાવી દીધો હતો, જેના કારણે રોમન સામ્રાજ્ય નબળું પડ્યું અને અનેક સામાજિક-આર્થિક પરિવર્તનો આવ્યા. 6ઠ્ઠી સદીમાં 'જસ્ટિનિયન પ્લેગ' અને 19મી સદીમાં ચીનથી ફેલાયેલા ત્રીજા રાઉન્ડના પ્લેગે પણ લાખો લોકોનો ભોગ લીધો હતો. ગુજરાતમાં 1994માં સુરતમાં પ્લેગ ફેલાયો હતો. તાજેતરમાં રશિયાની એક પ્રયોગશાળામાં પ્લેગના બેક્ટેરિયા ધરાવતી કસનળી તૂટતાં ચિંતા પ્રસરી છે, જે દર્શાવે છે કે આ રોગ સંપૂર્ણપણે નાબૂદ થયો નથી.

યમનના હુથી બળવાખોરોએ સાઉદી અરેબિયા પર ફરીથી હુમલા કર્યા છે, જેમાં પ્રથમ વખત ત્રણ સાઉદી નાગરિકોના મોત થયા છે અને અનેક ઘાયલ થયા છે. આ હુમલાઓમાં રિયાધ એરપોર્ટ પરના ત્રણ પ્લેનને નુકસાન થયું છે અને એરપોર્ટ બંધ કરાયું છે, જેના કારણે ૨૨૪ ફ્લાઇટ્સ રદ થઈ છે. સાઉદીએ હુથીઓના બેલિસ્ટિક મિસાઇલ અને ડ્રોન સાઇટ્સને નિશાન બનાવીને યમનમાં ૧૩૫ મિલિટરી ટાર્ગેટ્સ પર હવાઈ હુમલા તીવ્ર બનાવ્યા છે. પાકિસ્તાન પણ મક્કા પેક્ટ હેઠળ હુથીઓ પરના હવાઈ હુમલામાં જોડાયું છે, જેના કારણે ઈરાન નારાજ થયું છે.

અમેરિકાના પ્રમુખ ટ્રમ્પે રશિયા પાસેથી લાખો ટન ડીઝલ ખરીદવા માટે રશિયન પ્રમુખ વ્લાદિમિર પુતિન સાથે કરાર કર્યો છે. આ કરાર હેઠળ, રશિયા આગામી ત્રણ મહિનામાં અમેરિકાને ૩ લાખ ટનથી વધુ ડીઝલ પૂરું પાડશે, ત્યારબાદ નવેમ્બરમાં પાંચ લાખ ટન અને પછી ૧૦ લાખ ટન ડીઝલ આપવામાં આવશે. અમેરિકામાં મધ્યવર્તી ચૂંટણી પહેલાં ડીઝલના ભાવ ઘટાડવાના પ્રયાસરૂપે આ પગલું લેવાયું છે. ઈરાન યુદ્ધ અને રશિયા-યુક્રેન યુદ્ધના કારણે વૈશ્વિક બજારોમાં ક્રૂડ ઓઈલના ભાવ ઊંચા રહ્યા છે, જેના કારણે અમેરિકામાં પણ ડીઝલના ભાવ વિક્રમી સ્તરે પહોંચ્યા હતા.

અમેરિકન ઉદ્યોગપતિ ઈલોન મસ્કે તેમની સ્ટારલિંક કંપનીને ભારતમાં પ્રવેશ ન મળવા મુદ્દે રિલાયન્સ જૂથ અને કેન્દ્ર સરકાર પર ગંભીર આક્ષેપો કર્યા છે. મસ્કે રિલાયન્સના ચેરમેન મુકેશ અંબાણીને 'વડાપ્રધાન' અને 'અસલી બોસ' ગણાવીને સ્ટારલિંકને પ્રતિસ્પર્ધા કરવાની મંજૂરી આપવા વિનંતી કરી. તેમણે રિલાયન્સ જૂથની કંપની ક્વિક સપ્લાય દ્વારા ભાજપને રૂ. ૩૮૫ કરોડ અને શિવસેનાને રૂ. ૨૫ કરોડ ચૂંટણી બોન્ડ મારફત ભંડોળ અપાયાનો દાવો પણ કર્યો. મસ્કના આક્ષેપો પર ભારતમાં ઘેરા પ્રત્યાઘાત પડ્યા છે અને તેની ટીકા થઈ રહી છે. સરકારે અગાઉ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે કોઈ કંપનીને મોનોપોલી નહીં મળે અને સુરક્ષા તબક્કામાંથી પસાર થવું પડશે.

