પાકિસ્તાનમાં ફરી એકવાર 'અજ્ઞાત બંદૂકધારી' સક્રિય થયા હોવાના સમાચાર સામે આવ્યા છે. આ વખતે લશ્કર-એ-તૈયબાના સ્થાપક સભ્ય અને હાફિઝ સઈદના અત્યંત નજીકના ગણાતા આતંકી અમીર હમઝા પર જીવલેણ હુમલો થયો છે. લાહોરના એક ન્યૂઝ ચેનલની ઓફિસ બહાર અજ્ઞાત હુમલાખોરોએ અમીર હમઝાને નિશાન બનાવીને અંધાધૂંધ ગોળીબાર કર્યો હતો. હુમલા બાદ હુમલાખોરો ઘટનાસ્થળેથી ફરાર થઈ ગયા છે. ગોળીબારની આ ઘટનામાં અમીર હમઝા ગંભીર રીતે ઘાયલ થયો છે. તેને તાત્કાલિક સારવાર માટે સ્થાનિક હોસ્પિટલમાં દાખલ કરવામાં આવ્યો છે.

વૈશ્વિક સ્તરે વધી રહેલા ભૌગોલિક-રાજકીય તણાવ અને અમેરિકાની પ્રતિબંધોની ધમકીઓ વચ્ચે ભારત અને રશિયાની વ્યૂહાત્મક ભાગીદારી વધુ ગાઢ બની રહી છે. ભારતમાં રશિયાના રાજદૂત અલિપોવે જણાવ્યું કે રશિયા ભારતની જરૂરિયાત મુજબ કાચું તેલ અને LPG સપ્લાય કરવા તૈયાર છે. તેમણે અમેરિકા અને યુરોપને 'અવિશ્વસનીય ભાગીદાર' ગણાવ્યા અને આક્ષેપ કર્યો કે પ્રતિબંધોની ધમકીઓ આપીને અમેરિકા ભારત-રશિયાના સંબંધોમાં નુકસાનકારક ભૂમિકા ભજવી રહ્યું છે. રશિયા ભારતની ઉર્જા તેમજ સંરક્ષણ જરૂરિયાતો પૂરી કરવા કટિબદ્ધ છે.

દુબઈની 7-સ્ટાર હોટલ Burj Al Arab પર્યટનમાં ઘટાડાને કારણે 18 મહિના માટે બંધ રહેશે; 1999 પછીનું આ પ્રથમ રિનોવેશન છે. રિનોવેશન દરમિયાન હોટલને વધુ આધુનિક, લક્ઝરી અને ટેકનોલોજીથી સજ્જ કરવામાં આવશે, જેનું નેતૃત્વ પેરિસના આર્કિટેક્ટ ટ્રિસ્ટન કરશે. હોટલ બુકિંગ કરનારા મહેમાનોને નજીકની હોટલમાં શિફ્ટ કરાશે.

અમેરિકા-ઈઝરાયેલ અને ઈરાનના યુદ્ધને પગલે વૈશ્વિક ઉર્જા પુરવઠામાં અવરોધ દૂર થવાની આશા છે. ઈરાને ઓમાન તરફના સમુદ્રી માર્ગે જહાજોને હુમલાના જોખમ વિના પસાર થવા દેવા માટે અમેરિકા સાથે મંત્રણામાં પ્રસ્તાવ રજૂ કર્યો છે. જો અમેરિકા માંગણીઓ સ્વીકારે તો ઈરાન ઓમાનના જળક્ષેત્રમાંથી જહાજોને જવા દેશે.

પોપ લિયો XIV એ અલ્જિયર્સની ગ્રાન્ડ મસ્જિદની મુલાકાત લીધી, જ્યાં તેમણે મુસ્લિમ અને ખ્રિસ્તી ધર્મના લોકો વચ્ચે શાંતિ વધારવા હાકલ કરી. તેમણે 'ગોલ્ડન બુક' પર હસ્તાક્ષર કર્યા અને વેટિકન-ઈસ્લામ ગઠબંધનનો પાયો નાખ્યો. પોપે કાસિમનો આભાર માન્યો અને દરેક મનુષ્યની ગરિમાને ઓળખવી જરૂરી છે તેમ જણાવ્યું. Truth શોધવી અને Peace સ્થાપિત કરવી એ સૌની જવાબદારી છે.

