પૂર્વ કોંગોના લેક કિવુ (Lake Kivu) માં વેપારીઓને લઈ જતી બોટ પલટી જતાં ભયાવહ દુર્ઘટના બની છે. આ અકસ્માતમાં ઓછામાં ઓછા 12 લોકોનાં મોત થયા છે અને 50થી વધુ મુસાફરો સવાર હતા. હાલ અનેક લોકો લાપતા હોવાથી શોધખોળ ચાલી રહી છે. દક્ષિણ કિવુ પ્રાંતના ઇદજ્વી વિસ્તારમાં બનેલી આ ઘટનામાં લગભગ 15 લોકોને સુરક્ષિત બચાવી લેવાયા છે. બોટ પલટાવાનું ચોક્કસ કારણ હજુ સ્પષ્ટ નથી અને તપાસ ચાલુ છે.

ઈઝરાયલી સેના (IDF) અને શિન બેટ (Shin Bet) દ્વારા મધ્ય ગાઝાના નુસેરાત વિસ્તારમાં કરાયેલા હવાઈ હુમલામાં આતંકી સહેર નિદાલ લત્ફી સકર માર્યો ગયો છે. સકર 7 ઓક્ટોબર 2023ના રોજ ઈઝરાયલ પર થયેલા આતંકી હુમલામાં સામેલ હતો અને તેણે નોઆ અર્ગમની અને અવિનતન ઓરનું અપહરણ કર્યું હતું. તે હમાસને હથિયારો પહોંચાડતો હતો અને નાગરિકો પર હુમલો કરવાની તૈયારી કરી રહ્યો હતો. તેને એક મોટો ખતરો ગણીને નિશાન બનાવવામાં આવ્યો હતો.

દક્ષિણ આફ્રિકાના બે મુખ્ય શહેરોમાં Ak-47 દ્વારા થયેલા અંધાધૂંધ ફાયરિંગની બે અલગ-અલગ ઘટનાઓમાં કુલ 27 લોકોના કરૂણ મોત નીપજ્યા છે. જોહાનિસબર્ગના એક બારમાં શનિવારે મોડી રાત્રે થયેલા હુમલામાં 17 લોકો ઘટનાસ્થળે જ મૃત્યુ પામ્યા હતા, જ્યારે કેપ ટાઉન નજીક એક સ્ટોર પર રવિવારે વહેલી સવારે થયેલા હુમલામાં 10 લોકોના મોત થયા હતા. બંને ઘટનાઓમાં અનેક લોકો ગંભીર રીતે ઘાયલ થયા છે. પોલીસે આરોપીઓને ઝડપી પાડવા માટે તપાસ તેજ કરી છે.

નેપાળના મનાંગ જિલ્લામાં સ્થિત હિમલંગ હિમાલ બેઝ કેમ્પ પર રવિવારે સવારે હિમસ્ખલન થયું, જેમાં 7126 મીટર ઊંચા પર્વત પર 10 લોકો લાપતા થયા છે. આ લોકોમાં પર્વતારોહકો અને સહાયક કર્મચારીઓનો સમાવેશ થાય છે, જેઓ ઇમેજિન નેપાળ પ્રાઇવેટ લિમિટેડ અને હિમાલયન હોલિડેઝ નેપાળ જેવી વિવિધ મિશન કંપનીઓ સાથે જોડાયેલા છે. ખરાબ હવામાન અને ભારે વરસાદને કારણે રેસ્ક્યુ ઓપરેશનમાં મુશ્કેલી વધી રહી છે. અધિકારીઓ લાપતા લોકોની શોધખોળ અને બચાવ કાર્ય કરી રહ્યા છે.

સંયુક્ત રાષ્ટ્ર મહાસભા (UNGA)ના વાર્ષિક સત્રમાં રશિયા અને જર્મની વચ્ચે તણાવ સ્પષ્ટ થયો. રશિયન વિદેશ મંત્રી સર્ગેઈ લાવરોવે જર્મનીની યુક્રેનમાં તણાવ ઘટાડવાની માગ ફગાવી દીધી. તેમણે જર્મની પર યુક્રેનના મુખ્ય પ્રાયોજક હોવાનો આરોપ લગાવ્યો અને સેકન્ડ વર્લ્ડ વૉરથી શીખ ન લેવા બદલ પ્રશ્ન કર્યો. લાવરોવે સુરક્ષા પરિષદમાં જર્મની અને જાપાનની કાયમી સભ્યપદના પ્રયાસોને વીટો કરવાની પણ ચીમકી ઉચ્ચારી. તેમણે પશ્ચિમી દેશો પર રશિયાને વ્યુહાત્મક હાર આપવાના પ્રયાસનો આરોપ મૂક્યો. બીજી તરફ, જર્મન વિદેશ મંત્રીએ રશિયાને યુક્રેન યુદ્ધ સમાપ્ત કરવા માટે વાતચીત શરૂ કરવા અપીલ કરી.

મધ્ય પૂર્વમાં પરિસ્થિતિ અત્યંત તંગ બની છે. ઈરાન દ્વારા શાંતિ પ્રસ્તાવ ફગાવ્યા બાદ, ઈરાને હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ (Hormuz Strait) માં અમેરિકન જહાજો અને ઓઈલ ટેન્કર્સ પર એન્ટી-શિપ મિસાઈલો અને આત્મઘાતી ડ્રોન વડે શ્રેણીબદ્ધ હુમલા કર્યા છે. આ હુમલાઓએ વૈશ્વિક એનર્જી સપ્લાય ખોરવી નાખ્યો છે, જેના કારણે એશિયાથી યુરોપ સુધી ઉર્જા સંકટ ઘેરાવાની દહેશત છે. લારક ટાપુ આસપાસ ઈરાન સૈન્યની સ્પીડ બોટ્સ પણ સક્રિય છે.

અમેરિકાના પૂર્વ કિનારે શક્તિશાળી 'નોર ઇસ્ટર' (Nor'easter) વાવાઝોડાએ ભારે તબાહી મચાવી છે. વોશિંગ્ટન ડીસીથી મૈને (Maine) સુધી ભારે પવન, ધોધમાર વરસાદ અને દરિયાકાંઠાના વિસ્તારોમાં પૂરની સ્થિતિ સર્જાઈ છે. આ તોફાનને કારણે 400થી વધુ ફ્લાઈટ્સ રદ કરવામાં આવી છે અને 1300થી વધુ વિલંબિત થઈ છે, જેના કારણે હજારો મુસાફરો અટવાયા છે. અનેક સ્થળોએ વીજળીના થાંભલા પડી જતાં 1,19,000થી વધુ ઘરો અંધારપટમાં ગરકાવ થઈ ગયા છે. ન્યૂયોર્ક અને ન્યૂ જર્સી સહિત અનેક વિસ્તારોમાં કટોકટી (State of Emergency) જાહેર કરવામાં આવી છે.

મુંબઈની ગિરગાંવ ચોપાટી પર અનંત ચતુર્દશી નિમિત્તે ગણપતિ વિસર્જન સમયે થાઈલેન્ડથી આવેલા નાગરિકોના એક સમૂહે પણ પોતાની ગણેશપ્રતિમાનું વિસર્જન કર્યું. છેલ્લાં ચાર વર્ષથી મહારાષ્ટ્રમાં ગણેશોત્સવની ઉજવણી કરતા આ ભક્તો ૧૦ દિવસ ગણેશ સ્થાપનાને બદલે અષ્ટવિનાયકની યાત્રા કરી અંતે વિસર્જન કરે છે. તેમણે સાંજે આરતી, અથર્વશીર્ષ અને મંત્રોચ્ચાર સાથે 'ગણપતિ બાપ્પા મોરયા'ના જયઘોષ કર્યા. પીળા ટી-શર્ટમાં સજ્જ આ વિદેશી ભક્તોએ મરાઠીમાં 'પુઢચ્યા વર્ષી લવકર યા'ના નારા પણ લગાવ્યા.

ભારત ચાર દ્વિપક્ષીય રોકાણ સંધિઓ (BITs) અમલમાં મૂકવાની પ્રક્રિયામાં છે, જે સુધારેલા માળખા પર આધારિત છે. ભારત યુકે, યુરોપિયન યુનિયન, ઓમાન અને કતાર સાથે BITs માટે વાટાઘાટો કરી રહ્યું છે, જ્યારે કેનેડા સાથે પણ ચર્ચા શરૂ થઈ છે. ભારત અને ઓસ્ટ્રેલિયા પણ આ સંધિઓ પૂર્ણ કરવા તરફ આગળ વધી રહ્યા છે. આ સુધારેલા BITs ફ્રેમવર્કનો ડ્રાફ્ટ મંજૂરીની અપેક્ષા સાથે કેન્દ્રીય મંત્રીમંડળ પાસે છે. આ પગલું સતત બાહ્ય આંચકાઓ વચ્ચે ભારતમાં ઘટતા સીધા વિદેશી રોકાણ (FDI) પ્રવાહને પ્રોત્સાહન આપવા માટે લેવાયું છે.

ટ્રમ્પ પ્રશાસને વિમાનવાહક જહાજ યુએસએસ અબ્રાહમ લિંકન અને તેના સ્ટ્રાઈક ગુ્રપની લાંબી તૈનાતી દરમ્યાન અમેરિકી સૈનિકો દ્વારા આત્મહત્યાના આઠ પ્રયાસો થયા હોવાની કબૂલાત કરી છે. કાર્યવાહક નેવી સેક્રેટરી હંગ કાઓએ ડેમોક્રેટિક સેનેટર કર્સ્ટન ગિલિબ્રૈંડના સવાલનો જવાબ આપતા આ જાણકારી આપી હતી. નેવીએ જણાવ્યું કે લિંકનની તૈનાતી શરૃ થયા પછી આઠ વાર આવી ઘટના બની હતી, પણ જહાજ પર કોઈએ આત્મહત્યા નથી કરી. ઓગસ્ટમાં મિલિટરી પરિવારો તેમજ સેનેટરોએ કેરિયર પર આત્મહત્યાના પ્રયાસો, માનસિક સ્વાસ્થ્યની સમસ્યાઓ, અનાજની તંગી અને ખરાબ સાફ-સફાઈ બાબતે ચિંતા વ્યક્ત કરી હતી.

બોઇંગ 737 MAX વિમાનના સોફ્ટવેરમાં આવેલી ખામીને કારણે ફરીથી લેન્ડિંગ દરમિયાન નેવિગેશન ફીચર કામ કરતું નથી. આ સમસ્યા કોકપિટ સોફ્ટવેર અપડેટ સાથે જોડાયેલી છે અને ચોક્કસ પરિસ્થિતિઓમાં સર્જાઈ શકે છે. બોઇંગે આ અંગે ઓપરેટરોને જાણ કરી છે અને સોફ્ટવેર અપડેટ દ્વારા ઉકેલ લાવવામાં આવી રહ્યો છે. અમેરિકન એરલાઇન્સે નવા વિમાનો લેવાનો ઇનકાર કર્યો છે. ભારતમાં આ મોડેલના લગભગ 102 વિમાન છે, પરંતુ તે પ્રભાવિત છે કે નહીં તે સ્પષ્ટ નથી. FAA પણ આ મામલે તપાસ કરી રહ્યું છે.

વિશ્વની બદલાતી ભૂરાજનીતિમાં ઈરાન યુદ્ધનો અંત લાવવો એ મોટો પ્રશ્ન છે. શું અમેરિકા એકલું જ યુદ્ધ સમાપ્ત કરી શકશે, કે પછી તેને ચીન, ભારત અને રશિયા જેવી હરીફ મહાસત્તાઓની મદદ લેવી પડશે? ઈરાન, અમેરિકા અને ઇઝરાયેલ વચ્ચેની સૈન્ય કાર્યવાહી અને વાટાઘાટો છતાં સ્થાયી સમજૂતી થઈ નથી. ઈરાન માટે સુરક્ષા ખાતરી અને આર્થિક પ્રતિબંધોમાંથી રાહત મુખ્ય મુદ્દા છે. આ સ્થિતિમાં રશિયા, ચીન અને ભારત ઈરાનને વૈકલ્પિક સુરક્ષા, વેપાર અને રાજદ્વારી માર્ગો પૂરા પાડી શકે છે.

ગુજરાતી પ્રણવ ગુપ્તાએ અમેરિકામાં 6,000 કિલોમીટરની સાઇકલ યાત્રા કરી, જેનું વર્ણન ‘ઑપરેશન પીટર’ પુસ્તકમાં છે. ઇથાકાથી સિએટલ સુધીના આ પ્રવાસ દરમિયાન તેમણે અમેરિકાના 16 રાજ્યોની મુલાકાત લીધી. આ યાત્રાનો ઉદ્દેશ્ય અમેરિકાની સફળતાના કારણો અને નાગરિકોને મળતી તકોને સમજવાનો હતો. પુસ્તકમાં અમેરિકાના ઇતિહાસ, સંસ્કૃતિ અને વિવિધ રાજ્યોની લાક્ષણિકતાઓનું રસપ્રદ વર્ણન છે. પ્રણવની ભાષાશૈલી અને સ્થળ-વ્યક્તિનામોને આપેલા ગુજરાતી રંગને કારણે પુસ્તક પ્રેરણાદાયી બન્યું છે.

અમેરિકામાં ઇલેક્શન મુદ્દે ટેક્સાસમાં હનુમાનજી ઇસ્યુ બન્યા છે, જ્યાં એક ઉમેદવારે "તોડીશું" નારો આપ્યો, તો સેનાના ભૂતપૂર્વ સૈનિકે ભેદભાવ પર સવાલ ઉઠાવ્યો. યુરોપ-અમેરિકામાં મંદિરો બનાવી હિંદુત્વનું માર્કેટિંગ કરવાની હરીફાઈ છે. ભારતની સારી છાપ માટે સત્ય, પ્રેમ, કરુણા જેવા સનાતન મૂલ્યોની ચર્ચા જરૂરી છે, પણ મોટાભાગે બીજા કરતાં ચડિયાતા પુરવાર થવાની મથામણ છે. લંડનમાં ગંગા આરતી અને લુવ્ર મ્યુઝિયમ જેવી ઘટનાઓ સાંસ્કૃતિક પ્રચારની નવી રીતો દર્શાવે છે.

અમેરિકી પ્રમુખ Trump ના વલણે મધ્યપૂર્વમાં અમેરિકા-Iran યુદ્ધ ડિસેમ્બરના અંત સુધી ચાલુ રહેવાની સંભાવના દર્શાવી છે. Trump એ મિડ-ટર્મ ચૂંટણી પછી Iran પર બોમ્બિંગ કરવાનો ઇરાદો વ્યક્ત કર્યો છે. વોલ-સ્ટ્રીટ-જજ મુજબ, Trump એ Iran ની ૭ દિવસના યુદ્ધ વિરામની દરખાસ્ત ફગાવી દીધી છે. Trump એ યુ.એન.માં Iran ને ખતમ કરવાની ધમકી ઉચ્ચારી હતી અને કહ્યું હતું કે તેઓ ચૂંટણી પછી આ મહત્વનો નિર્ણય લેશે. Iran એ મધ્યસ્થી દ્વારા America સમક્ષ યોજના રજૂ કરી હતી, જેમાં ૭ દિવસ પછી હોર્મુઝ સ્ટ્રેઇટસ ખોલવાની અને મંત્રણા ફરી શરૂ કરવાની વાત હતી.

અમેરિકન જાસૂસી સંસ્થા CIA એ યુરોપના ભૂમધ્ય સમુદ્રના દેશો જેવા કે સ્પેન, ફ્રાન્સ અને ઇટાલી સામે રશિયા દ્વારા સંભવિત હાઇબ્રિડ વોર અને ડ્રોન હુમલા અંગે ચેતવણી આપી છે. આ હુમલાઓ જહાજોના કન્ટેનરમાં છુપાવેલા ડ્રોન દ્વારા સમુદ્રમાંથી કરવામાં આવી શકે છે. CIA ડિરેક્ટરની મોસ્કો યાત્રા બાદ આ માહિતી લિથુઆનિયા અને અન્ય યુરોપીયન દેશો સાથે શેર કરાઈ છે. આ બાબત યુરોપમાં ચિંતાનું વાતાવરણ સર્જી રહી છે, જેના કારણે દરિયાકિનારાની સુરક્ષા વધારવામાં આવી રહી છે.

અમેરિકામાં H-1B વિઝાધારકો અને ભારતીય પ્રોફેશનલ્સને મુશ્કેલીમાં મુકતા ટ્રમ્પ સરકારે H-1B વિઝા પર $1 લાખની ફી એક વર્ષ માટે લંબાવવાનો નિર્ણય કર્યો હતો. અમેરિકાના 22 રાજ્યોએ આ નિર્ણયનો વિરોધ કર્યો છે અને કોર્ટમાં કેસ કર્યો છે. આ રાજ્યોની દલીલ છે કે આ પગલું ગેરકાયદે છે અને તેનાથી શિક્ષકો, ડોક્ટરો અને નર્સોની અછત વધશે, જે અમેરિકન અર્થતંત્ર, શિક્ષણ અને સ્વાસ્થ્ય સેવાઓ માટે મોટો ફટકો છે. આ નિર્ણય કુશળ કર્મચારીઓની ભરતી માટે H-1B પ્રોગ્રામ પર નિર્ભર અમેરિકન કંપનીઓ અને ભારતીય પ્રોફેશનલ્સ માટે મહત્વનો છે.

અમેરિકાના પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે ચીનના પ્રમુખ શી જિનપિંગને સ્પષ્ટ સૂચન કર્યું છે કે, ચીને ઇરાનના પરમાણુ કાર્યક્રમ માટે સીધી કે આડકતરી રીતે કોઈપણ પ્રકારની મદદ કરવી ન જોઈએ. અમેરિકા આ બાબતે કોઈ પણ પ્રકારની સહાય સ્વીકારશે નહીં. અમેરિકા ઇરાન પર સતત દબાણ વધારવા માટે આ પગલું ભરી રહ્યું છે. ઇરાન સંઘર્ષનું મુખ્ય કારણ હોર્મુઝ સ્ટ્રેઇટસ છે, અને ઇરાન દ્વારા પ્રતિબંધો હટાવવાની તથા અમેરિકી નૌકાદળની ઘેરાબંધી ઉઠાવી લેવાની મુખ્ય શરતો મુકવામાં આવી છે.

યુનાઈટેડ નેશન્સમાં પાકિસ્તાનના વડાપ્રધાન શહબાઝ શરીફના ભારત પરના આરોપોનો ભારતના ફર્સ્ટ સેક્રેટરી પેટલ ગેહલોતે જડબાતોડ જવાબ આપ્યો. ગેહલોતે કહ્યું કે પાકિસ્તાન આતંકવાદનો જન્મદાતા અને સંરક્ષક છે, જે ઓસામા બિન લાદેન જેવા આતંકવાદીઓને આશરો આપે છે. તેમણે કાશ્મીર મુદ્દે સ્પષ્ટ કર્યું કે તે ભારતનો અભિન્ન અંગ છે. પાકિસ્તાને ગેરકાયદે કબજે કરેલા કાશ્મીરમાં માનવ અધિકારોના ઉલ્લંઘન તરફ ધ્યાન આપવું જોઈએ. લઘુમતિઓ પરના આરોપોને ફગાવી ગેહલોતે કહ્યું કે પાકિસ્તાનનો ઇતિહાસ કટ્ટરતા અને નફરતથી ભરેલો છે.

પશ્ચિમ એશિયામાં તણાવ વધી રહ્યો છે. પ્રમુખ ટ્રમ્પે ઈરાનની 7 દિવસના યુદ્ધ વિરામની દરખાસ્ત ફગાવી દીધી છે. અમેરિકી અધિકારીઓના જણાવ્યા મુજબ, ટ્રમ્પ નવેમ્બર મીડ-ટર્મ-પોલ પછી ઈરાન પર ફરીથી હુમલા શરૂ કરવા ઈચ્છે છે. અગાઉ, ટ્રમ્પે યુ.એન.માં ઈરાનને ખતમ કરવાની ધમકી આપી હતી. ઈરાનના વિદેશમંત્રી સૈયદ અબ્બાસ અરાઘચીએ મંત્રણા દરમિયાન હોર્મુઝ સ્ટ્રેઇટસ ખુલ્લી રાખવા અને પરમાણુ કાર્યક્રમ અંગે વાતચીત માટે 7 દિવસના યુદ્ધ વિરામની દરખાસ્ત રજૂ કરી હતી.

એગ્રીકલ્ચરલ એન્ડ પ્રોસેસ્ડ ફૂડ પ્રોડક્ટ્સ એક્સપોર્ટ ડેવલપમેન્ટ ઓથોરિટી (APEDA) એ કર્ણાટકની GI-ટેગ પ્રાપ્ત 'ગુલબર્ગ તુવેર દાળ' ના 1 મેટ્રિક ટન (1 MT) ના પ્રથમ જથ્થાને માલદીવ્સ ખાતે નિકાસ કરવાની મંજૂરી આપી છે. આ પગલાનો મુખ્ય ઉદ્દેશ GI-ટેગ ધરાવતી ભારતીય કૃષિ પેદાશો માટે આંતરરાષ્ટ્રીય બજારનો વિસ્તાર કરવાનો અને ફાર્મર પ્રોડ્યુસર ઓર્ગેનાઈઝેશન (FPO) ની ભાગીદારી વધારવાનો છે. ગુલબર્ગ તુવેર દાળને 2019 માં GI રજીસ્ટ્રેશન મળ્યું હતું અને તે કર્ણાટકના કલબુર્ગી (Kalaburagi) પ્રદેશ સાથે જોડાયેલી છે.

આજે રાત્રે આકાશમાં એક અનોખી ખગોળીય ઘટના જોવા મળશે. ભવ્ય હાર્વેસ્ટ મૂન (Harvest Moon) તેની પૂર્ણ અવસ્થામાં ચમકતો હશે અને તેની સાથે જ શનિ ગ્રહ પણ પોતાની આભા ફેલાવતા નજરે પડશે. આ નામનો સંબંધ જૂની ખેતી-કિસાની અને પાક લણવાની મોસમ સાથે રહેલો છે. ઉત્તર ગોળાર્ધમાં સપ્ટેમ્બર મહિના દરમિયાન ચંદ્રના ઉદયના સમયમાં ઓછો તફાવત જોવા મળે છે, જેના કારણે ખેડૂતોને પાક કાપવા માટે પૂરતુ અજવાળું મળી રહેતું હતું. ભારતમાં આજે રાત્રે આશરે 10:19 વાગ્યે પૂનમનો ચંદ્ર પૂર્ણ સ્વરૂપમાં હશે.

ચીનના રાષ્ટ્રપતિ શી જિનપિંગની ત્રણ દિવસીય અમેરિકા યાત્રા પૂર્ણ થઈ છે, પરંતુ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ અને શી જિનપિંગ વચ્ચે થયેલી વેપાર, ઈરાન, યુક્રેન, તાઈવાન અને Artificial Intelligence જેવા સંવેદનશીલ મુદ્દાઓ પરની ચર્ચા બાદ કોઈ મોટી ડીલ થઈ નથી. Trump એ ઈરાનને ચીન દ્વારા કોઈ પણ પ્રકારની સૈન્ય કે આર્થિક મદદ ન કરવા અંગે શી જિનપિંગને કડક ચેતવણી આપી હતી. ચીને પણ જવાબમાં ખાતરી આપી કે તેઓ ઈરાનને આવી કોઈ મદદ નહીં કરે. Trade ceasefire ને આગળ વધારવા પર સહમતિ બની, પરંતુ AI સુરક્ષાને લઈને કોઈ મોટી વ્યવસ્થા જાહેર થઈ નથી.

સપ્ટેમ્બર 2026 માં ન્યૂયોર્ક ખાતે યોજાયેલી સંયુક્ત રાષ્ટ્ર મહાસભાના 81મા સત્ર દરમિયાન ભારતે 'યુનાઈટેડ નેશન્સ કન્વેન્શન અગેન્સ્ટ સાયબરક્રાઈમ' પર હસ્તાક્ષર કર્યા છે. વિદેશ મંત્રી એસ. જયશંકરે આ સંધિ પર હસ્તાક્ષર કર્યા. આ સંધિ સાયબર ક્રાઈમ સામે લડવા માટે UNGA દ્વારા 2024 માં અપનાવવામાં આવેલી પ્રથમ વ્યાપક વૈશ્વિક સંધિ છે. તેનો ઉદ્દેશ સાયબર ગુનાઓને અટકાવવા, તપાસ, પુરાવાઓની આપ-લે અને આંતરરાષ્ટ્રીય સહયોગ વધારવાનો છે. આ સંધિ 24 ડિસેમ્બર 2024ના રોજ UNGA દ્વારા અપનાવવામાં આવી હતી અને હાલમાં અમલમાં નથી.

અમેરિકાની 'મિડટર્મ' ચૂંટણીઓ પહેલાં પ્રમુખ Donald Trumpના એપ્રૂવલ રેટિંગમાં ભારે ઘટાડો જોવા મળ્યો છે. 'વોલ સ્ટ્રીટ જર્નલ'ના સર્વે મુજબ, તેમનું રેટિંગ ઘટીને 37% થયું છે, જે 1990 પછી કોઈપણ પ્રમુખનું સૌથી નીચું છે. મોંઘવારી, ઈંધણના ભાવમાં વધારો, અને મધ્ય પૂર્વમાં તણાવ, ખાસ કરીને ઈરાન સાથે યુદ્ધની શક્યતા, આ ઘટાડાના મુખ્ય કારણો છે. ટ્રમ્પે ઈરાન સાથેના શાંતિ પ્રસ્તાવને ફગાવી દીધો છે અને ચૂંટણી પછી ઈરાન પર હુમલાનો સંકેત આપ્યો છે. આ સ્થિતિમાં, Donald Trump ચૂંટણી જીતવા માટે આક્રમક પ્રચાર અભિયાન શરૂ કરશે.

ભારતીય નૌસેનાના ગાઇડેડ મિસાઇલ ફ્રિગેટ INS ત્રિશૂલ (F43) ના ફ્રાન્સના ટૂલોન (Toulon) બંદરે આગમન સાથે ભારત અને ફ્રાન્સની નૌસેના વચ્ચેની દ્વિપક્ષીય દરિયાઈ કવાયત 'વરુણ' ના 24મા સંસ્કરણનો પ્રારંભ થયો છે. આ કવાયતનો મુખ્ય હેતુ બંને દેશોની નૌસેનાઓ વચ્ચે દરિયાઈ સહયોગ, ઓપરેશનલ કોઓર્ડિનેશન (સંકલન) અને ઇન્ટર-ઓપરેબિલિટી વધારવાનો છે. આ કવાયત ભારતીય નૌસેનાની વૈશ્વિક ભાગીદાર દેશો સાથે આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે સહયોગ કરવાની ક્ષમતા દર્શાવે છે.

રાષ્ટ્રીય તપાસ એજન્સી (NIA) દ્વારા UAPA અંતર્ગત ગંભીર તપાસ ચાલી રહી હોવા છતાં, દિલ્હીની એક કોર્ટે અમેરિકી નાગરિક Matthew Aaron VanDyke અને 6 યુક્રેની નાગરિકોને 1 મહિના માટે પોતાના વતન જવાની મંજૂરી આપી દીધી હતી. જરૂર પડ્યે આ વિદેશી નાગરિકોએ વિડિયો કૉન્ફરન્સિંગના માધ્યમથી NIAની તપાસમાં હાજર રહેવું પડશે અને સંપર્ક વિગતો તપાસ એજન્સીને સોંપવી પડશે. Matthew VanDyke એ મ્યાનમારના જૂથોને ડ્રોન વૉરફેર તાલીમ આપી હોવાનો આરોપ છે. વિપક્ષ કોંગ્રેસે આ નિર્ણય પાછળ વિદેશી દબાણ હોવાની શંકા વ્યક્ત કરી સરકારની ભૂમિકા પર સવાલો ઉઠાવ્યા છે.

સંયુક્ત રાષ્ટ્ર મહાસભા (UNGA)માં ભારતે પાકિસ્તાનના વડાપ્રધાન શાહબાઝ શરીફના ભાષણ પર આકરો જવાબ આપ્યો છે. ભારતીય પ્રતિનિધિએ પાકિસ્તાનને 'સેનાનું, સેના દ્વારા અને સેના માટેનું શાસન' ગણાવી ત્યાંની સરકારની ટીકા કરી. આતંકવાદ, માનવાધિકારોના હનન અને અલ્પસંખ્યકોની સ્થિતિ પર પણ પાકિસ્તાનની પોલ ખોલી નાખી. 9/11ના માસ્ટરમાઇન્ડ ઓસામા બિન લાદેન પાકિસ્તાની સેના એકેડમી નજીક રહેતો હોવાનો ઉલ્લેખ કરી ભારતે આકરા પ્રહાર કર્યા. પાકિસ્તાનના 'ઇશનિંદા કાયદા' અને અલ્પસંખ્યકોની દયનીય સ્થિતિ પર પણ પ્રકાશ પાડ્યો.

ડેમોક્રેટિક રિપબ્લિક ઓફ કોંગો (DR Congo) માં શનિવારે એક દુઃખદ વિમાન અકસ્માત થયો, જેમાં સૈન્યના બે ઉચ્ચ અધિકારીઓ સહિત કુલ ૧૪ લોકોના મોત થયા છે. કોંગોની સેનાએ આ ઘટનાની પુષ્ટિ કરી છે. મૃતકોમાં સૈન્ય અદાલતના વડા લેફ્ટનન્ટ જનરલ મુતોમ્બો કાટાલાઈ તિયેંદે અને સશસ્ત્ર દળોના ઓડિટર જનરલ લેફ્ટનન્ટ જનરલ બાકુમી લિકુલિયાનો સમાવેશ થાય છે. વિમાનમાં અચાનક ટેકનિકલ ખામી સર્જાતા તે 'કેંગે' વિસ્તારમાં દુર્ઘટનાગ્રસ્ત થયું હતું. આ દુર્ઘટનાની ઉચ્ચ સ્તરીય તપાસ શરૂ કરાઈ છે.

ઈરાને કતાર મારફતે અમેરિકાને 7 દિવસનો ખાસ પ્રસ્તાવ આપ્યો હતો, જેમાં સ્ટ્રેટ ઓફ હોર્મુઝ (Strait of Hormuz) ખોલવા અને પરમાણુ મુદ્દે વાતચીત ફરી શરૂ કરવાની તૈયારી દર્શાવી હતી. બદલામાં, ઈરાને અમેરિકા સમક્ષ ત્રણ મુખ્ય શરતો મૂકી હતી, પરંતુ પ્રમુખ ડૉનાલ્ડ ટ્રમ્પે આ પ્રસ્તાવને સ્પષ્ટપણે ફગાવી દીધો છે. ટ્રમ્પને ઈરાનના ઈરાદાઓ પર શંકા છે અને સંકેત મળ્યા છે કે નવેમ્બરની 'મિડટર્મ' ચૂંટણીઓ બાદ ઈરાન પર ફરી લશ્કરી કાર્યવાહી શરૂ થઈ શકે છે.