અમેરિકાના અલાબામા રાજ્યમાં રેડસ્ટોન આર્સેનલ લશ્કરી થાણા હેઠળની ગુફામાંથી વૈજ્ઞાનિકોએ 'ડેમોગોર્ગોનિચ્થિસ આર્કાનસ' નામની નવી માછલીની પ્રજાતિ શોધી કાઢી છે. આ માછલી, જેને 'ડેમન કેવફિશ' તરીકે ઓળખવામાં આવે છે, તે માત્ર બે ઇંચ લાંબી છે, તેને આંખો નથી અને તેની ચામડીમાં રંગદ્રવ્ય નથી. તે લગભગ ૧.૧૬ કરોડ વર્ષ પહેલાં અન્ય પ્રજાતિથી અલગ પડી હોવાનું ડીએનએ પરીક્ષણો દર્શાવે છે. આ શોધ વૈજ્ઞાનિકો માટે આશ્ચર્યજનક છે કારણ કે તે લગભગ ૩૦ વર્ષથી નિરીક્ષણ હેઠળ રહેલી ગુફામાંથી મળી આવી છે. આ માછલીની અનોખી શારીરિક રચના અને ડીએનએ તેને અલગ જૈવિક ઉપસમૂહમાં સ્થાન આપે છે.

અમેરિકાના પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે રશિયા પાસેથી તાત્કાલિક 3 લાખ ટન ડીઝલ મેળવવા માટે સોદો કર્યો છે. આ સોદા હેઠળ રશિયા નવેમ્બરની શરૂઆતમાં વધારાનું 5 લાખ ટન અને ત્યારબાદ 10 લાખ ટન ડીઝલ પૂરું પાડશે. ટ્રમ્પનો ઉદ્દેશ્ય મિડ-ટર્મ ઈલેક્શન પહેલાં ડીઝલના ભાવ ઘટાડીને ખેડૂતો, વેન્ચર્સ અને ટ્રકર્સને રાહત આપવાનો છે. આ દરમિયાન, યુક્રેનના પ્રમુખ ઝેલેન્સ્કીએ આ પગલાંને યુદ્ધમાં મૂડી રોકાણ ગણાવીને નારાજગી વ્યક્ત કરી છે અને રશિયાને યુક્રેનના એનર્જી ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરનો નાશ ન કરવા અપીલ કરી છે.

ઈઝરાયેલની ડેમોક્રેટિક પાર્ટીના નેતા યાયર ગોલાને ઈરાનના સર્વોચ્ચ નેતા અયાતુલ્લા અલી ખામૈનીની હત્યાને ઈઝરાયેલ માટે એક મોટી ભૂલ ગણાવી છે. તેમણે જણાવ્યું કે યુએસ-ઈઝરાયેલના હુમલામાં ખામૈનીના મૃત્યુથી ઈઝરાયેલના રાષ્ટ્રીય હિતોને કોઈ નક્કર લાભ થયો નથી. ગોલાને વડાપ્રધાન નેતન્યાહુના ઈરાની સરકારને ઉથલાવી પાડવાના લક્ષ્યને પણ અવાસ્તવિક ગણાવ્યું. ૮૬ વર્ષીય ખામૈનીનું મૃત્યુ ૨૮ ફેબ્રુઆરીએ તેહરાનમાં સંયુક્ત યુએસ-ઈઝરાયેલ હવાઈ હુમલામાં થયું હતું, જેના પછી તેમના પુત્ર મોજતાબા ખામૈનીએ સત્તા સંભાળી છે.

નેશનલ ઇન્વેસ્ટિગેશન એજન્સી (NIA) એ Flydubai ની ફ્લાઇટ FZ-1073 ના હાઇજેકિંગ અથવા ક્રેશ કરવાના પ્રયાસના સંબંધમાં FIR નોંધી છે. આ કેસ ભારતીય પાઇલટ કેપ્ટન સ્મિત મચ્છર પર થયેલા હુમલા અને આંતરરાષ્ટ્રીય નાગરિક ઉડ્ડયન સુરક્ષાના મુદ્દા સાથે જોડાયેલો છે. NIA એ 'એન્ટી-હાઇજેકિંગ એક્ટ, 2016' ની કલમ 3 અને UAPA ની કલમ 15(1)(a) તથા 16 હેઠળ કેસ દાખલ કર્યો છે. 30 સપ્ટેમ્બરે, ફ્લાઇટમાં ફર્સ્ટ ઓફિસરે કથિત રીતે પાઇલટ પર છરી વડે હુમલો કર્યો હતો, જેના કારણે વિમાનને સાઉદી અરેબિયાના તબુક ખાતે સુરક્ષિત ઉતારવામાં આવ્યું હતું.

ભારતે સંયુક્ત રાષ્ટ્ર (UN) માં પાકિસ્તાન દ્વારા જમ્મુ અને કાશ્મીર અંગે ફેલાવવામાં આવતા જૂઠાણાં અને ગેરમાર્ગે દોરનારા દાવાઓની આકરી ટીકા કરી છે. સંયુક્ત રાષ્ટ્ર મહાસભાની ચોથી સમિતિમાં 'વસાહતવાદની સમાપ્તિ' અંગેની ચર્ચા દરમિયાન, ભારતીય સાંસદ મહિમા કુમારી મેવાડે પાકિસ્તાનના લશ્કરી સરમુખત્યારશાહી, આતંકવાદને પ્રોત્સાહન અને માનવ અધિકારોના ઉલ્લંઘનના ઇતિહાસ પર પ્રકાશ પાડ્યો. તેમણે ભારપૂર્વક જણાવ્યું કે જમ્મુ અને કાશ્મીર ભારતનો અભિન્ન હિસ્સો છે અને પાકિસ્તાન દ્વારા કબજે કરાયેલા પ્રદેશોમાં માનવ અધિકારોના ગંભીર ઉલ્લંઘનને તાત્કાલિક રોકવાની હાકલ કરી.

ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ, જેઓ પોતે નોબેલ પીસ પ્રાઈઝ મેળવવા માટે સામેથી માંગણી કરતા રહ્યા હતા, તેમણે આ વખતે સાઉથ આફ્રિકામાં રહીને માનવ અધિકાર ક્ષેત્રે નોંધપાત્ર કામ કરનાર ભારતીય મૂળના નવનેથેમ પિલ્લઈને નોબેલ મળતાં નારાજગી વ્યક્ત કરી છે. ટ્રમ્પે દાવો કર્યો હતો કે તેમણે આઠ યુદ્ધો રોકાવ્યા છે અને દુનિયાને વિનાશથી બચાવી છે, છતાં તેમને નોબેલ મળ્યું નથી. તેમણે નવનેથેમ પિલ્લઈના કામને ઓછું આંકીને કહ્યું કે તેઓ તેમને ઓળખતા પણ નથી. નિષ્ણાતોએ ટ્રમ્પના યુદ્ધ રોકાવવાના દાવાઓ પર સવાલ ઉઠાવ્યા છે અને અમેરિકાના અનેક નિર્ણયોને વિશ્વમાં અશાંતિનું કારણ ગણાવ્યું છે.

અમેરિકાના ભૂતપૂર્વ રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે નોબેલ શાંતિ પુરસ્કાર માટે તેમના નામનો વિચાર ન કરવા બદલ નોર્વેની આકરી ટીકા કરી છે. તેમણે દાવો કર્યો કે તેમણે ભારત-પાકિસ્તાન વચ્ચેના યુદ્ધને અટકાવીને અને ઈરાનને પરમાણુ શસ્ત્રો મેળવતા રોકીને લાખો લોકોના જીવ બચાવ્યા છે, તેથી તેમને આઠ નોબેલ શાંતિ પુરસ્કાર મળવા જોઈતા હતા. ટ્રમ્પે આ પુરસ્કાર ભારતીય મૂળના નવનેથમ પિલ્લેને આપવાના નિર્ણયને 'અપમાનજનક' ગણાવ્યો અને કહ્યું કે લોકશાહીના વિરોધીઓ દ્વારા નોબેલ પુરસ્કારની પ્રતિષ્ઠા ખરડાઈ છે. તેમણે રશિયા-યુક્રેન યુદ્ધનો અંત લાવવાના પ્રયાસોનો પણ ઉલ્લેખ કર્યો.

9 ઓક્ટોબરના રોજ શારઝાહ એન્કરેજ ખાતે પનામાના ધ્વજવાળા ક્રૂડ ઓઇલ ટેન્કર MT GEM NO. 2 પર ડ્રોન દ્વારા હુમલો કરવામાં આવ્યો હતો. આ જહાજ પર 22 ભારતીય નાગરિકો ક્રૂ મેમ્બર તરીકે સવાર હતા. કેન્દ્રીય શિપિંગ મંત્રી સર્બાનંદ સોનોવાલે X પર માહિતી આપી કે તમામ ભારતીય નાવિકો સુરક્ષિત છે. ભારત સરકાર આ પરિસ્થિતિ પર બારીકાઈથી નજર રાખી રહી છે અને નાવિકોની સુરક્ષા તથા સુખાકારી સુનિશ્ચિત કરવા મેનેજમેન્ટ કંપનીના સંપર્કમાં છે.

સંયુક્ત આરબ અમીરાત (UAE)ની તપાસમાં Flydubaiના એક ઓમાની સહ-પાઇલટ (કો-પાઇલટ)ના ઈરાદાઓ અંગે ચોંકાવનારો ખુલાસો થયો છે. 29 વર્ષીય સહ-પાઇલટ ઈઝરાયેલના તેલ અવીવ સ્થિત બેન ગુરિયન એરપોર્ટ પર વિમાનને ક્રેશ કરીને અમેરિકામાં થયેલા 9/11 હુમલા જેવો હુમલો કરવાનો ઈરાદો ધરાવતો હતો. તેણે કુહાડી વડે ભારતીય કેપ્ટન સ્મિત મચ્છર પર હુમલો કર્યો હતો, પરંતુ કોકપિટનો દરવાજો ખોલીને અને મુસાફરોની મદદથી તેને કાબૂમાં લેવાયો હતો. તપાસમાં બહાર આવ્યું છે કે તે લગભગ એક દાયકા પહેલા ઓસ્ટ્રેલિયામાં અભ્યાસ કરતી વખતે કટ્ટરપંથી વિચારધારાથી પ્રભાવિત થયો હતો અને આતંકવાદી સંગઠનોનો અભ્યાસ કરતો હતો.

શારજાહના પાણીમાં MT GEM નંબર 2 નામના ક્રૂડ ઓઇલ ટેન્કર પર 9 ઓક્ટોબરે ડ્રોન દ્વારા હુમલો કરવામાં આવ્યો હતો. આ જહાજ પર 22 ભારતીય ખલાસીઓ સવાર હતા, જેઓ સુરક્ષિત હોવાનું કેન્દ્રીય મંત્રી સર્બાનંદ સોનોવાલે જણાવ્યું છે. મંત્રીએ ખાતરી આપી કે સરકાર પરિસ્થિતિ પર નજર રાખી રહી છે અને જહાજ સંચાલન કંપનીના સંપર્કમાં છે. હુમલા પાછળ કોણ જવાબદાર છે અને જહાજને થયેલ નુકસાન અંગેની વિગતો હજુ સ્પષ્ટ નથી. આ ઘટના દરિયાઈ વેપાર અને નાવિકોની સુરક્ષાના મહત્વ પર પ્રકાશ પાડે છે.

અમેરિકાના પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ દ્વારા ઈન્ટરનેશનલ ક્રિમિનલ કોર્ટ (ICC) પર કડક પ્રતિબંધો લાદવાની જાહેરાત કરવામાં આવી છે. ICC દ્વારા ઈઝરાયેલના નેતન્યાહૂ અને રશિયાના પુતિન વિરુદ્ધ યુદ્ધ અપરાધોના વોરંટ બાદ ટ્રમ્પ પ્રશાસને ICCના નાણાકીય વ્યવહારો રોકવા, સંપત્તિઓ જપ્ત કરવા અને અમેરિકન કંપનીઓને ICC સાથેના કારોબાર બંધ કરવા માટે 6 મહિનાનો સમય આપ્યો છે. અમેરિકાનું માનવું છે કે ICC અમેરિકા અને ઈઝરાયેલના લોકો સામે પૂર્વગ્રહયુક્ત આરોપોની સુનાવણી કરે છે. બીજી તરફ, ICCએ જણાવ્યું કે આ પ્રતિબંધો સ્વતંત્ર ન્યાય પ્રક્રિયાને રોકી શકશે નહીં.

અમેરિકન પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ અને રશિયન પ્રમુખ વ્લાદિમીર પુતિન વચ્ચે થયેલી વાતચીત બાદ રશિયા અમેરિકાને 3 લાખ મેટ્રિક ટનથી વધુ ડીઝલ સપ્લાય કરવા સંમત થયું છે. ટ્રમ્પે જણાવ્યું કે મોસ્કો નવેમ્બરમાં વધુ 5 લાખ મેટ્રિક ટન અને ત્યારબાદ 1 મિલિયન મેટ્રિક ટન ડીઝલ આપશે, જે મિડટર્મ ચૂંટણી પહેલા ફ્યુઅલના ભાવને નિયંત્રિત કરવાના પ્રયાસનો ભાગ છે. જોકે, યુક્રેનના પ્રમુખ વોલોડીમિર ઝેલેન્સ્કીએ આ ડીઝલ કરારની સખત આલોચના કરી છે. ઝેલેન્સ્કીના મતે, આનાથી રશિયાને યુદ્ધ ચાલુ રાખવા માટે ભંડોળ મળશે અને યુદ્ધ લાંબુ ખેંચાશે. તેમણે આ નિર્ણયને ભાગીદાર દેશો દ્વારા લેવાયેલો નબળો નિર્ણય ગણાવ્યો.

શારજાહ એન્કોરેજ નજીક 9 ઓક્ટોબરે પનામા-ધ્વજવાળા ક્રૂડ ઓઇલ ટેન્કર MT GEM NO. 2 પર ડ્રોન હુમલો થયો હતો. આ ટેન્કરમાં 22 ભારતીય ખલાસીઓ સવાર હતા, જેઓ તમામ સુરક્ષિત છે. કેન્દ્રીય મંત્રી સર્બાનંદ સોનોવાલે આ માહિતી આપી અને જણાવ્યું કે સરકાર પરિસ્થિતિ પર સતત નજર રાખી રહી છે. જોકે, હુમલાખોરો અને નુકસાન અંગે કોઈ વિગતો જાહેર કરાઈ નથી. આ ઘટના દરિયાઈ વેપારની સુરક્ષા અને ભારતીય નાવિકોની સલામતીના મહત્વ પર પ્રકાશ પાડે છે.

દક્ષિણ અમેરિકાના પનામામાં શુક્રવારે સવારે 7.6 તીવ્રતાનો શક્તિશાળી ભૂકંપ આવ્યો, જેના કારણે ઇમારતો હચમચી ગઈ અને લોકોને સ્થળાંતર કરવાની ફરજ પડી. યુએસ ભૂસ્તરશાસ્ત્રીય સર્વે મુજબ, ભૂકંપનું કેન્દ્ર પિટાલોસા અરિબાથી લગભગ 10 કિલોમીટર દક્ષિણપશ્ચિમમાં 10 કિલોમીટરની ઊંડાઈએ હતું. રાષ્ટ્રીય હવામાન સેવાએ પનામા, કોલંબિયા, ઇક્વાડોર, નિકારાગુઆ અને ગ્વાટેમાલાના દરિયાકાંઠે સુનામીની ચેતવણી જાહેર કરી હતી. નુકસાન મુખ્યત્વે વેરાગુઆસ, હેરેરા અને લોસ સાન્તોસ પ્રાંતોમાં થયું છે, જ્યારે રાજધાનીમાં કોઈ નુકસાનના અહેવાલ નથી. ભૂકંપના કારણે અનેક દેશોમાં ભયનો માહોલ સર્જાયો હતો.

મધ્ય અમેરિકન દેશ પનામામાં શુક્રવારે સવારે 7.7ની તીવ્રતાનો શક્તિશાળી ભૂકંપ આવ્યો હતો, જેના કારણે અનેક ઈમારતો ધરાશાયી થઈ ગઈ હતી. આ મુખ્ય આંચકા બાદ 6.6ની તીવ્રતાનો બીજો મોટો આંચકો અને કુલ 45થી વધુ આફ્ટરશોક્સ નોંધાયા હતા. ભૂકંપનું કેન્દ્ર પનામાના હેરેરા પ્રાંતમાં જમીનથી 10 કિલોમીટરની ઊંડાઈએ હતું. આંચકાની તીવ્રતા એટલી હતી કે પાટનગર પનામા સિટી સુધી ધ્રુજારી અનુભવાઈ હતી, જેના પગલે લોકોમાં ભયનો માહોલ સર્જાયો હતો.

અમેરિકાના પ્રમુખ ટ્રમ્પના વહીવટીતંત્રે H-1B વિઝા ફ્રોડના આરોપ હેઠળ 8 અગ્રણી સોફ્ટવેર કંપનીઓ જેવી કે TCS, Infosys, Wipro, Microsoft, અને Adobe ને અમેરિકન ગ્રીન કાર્ડ પ્રોગ્રામમાંથી હાંકી કાઢી છે. આ પગલાનો હેતુ અમેરિકન કર્મચારીઓની નોકરીઓનું રક્ષણ કરવાનો અને ઇમિગ્રેશન યોજનાઓના દુરુપયોગને રોકવાનો છે. ઉપરાષ્ટ્રપતિ જેડી વેન્સે માઇક્રોસોફ્ટ પર અમેરિકનોની છટણી કરીને H-1B વિઝાનો દુરુપયોગ કરવાનો આરોપ મૂક્યો હતો. આ નિર્ણયથી હજારો ભારતીય ટેક પ્રોફેશનલ્સની કાયમી રહેઠાણની યોજનાઓ પ્રભાવિત થઈ શકે છે, જોકે વર્તમાન H-1B વિઝા આપોઆપ રદ થતા નથી.

ભારતીય મૂળના આફ્રિકન મહિલા વકીલ નાવી પીલ્લેને શાંતિનો નોબેલ પુરસ્કાર મળ્યો છે. આંતરરાષ્ટ્રીય કાયદા ઘડવામાં અને માનવ અધિકારોના રક્ષણમાં તેમના યોગદાન બદલ તેમને આ સન્માન અપાયું છે. તેઓ આંતરરાષ્ટ્રીય કોર્ટમાં ન્યાયાધીશ અને સંયુક્ત રાષ્ટ્રસંઘના માનવ અધિકાર પંચના વડા રહી ચૂક્યા છે. દક્ષિણ આફ્રિકામાં રંગભેદ સામેની લડતમાં નેલ્સન મંડેલાના વકીલ તરીકે પણ તેમણે સેવા આપી હતી. ૧૦ ડિસેમ્બરે ઓસ્લોમાં તેમને ગોલ્ડ મેડલ અને ૧૧.૫ કરોડ રૂપિયાની ધનરાશિ એનાયત કરાશે.

૮૬ વર્ષની વયે નિધન પામેલા બેસ્ટસેલર લેખક જેફ્રી આર્ચરનું જીવન અનેક ઉતાર-ચઢાવવાળું રહ્યું. રાજકારણમાં સક્રિય રહી હાઉસ ઓફ કોમેન્સના સાંસદ બન્યા બાદ, એક કેનેડિયન કંપનીમાં રોકાણ નિષ્ફળ જતાં તેમના પર ૪.૨૭ લાખ પાઉન્ડનું દેવું થયું. આર્થિક સંકટમાંથી બહાર આવવા તેમણે લેખન ક્ષેત્રે પ્રવેશ કર્યો અને 'નોટ અ પેની મોર, નોટ અ પેની લેસ' જેવી નવલકથાઓથી આંતરરાષ્ટ્રીય ખ્યાતિ મેળવી. સાત વર્ષના સંઘર્ષ બાદ દેવું ચૂકવી તેઓ સફળ લેખક બન્યા, જેમણે ૩૦૦ મિલિયનથી વધુ પુસ્તકો વેચ્યા અને વિશ્વભરની ૪૯ ભાષાઓમાં અનુવાદ થયો.

આવતીકાલથી નવરાત્રિનો પ્રારંભ થઈ રહ્યો છે ત્યારે પાકિસ્તાનના બલૂચિસ્તાનમાં આવેલ હિંગળાજ શક્તિપીઠ વિશે જાણવું રસપ્રદ છે. પૌરાણિક માન્યતા અનુસાર, આ પવિત્ર સ્થળે માતા સતીનું મસ્તક પડ્યું હતું, જે તેને તમામ શક્તિપીઠોમાં શ્રેષ્ઠ બનાવે છે. આ ગુફા મંદિર બે હજાર વર્ષથી પણ વધુ પ્રાચીન છે. હિંગળાજ તીર્થની વિશેષતા તેની કોમી એકતા છે, જ્યાં સ્થાનિક બલૂચ મુસ્લિમો પણ 'નાની કા હજ' તરીકે આદર ધરાવે છે અને મંદિરનું રક્ષણ કરે છે. ભગવાન શ્રી રામ, પરશુરામ, ગુરુ નાનક દેવ જેવા અનેક મહાનુભાવોએ અહીં તપસ્યા કરી છે.

સ્કોટલેન્ડના દરિયાકિનારે આવેલો બેલ રોક લાઇટહાઉસ વિશ્વનો સૌથી જૂનો, દરિયાઈ ધોવાણ સામે ટકી રહેલો લાઇટહાઉસ છે. 1807માં 35 મીટર ઊંચો પથ્થરોથી બનેલો આ લાઇટહાઉસ આજે પણ કાર્યરત છે. પ્રાચીન સમયથી જહાજોને માર્ગદર્શન આપવા માટે લાઇટહાઉસ મહત્વપૂર્ણ રહ્યા છે. બેલ રોક લાઇટહાઉસ, જે એક એન્જિનિયરિંગનો અદ્ભુત નમૂનો છે, તેને 1988માં આધુનિક બનાવવામાં આવ્યો હતો અને તે સક્રિય સેવામાં છે.

ઈલોન મસ્કે રિલાયન્સના ચેરમેન મુકેશ અંબાણી પર કટાક્ષ કરતા કહ્યું છે કે તેમને ભારતમાં સ્ટારલિંકની એન્ટ્રી રોકવા પાછળ અંબાણીના એકાધિકારનો શંકા છે. મસ્કે સોશિયલ મીડિયા પર 'ડિયર પ્રાઇમ મિનિસ્ટર અંબાણી' લખીને ભારતમાં સ્ટારલિંક જેવી વિદેશી કંપનીઓને સ્પર્ધા કરવાની મંજૂરી આપવા અને સ્પેક્ટ્રમની ફાળવણીમાં સમાન તક આપવાની માંગ કરી છે. તેમણે જણાવ્યું કે છેલ્લા 5 વર્ષથી કંપની ભારતના દરેક કાયદા અને શરતોનું પાલન કરી રહી છે, તેમ છતાં લાઇસન્સ મળ્યું નથી. આ કોર્પોરેટ ખેંચતાણનું નુકસાન સામાન્ય જનતાને થઈ રહ્યું છે. રાહુલ ગાંધીએ મસ્કનું સ્વાગત કર્યું, જ્યારે કેન્દ્ર સરકારે ભેદભાવના આરોપો ફગાવ્યા.