અમેરિકાએ જણાવ્યું કે સીઝફાયર માટે કોઈ સત્તાવાર માંગ નથી. ઈરાન સાથેની વાટાઘાટોનો આગામી રાઉન્ડ પાકિસ્તાનમાં જ થઈ શકે છે. White House મુજબ, હાલમાં પાકિસ્તાન જ એકમાત્ર mediator ની ભૂમિકા ભજવી રહ્યું છે. તેઓએ આ બાબતે સ્પષ્ટતા કરી હતી.

રશિયા-ઈરાનથી OILની આયાત બંધ થતા ભારતની નિર્ભરતા વધશે, જે મોંઘું પડી શકે છે. પુરવઠો ઘટવાથી પેટ્રોલ-ડીઝલ અને રાંધણ ગેસના ભાવમાં ઉછાળો આવી શકે છે. અમેરિકાએ રશિયન OILની ખરીદી પર આપેલી છૂટછાટની સમયમર્યાદા 11 એપ્રિલે પૂર્ણ થઈ ગઈ છે. હવે પ્રતિબંધોની છૂટછાટ લંબાવાશે નહીં.

ઈરાન-અમેરિકા યુદ્ધ ચાલુ રહે તો 2008 જેવી મંદી અને આર્થિક સંકટ આવી શકે છે. PRIVATE CREDIT MARKET એક અપારદર્શક દુનિયા છે, જ્યાં નિયમો નથી. 2020 માં આ MARKET 2 ટ્રિલિયન ડોલરનું હતું, જે વધીને 3 ટ્રિલિયન ડોલર થયું. રોકાણકારોનો વિશ્વાસ ઉઠી જશે તો પૈસા પાછા ખેંચવાનું શરૂ થશે, જેની શરૂઆત થઈ ગઈ છે.

ભારતનું IPO બજાર હાલમાં સ્થિર છે. આ વર્ષે માત્ર 19 કંપનીઓએ પ્રવેશ કર્યો છે, જ્યારે રૂ. 3 લાખ કરોડથી વધુના IPO અટવાયા છે, ખાસ કરીને વિદેશી રોકાણકારોના વેચાણ, નબળા શેરબજાર અને ઈરાન તણાવના કારણે. કંપનીઓ તેમના ઇશ્યૂ લોન્ચ કરવામાં ખચકાટ અનુભવી રહી છે કારણ કે તેમને યોગ્ય મૂલ્યાંકન મળવાનો ડર છે.

ફાઇનાન્સિયલ ટાઇમ્સના રિપોર્ટ મુજબ, ઇરાને ચીનના સેટેલાઇટનો ઉપયોગ કરી અમેરિકાના મધ્યપૂર્વના લશ્કરી થાણા પર હુમલા કર્યા. ઇરાને અમેરિકન લશ્કરી થાણાની રેકી કરી યુદ્ધમાં સફળતાપૂર્વક નિશાન બનાવ્યા. આ સેટેલાઇટનો ઉપયોગ ૨૦૨૪ના અંતિમ દિવસોમાં થયો. ટ્રમ્પનો દાવો છે કે જિનપિંગ શસ્ત્ર સહાય ન આપવા સંમત થયા, પરંતુ ચીને ઇરાનને મદદ કરવાનો ઇન્કાર કર્યો છે.

સતત ચાર વર્ષ બાદ અમેરિકાને પાછળ છોડી ચીન ભારતનું સૌથી મોટું વેપાર ભાગીદાર બન્યું. ભારતે ચીનમાં 19.47 અબજ ડોલરની નિકાસ કરી, જ્યારે ચીન પાસેથી 131.63 અબજ ડોલરની આયાત થઈ. પરિણામે, ચીન સાથે ભારતની વેપાર ખાધ વધીને 112.16 અબજ ડોલર થઈ છે, જે ચિંતાજનક બાબત છે.

ટાઈમ 100ની 2026 યાદીમાં રાજકરણ, ટેકનોલોજી, કલા અને સામાજિક ક્ષેત્રે પરિવર્તન લાવનાર ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ, ઝોહરાન મમદાની, સુંદર પિચાઈ, વિકાસ ખન્ના, રણબીર કપૂર અને નીલ મોહન જેવા પ્રભાવશાળી વ્યક્તિઓનો સમાવેશ થાય છે. ટાઈમ 100માં એવા લોકોની પસંદગી થાય છે જેમનો પ્રભાવ કોઈ ચોક્કસ ક્ષેત્ર, વય કે ભૌગોલિક સીમામાં બંધાયેલો ન હોય.

અમેરિકા-ઇઝરાયલ-ઈરાન સંઘર્ષ લશ્કરી લક્ષ્યોથી આગળ વધી ઊર્જા સુવિધાઓ પર હુમલાઓ સુધી પહોંચ્યો છે. હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ કટોકટીએ તેલના ભાવ વધાર્યા છે, વૈશ્વિક ફુગાવાનું જોખમ વધાર્યું છે. શાંતિ પ્રયાસો માત્ર ટ્રમ્પની ચાલાકી છે. ટ્રમ્પ જગતને બેવકૂફ બનાવી દુ:ખી કરવામાં કુશળ છે. ઈરાનને ઉશ્કેરીને તેઓ એનું નિકંદન કાઢવામાં પણ કંઈ બાકી નહીં રાખે.

અમેરિકન પ્રમુખ ટ્રમ્પે હોર્મુઝ ખાડી ચીન સહિત દુનિયા માટે ખોલવાની વાત કરી. ચીન ખુશ છે. યુદ્ધવિરામની ડેડલાઇન નજીક આવતા પક્ષો સક્રિય થયા. ઈરાને અમેરિકાને ઘેરાબંધી ખોલવાની ધમકી આપી, નહીંતર આયાત-નિકાસ બંધ કરવાની ચેતવણી આપી. US સેન્ટ્રલ કમાન્ડનો દાવો છે કે તેમણે ઘણા ટેન્કર અટકાવ્યા. Trump બેઇજિંગ જશે ત્યારે ચીનના પ્રમુખ તેમને ભેટી પડશે.

દુનિયાભરમાં મિડિલ ઈસ્ટમાં ચાલી રહેલા સંઘર્ષની અસર હવે ગેસ અને તેલની સપ્લાય પર દેખાઈ રહી છે. ભારત તેની LPG ગેસની જરૂરિયાત માટે મોટાપાયે મિડિલ ઈસ્ટ પર નિર્ભર છે. સ્ટ્રેટ ઓફ હોર્મુઝમાં જહાજોની અવરજવર ખોરવાતા અને ઇઝરાયલ-ઈરાન વચ્ચેના તણાવને કારણે એનર્જી સપ્લાય ચેઈન ખરાબ રીતે પ્રભાવિત થઈ છે. અહેવાલો મુજબ, આ સપ્લાયને ફરીથી સામાન્ય થવામાં મહિનાઓ નહીં પણ વર્ષો લાગી શકે છે.સરકારી અધિકારીઓએ સંકેત આપ્યા છે કે, ગ્લોબલ LPG સપ્લાય ચેઈન જે રીતે ખોરવાઈ છે, તેને સંપૂર્ણપણે પાટા પર આવતા ઓછામાં ઓછા 3 થી 4 વર્ષ કે તેથી વધુ સમય લાગી શકે છે.

હોર્મુઝમાં અમેરિકન નાકાબંધી વચ્ચે પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ ઈરાનને લઈને થોડા નરમ પડતા દેખાઈ રહ્યા છે. પાકિસ્તાનમાં ફરી ઈરાન સાથે બેઠક થવાના સમાચારો વચ્ચે ટ્રમ્પે પોતાના સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ ટ્રૂથ સોશિયલ પર મોટી જાહેરાત કરી છે. તેમણે કહ્યું કે, હું હોર્મુઝ હંમેશા માટે ખોલી રહ્યો છું. આ ચીન અને દુનિયા માટે કરી રહ્યો છું. ટ્રમ્પે સોશિયલ મીડિયા પર લખ્યું કે, "ચીન ખૂબ ખુશ છે કે હું હોર્મુઝ કાયમી ધોરણે ખોલી રહ્યો છું. હું આ તેમના માટે પણ કરી રહ્યો છું - અને વિશ્વ માટે પણ. આ પરિસ્થિતિ ફરી ક્યારેય ઊભી થશે નહીં. તેઓ ઈરાનને હથિયારો ન મોકલવા માટે સંમત થયા છે.

ઈરાને ચીનના જાસૂસી સેટેલાઇટનો ઉપયોગ કરીને મધ્ય પૂર્વમાં આવેલા અમેરિકન સૈન્ય ઠેકાણાઓની રેકી કરી હતી. આ જાસૂસીને કારણે ઈરાનને તમામ મહત્વની જાણકારી મળી ગઈ હતી અને ત્યારબાદ યુદ્ધ દરમિયાન તેને અમેરિકન ઠેકાણાઓને વીણી-વીણીને નિશાન બનાવ્યા હતા. ચીની સેટેલાઇટનો આ ઉપયોગ 2024ના છેલ્લા દિવસોમાં કરવામાં આવ્યો હતો. ફાઇનાન્શિયલ ટાઇમ્સના અહેવાલમાં આ દાવો કરવામાં આવ્યો છે. રિપોર્ટ અનુસાર, ઈરાને TEE-01B સેટેલાઇટ્સનો ઉપયોગ કર્યો હતો, જેને ચીની કંપની 'અર્થ આઈ' દ્વારા તૈયાર કરવામાં આવ્યા છે.

અમેરિકા-ઈરાન યુદ્ધવિરામ વચ્ચે 20 હજાર મેટ્રિક ટન LPG સાથે જગ વિક્રમ જહાજ હોર્મુઝ ખાડી પાર કરીને કંડલા પહોંચ્યું. યુદ્ધવિરામ વચ્ચે હોર્મુઝ પાર કરનાર પ્રથમ ભારતીય અને ખાડીમાંથી બહાર નીકળનાર 9મું ભારતીય જહાજ છે. દીનદયાળ પોર્ટ ઓથોરિટી કંડલા ખાતે ઓઈલ જેટી નંબર 1 ઉપર લાંગરવામાં આવ્યું. LPG ખાલી કરવાની ગતિવિધિ શરૂ કરાઈ છે, જે દેશના વિવિધ વિસ્તારોમાં સપ્લાય થશે.

IDFએ દાવો કર્યો છે કે તેણે દક્ષિણ લેબનોનના બિંત જ્બીલ શહેરને ઘેરી લીધું છે અને નિયંત્રણમાં લેશે. અહેવાલો અનુસાર, ઇઝરાયેલી સેનાએ ઘરો તોડવાનું શરૂ કર્યું છે. ઈઝરાયેલના આ દાવા વચ્ચે, પાકિસ્તાનમાં US-Iranની શાંતિ વાટાઘાટો નિષ્ફળ ગઈ હતી. સેનાએ હિઝબુલ્લાહના 100 આતંકવાદીઓના મોતનો દાવો કર્યો છે. હિઝબુલ્લાહે લોહિયાળ જંગ ચાલુ હોવાનું જણાવ્યું છે.

અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચે ચાલી રહેલા યુદ્ધને રોકવા માટે બીજા રાઉન્ડની વાતચીતની અટકળો લગાવવામાં આવી રહી છે. પાકિસ્તાન અને ઈજિપ્તના પ્રયાસોથી પ્રથમ બેઠક ઈસ્લામાબાદમાં યોજાