ભારતીય પરમાણુ વિજ્ઞાન ક્ષેત્રે કલપક્કમ ખાતેના ૫૦૦ મેગાવોટના પ્રોટોટાઇપ ફાસ્ટ બ્રીડર રિએક્ટરે 'ક્રિટિકાલિટી' હાંસલ કરીને ઇતિહાસ રચ્યો છે. રશિયા પછી ભારત આ ટેકનોલોજી ધરાવતો વિશ્વનો બીજો દેશ બન્યો છે. આ રિએક્ટર વપરાશ કરતાં વધુ ઈંધણ પેદા કરવાની ક્ષમતા ધરાવે છે, જે ડૉ. હોમી જહાંગીર ભાભાના આત્મનિર્ભર ભારતના સ્વપ્નને સાકાર કરી દેશને ઉર્જા ક્ષેત્રે નવી ઊંચાઈએ લઈ જશે. ભારતના પરમાણુ કાર્યક્રમનો પાયો 1954માં નંખાયો હતો. તે સમયે ડૉ. હોમી જહાંગીર ભાભાએ ભારતની ભૌગોલિક સ્થિતિને સમજીને એક વિશિષ્ટ થ્રી-સ્ટેજ ન્યુક્લિયર પ્રોગ્રામ તૈયાર કર્યો હતો.

કલ્પક્કમ ન્યુક્લિયર રિએક્ટરની સફળતાથી ભારત સિવિલ ન્યુક્લિયર ઉર્જામાં આગળ વધ્યું છે. PM મોદીએ જાહેરાત કરી કે ભારતીય વૈજ્ઞાનિકો દ્વારા ડિઝાઈન અને નિર્મિત એડવાન્સ્ડ રિએક્ટર સફળતાપૂર્વક 'ક્રિટીકેલિટી' પર પહોંચી ગયું છે. ભારત રશિયા પછી કોમર્શિયલ ફાસ્ટ બ્રીડર રિએક્ટર ચલાવનાર બીજો દેશ બનશે. આ રિએક્ટર પોતાની જરૂરિયાત કરતા વધારે ઈંધણ ઉત્પન્ન કરી શકે છે.

આજે વિશ્વ આરોગ્ય દિવસ છે, થીમ "સ્વાસ્થ્ય માટે વિજ્ઞાન સાથે ઊભા રહો" છે. ગામડાઓમાં વિજ્ઞાનના સાધનો મર્યાદિત હોવા છતાં નર્સબહેનો અને દાયણ દ્વારા ઘરઆંગણે ડિલિવરી કરાવાતી હતી. Techo+ 2025-26 રિપોર્ટ મુજબ, ગુજરાતમાં પ્રાથમિક આરોગ્ય કેન્દ્ર કક્ષાએ માત્ર 2.65% ડિલિવરી થઈ, કચ્છમાં સૌથી નબળી કામગીરી. સગર્ભાઓને તાલુકા કે જિલ્લા કક્ષાએ રીફર કરવામાં આવે છે, પરિણામે ખાનગી હોસ્પિટલોમાં જવું પડે છે. આયુષ્માન આરોગ્ય મંદિરો અને પ્રાથમિક આરોગ્ય કેન્દ્ર સ્તરે સેવાઓ સુદ્રઢ બનાવવી અનિવાર્ય છે.

ગ્રીન ટી એક આરોગ્યપ્રદ પીણું છે, જે એન્ટિ-ઓક્સિડન્ટ્સથી ભરપૂર છે. તે metabolism સુધારે છે, હૃદય અને મગજ માટે સારી છે. વજન ઘટાડવા માટે પણ ઉપયોગી છે, પરંતુ દરેક માટે અનુકૂળ નથી. કેફીન, ટેનિન્સ અને અન્ય તત્ત્વો આડઅસર કરી શકે છે. ગ્રીન ટી લેતા પહેલા, વ્યક્તિએ પોતાની તબિયત અને ડોક્ટરની સલાહ લેવી જરૂરી છે, ખાસ કરીને કેફીન પ્રત્યે સંવેદનશીલ, આયર્નની ઊણપવાળા, સગર્ભા અને પાચન સમસ્યાવાળા લોકોએ ધ્યાન રાખવું.

ઉનાળામાં કાચી કેરી સ્વાદ, તાજગી અને સ્વાસ્થ્ય માટે ફાયદાકારક છે. ખાટી-મીઠી કાચી કેરી ભારતીય રસોડામાં મહત્વપૂર્ણ છે, જે ઠંડક અને ભૂખ વધારે છે. વિટામિન C રોગપ્રતિકારક શક્તિ વધારે છે. કાચી કેરીથી બનતી વાનગીઓ જેવીકે INSTANT અથાણું, આંબોળિયા, ચટણી, રસમ, વઘારિયું અને સંભારો બનાવો અને ઉનાળાને મજેદાર બનાવો!

વિશ્વના 80% કોમર્શિયલ ડ્રોન ઉત્પાદક ચીનમાં 'ડ્રોન કંટ્રોલ' કડક થઈ રહ્યું છે. 2025 સુધીમાં 30 લાખથી વધુ ડ્રોન રજિસ્ટર થયા છે. મેથી રિયલ-નેમ રજિસ્ટ્રેશન ફરજિયાત થશે. ડ્રોનનો ડેટા રીઅલ ટાઇમમાં સરકારને આપવો પડશે. પરવાનગી વિના ઉડાન ભરવા પર દંડ અને જેલની જોગવાઈ છે, ડ્રોન ફોટોગ્રાફી જેવા બિઝનેસ પણ પ્રભાવિત થયા છે.

MSU ટેક્નોલોજી ફેકલ્ટીના ટેક્સ્ટાઇલ એન્જિનિયરિંગ વિભાગ દ્વારા ઓસ્ટ્રેલિયન મેરિનો ઊનથી 6-7 ડિગ્રી તાપમાન ઘટાડતું કાપડ તૈયાર કરાયું છે. આ કાપડ શરીરનું તાપમાન જાળવી રાખે છે અને મોઇશ્ચર મેનેજમેન્ટ કરી શકે છે. PhD વિદ્યાર્થિની પૂનમ પુરોહિતે ડો.આધાર માંડોતના માર્ગદર્શનમાં આ કાર્ય કર્યું છે. Merino wool ગરમીમાં શરીરને ઠંડુ રાખે છે. આ કાપડમાં 3 લેયર છે.

CRISPR-Cas9 ટેકનોલોજીની મદદથી DNAમાં ફેરફાર કરીને ઇચ્છિત લક્ષણોવાળા બાળકો મેળવી શકાય છે. આ ટેકનોલોજીની શોધ જેનિફર ડૌડના અને ઈમેન્યુઅલ ચાર્પન્ટિયરે કરી હતી. આ ટેકનોલોજીથી વારસાગત રોગો મટાડી શકાય છે. 'ડિઝાઇનર બેબી' બનાવવાની શક્યતાને કારણે નૈતિક પ્રશ્નો ઊભા થાય છે. આ ટેકનોલોજી મોંઘી હોવાથી અસમાનતા વધી શકે છે. આ ટેકનોલોજીનો વિવેકપૂર્ણ ઉપયોગ જરૂરી છે.

રાષ્ટ્રીય હોમિયોપેથી આયોગના નેજા હેઠળ વિશ્વ હોમિયોપેથી અઠવાડિયું 2026 અને ડૉ.સેમ્યુઅલ હનેમાનની 271મી જન્મજયંતી 1-6 એપ્રિલ દરમિયાન વડોદરાની કોલેજોમાં ઉજવાઈ. સયાજીબાગથી ફતેહગંજ સુધી હોમિયોપેથી જાગરૂકતા રેલી યોજાઈ, જ્યાં હનેમાનની પ્રતિમાને પુષ્પાંજલિ અર્પણ કરાઈ.

સયાજી હૉસ્પિટલમાં 2022 થી 2025 દરમિયાન રક્ત વિતરણ વધ્યું; જનની-શિશુ સુરક્ષા યોજનામાં 70% નો વધારો થયો. સિકલસેલના દર્દીઓ માટે રક્ત 3 ગણો વધ્યો. હોસ્પિટલમાં જ રક્ત મળતા દર્દીઓનો સમય બચે છે. થેલેસેમિયા ગ્રસ્ત દર્દીઓને 1086 યુનિટ રક્ત અપાયું. બ્લડ ડોનેશન કેમ્પમાં 2025માં 16,422 યુનિટ blood એકત્રિત કરાયું.

વિજ્ઞાનીઓએ મ્યાન્મારમાંથી ૯.૯૦ કરોડ વર્ષ જૂના વિશ્વના સૌથી પ્રાચીન મચ્છરના લાર્વાની શોધ કરી છે, જે એમ્બરમાં સુરક્ષિત મળી આવ્યો છે. મેસોજોઈક યુગના આ મચ્છરને 'ક્રસ્ટોસાબેથેસ પ્રાઈમાવસ' નામ અપાયું છે. જર્મનીની LMU યુનિવર્સિટીના આ સંશોધન દ્વારા ભવિષ્યમાં એવી પદ્ધતિ વિકસાવવામાં આવશે, જેનાથી મચ્છરોને મનુષ્યોને કરડતા રોકી શકાશે અને ગંભીર રોગોનું સંક્રમણ અટકાવી શકાશે.

વિશ્વ આરોગ્ય દિવસની ઉજવણી વચ્ચે શહેરીજનોનું આરોગ્ય કથળી રહ્યું છે, હવાની ગુણવત્તા બગડતા ફેફસાં, પેટ અને કિડનીને અસર થઈ રહી છે. 40 ડિગ્રીમાં પણ શરદી-ખાંસીના કેસ છે, જે ચિંતાજનક છે. ડૉક્ટરે જણાવ્યું કે હવાની ગુણવત્તા બગડવાથી ફેફસાંના રોગ વધી રહ્યા છે, સાથે પેટ અને કિડનીની સમસ્યાઓ પણ જોવા મળી રહી છે. OPDમાં આવતા દર 5માંથી 2 યુવાન શ્વાસની તકલીફ કે ફેફસાંની નબળાઈની ફરિયાદ સાથે આવે છે. વહેલી સવારે ખુલ્લામાં કસરત કરવી હિતાવહ નથી.

દેશમાં દર વર્ષે કેન્સરના 15 લાખ કેસ આવે છે, અને માત્ર 4,000 કેન્સર ડોક્ટરો છે. તેમાંથી PM જન આરોગ્ય યોજનામાંથી ડોક્ટરોને દૂર કરવાથી નાના શહેરોના દર્દીઓ પર અસર થશે. આના કારણે ભારતમાં આરોગ્ય કટોકટી વધી શકે છે, કારણ કે PM જન આરોગ્ય યોજનાની યાદીમાંથી ઘણા સ્પેશ્યાલિસ્ટોને બહાર કાઢી દેવાયા છે.

સુરતમાં અજાણ્યા યુવકોએ રસ્તામાં CPR આપી પંકજ પરમારનો જીવ બચાવ્યો. Umra Bridge પર હાર્ટ એટેક આવતા લગભગ 20 મિનિટ સુધી હ્રદય બંધ હતું. અમિત પટેલે હોર્ન મારતા કાર દોડાવી અને યુવકોએ તાત્કાલિક CPR આપ્યું. રસ્તામાં જોડાયેલા ડોક્ટર અને હોસ્પિટલની ટીમે સંયુક્ત પ્રયાસોથી નવજીવન આપ્યું. Utsav Maisuria એ કહ્યું કે ભગવાને માણસ બચાવવાનું કામ સોંપ્યું.

New Jerseyના પત્રકાર સમીર શુક્લના જણાવ્યા અનુસાર, સ્પેસમાં Gravity ન હોવાથી શરીર પર અસર થાય છે, વજનહીનતા અનુભવાય છે, ઊંચાઈ વધે છે. Fluid Shiftને લીધે સ્વાદ બદલાય છે, અને પાચનમાં તકલીફ પડે છે. સ્નાયુઓ નબળા પડે છે અને હાડકાંમાંથી કેલ્શિયમ ઘટે છે. Space Sickness અને કુદરતી ઊંઘની ઘડિયાળ પણ બગડે છે, આથી પૃથ્વી પર પાછા ફરવામાં સમય લાગે છે.

સુરતમાં ગ્રાહકોના સ્વાસ્થ્યને ધ્યાનમાં રાખી મનપાના Food Department દ્વારા કાર્યવાહી થઈ. શહેરની restaurants અને લારી-ગલ્લાઓ પર દરોડા પાડવામાં આવ્યા. તપાસમાં સ્વચ્છતા, ખાદ્ય સામગ્રીની ગુણવત્તા ચકાસાઈ. 75 એકમોને નોટિસ અને ₹52,300નો દંડ વસૂલ કરાયો. નિયમોનું ઉલ્લંઘન કરનારા સામે કડક કાર્યવાહી કરવામાં આવશે. ગુણવત્તા જાળવવા ઝુંબેશ ચાલુ રહેશે.

મહેસાણા જિલ્લાના દેદિયાસણ GIDCમાં ફૂડ વિભાગે દરોડા પાડ્યા. બજારમાં જાણીતી ગોળની બ્રાન્ડના નમૂના ફેલ થયા. હરિકૃષ્ણા માર્કેટિંગમાંથી ગોળના 6 નમૂના લેવાયા, જેમાં 'રસમલાઈ' અને 'પોપટ છાપ' બ્રાન્ડના નમૂના ફેલ થયા. ગોળને આકર્ષક બનાવવા સિન્થેટિક કલરનો ઉપયોગ થયો જે સ્વાસ્થ્ય માટે હાનિકારક છે. વિભાગ દ્વારા દેશી અને સફેદ ગોળની તપાસ કરાઈ.

રાજ્યની હોટલો અને રેસ્ટોરન્ટ્સમાં હવે પનીરના નામે ANALOG પીરસાય છે, ત્યારે ગ્રાહકોને મેનુ કાર્ડ પર જાણકારી આપવી પડશે. FOOD AND DRUGS વિભાગે નિયમો સમજાવ્યા બાદ તપાસમાં 615 કિલો નકલી પનીર મળી આવ્યું, 1.40 લાખનો દંડ ફટકારાયો. અમદાવાદની 15 હજાર હોટલોમાં બોર્ડ મારવાની સૂચના અપાઈ. ANALOG વેચવું કાયદેસર ગુનો છે.

યંગ જનરેશનમાં Snapchat જેવું પોપ્યુલર સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ હવે WhatsApp માં પણ સુવિધા આપશે. WhatsAppમાં શેર કરેલા મેસેજ આપોઆપ ડિલીટ થશે. આ ફિચરથી યુઝર્સ મેસેજ વાંચ્યા પછી આપોઆપ ડિલીટ કરી શકશે.

ભારતના હાઇવે પર આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ (AI)નો ઉપયોગ થશે. નેશનલ હાઇવેઝ ઓથોરિટી ઓફ ઇન્ડિયા (NHAI) દેશભરના લગભગ 40 હજાર કિલોમીટરના હાઇવે પરના ખાડા-ખબડાની વિગતો AIથી સેન્ટ્રલાઈઝ્ડ સિસ્ટમમાં મોકલશે. આ સિસ્ટમથી હાઈવેની સ્થિતિનું મોનિટરિંગ થશે.

કર્ણાટકમાં બાળકો માટે ડિજિટલ ડિટોક્સ નીતિ અને બાળકોના સ્ક્રીન એડિક્શનની ચિંતા વચ્ચે, વડીલોમાં વધતા જતા સ્માર્ટફોનના વ્યસનનો ચોંકાવનારો ટ્રેન્ડ સામે આવ્યો છે. ગામડાઓથી શહેરો સુધી વડીલો WhatsApp, YouTube અને Facebook પર કલાકો વિતાવે છે. એકલતા, ભાવનાત્મક ખાલીપો અને ખાલી સમય જેવા કારણોથી તેઓ મોબાઈલ તરફ વળે છે, જેનાથી શારીરિક અને માનસિક સ્વાસ્થ્ય પર અસર થાય છે, અને સાઇબર ક્રાઇમનો ભોગ બને છે. Global Sleep Crisis અને યુવાનોમાં વધતા ડિપ્રેશન સાથે, આ લત ત્રણ પેઢીઓ માટે સ્વાસ્થ્યનું સંકટ બની રહી છે.

મેટા Instagram પર સબ્સ્ક્રિપ્શન મોડેલ ‘Instagram પ્લસ’ ટેસ્ટ કરી રહી છે. આ પેઇડ સર્વિસમાં એક્સક્લુઝિવ ફીચર્સ મળશે, ખાસ કરીને સ્ટોરી માટે. નામ વગર સ્ટોરી જુઓ, વધુ ક્લોઝ ફ્રેન્ડ્સ લિસ્ટ, સ્ટોરી વ્યુ ટાઈમ્સ અને 24 કલાકથી વધુ સ્ટોરી ચાલશે. Super likes અને સર્ચ ફીચર પણ મળશે. કિંમત આશરે ₹100-₹200 પ્રતિ માસ હોઈ શકે છે.

Google એ Android અને Google ની ઓનલાઈન સર્વિસના યુઝર્સ માટે અપડેટ્સ જાહેર કર્યા છે, જે યુઝર્સના અનુભવને સુધારશે. હવે Android થી iPhone માં File ટ્રાન્સફર થશે, Android 17 માં ડાર્ક મોડ હશે અને Google Maps સ્માર્ટ આસિસ્ટન્ટ બનશે. યુઝર્સ Gmail ID બદલી શકશે અને Gemini ગીત બનાવશે.

ઉનાળામાં બ્લડ બેન્કમાં લોહીની અછતને પહોંચી વળવા ડાયમંડ મેન્યુફેક્ચર એસોસિએશને ભાવનગર સિવિલ હોસ્પિટલની અપીલને માન આપીને ૧૦૦૦થી વધુ બોટલ રક્ત એકત્ર કર્યું. આ એસોસિએશને હીરાના કારખાનાઓમાં જઈ રત્ન કલાકારોને સર ટી. હોસ્પિટલનો સંદેશો પહોંચાડ્યો અને બ્લડ ડોનેશન કેમ્પનું આયોજન કર્યું. જેમાં રત્ન કલાકારોએ ઉત્સાહભેર ભાગ લીધો હતો. District Police Head Nitesh Pandey એ પણ મુલાકાત લીધી.

લાઈટ ફિશિંગ પર 2017માં પ્રતિબંધ હોવા છતાં, ઘણા રાજ્યોમાં ઈન્ડસ્ટ્રીયલ બોટ્સ દ્વારા આ ટેકનિકનો ઉપયોગ થાય છે. માછીમારી એક જૂનો ધંધો છે, જે આર્કિયોલોજિકલ પુરાવા પ્રમાણે એક લાખ વર્ષ પહેલાં પણ અસ્તિત્વમાં હતો. શિકાર અને માછીમારી માણસની સર્વાઈવલ મેથડનો ભાગ હતી.

TMIMS દ્વારા થેલેસેમિયા ચેકઅપ કેમ્પનું આયોજન કરવામાં આવ્યું હતું. જેમાં 134 વિદ્યાર્થીઓએ રક્તના નમૂના આપ્યા. આ કેમ્પ IMA ગાંધીધામ અને Indian Red Cross Society, ભુજના સહયોગથી યોજાયો. થેલેસેમિયા જેવી બીમારી માટે યુવાનોમાં સમયસર ચકાસણી જરૂરી છે. આવા કેમ્પો યુવા પેઢીમાં જાગૃતિ લાવે છે. TMIMS વિદ્યાર્થીઓને જાગૃત કરવા કાર્યરત છે. ડૉ. સંપદા કાપસેના માર્ગદર્શન હેઠળ આયોજન થયું.

અમેરિકાની કંપનીઓ સ્ટાફને 'એટ-વિલ' રાખે છે. ભારતની કંપનીઓએ Oracle કે Amazon ની જેમ હજારો સ્ટાફને ક્યારેય પાણીચું આપ્યું નથી. આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ નોકરીઓ છીનવી રહ્યું છે. સેમીકન્ડક્ટર, AI, ડેટા સેન્ટર પ્રોજેક્ટ્સમાં રોકાણ વધતા, ખર્ચ સરભર કરવા કંપનીઓ સ્ટાફની છટણી કરે છે.

FBIએ કેલિફોર્નિયામાં પાંચ કરોડ ડોલરથી વધુના હેલ્થકેર કૌભાંડનો પર્દાફાશ કર્યો છે. આ કૌભાંડમાં આઠ લોકોની ધરપકડ થઇ છે. વાઇસ પ્રેસિડેન્ટ વાન્સની આગેવાની હેઠળની ટાસ્ક ફોર્સે FBI સાથે સંકલન સાધી આ કૌભાંડ પકડ્યું. હોસ્પાઇસ કેર ફેસિલિટીમાં સર્વાઇવલ રેટ વધુ હોવાથી અને બિલો બનાવી કૌભાંડ કર્યુ હતું.

MIT ના સંશોધકોની AI યુઝર્સને ચેતવણી: AI ચેટબોટ દરેક વાતમાં સહમત થતા યુઝર્સ ભ્રમિત થયા. AI એક પેટર્નથી જવાબ આપે છે, સાવધાન રહેવું. AI ચેટબોટ્સનું વર્તન યુઝર્સને ગેરમાર્ગે દોરે છે, જ્ઞાન પર અસર કરે છે. AI નો વધારે ઉપયોગ જ્ઞાન માટે નુકશાનકારક છે.

ભાવનગરના ડો. ભાવેશ ગોયાણી વલસાડ GMERS મેડિકલ કોલેજ સિવિલ હોસ્પિટલમાં સુપ્રિન્ટેન્ડન્ટ છે, જે દૈનિક હજારો દર્દીઓને પોતાની વહીવટી કુશળતાથી ટીમ-નેટવર્ક દ્વારા સારવાર પૂરી પાડે છે. SSC બાદ સાયન્સ પ્રવાહમાં તબીબી સેવાની મંઝિલ SSC પછી સાયન્સ પ્રવાહમાં જોડાયા. યુથ માટે પરિશ્રમથી સફળતાનું પ્રેરણા સ્ત્રોત બન્યા છે. ડો.ગોયાણીએ કારકિર્દીનું લક્ષ્ય, જીવનયાત્રા, દર્દીઓની મેડિકલ treatmentનું મોનિટરિંગ, જીવનનો પ્રેરણા સ્ત્રોત વર્ણવ્યો.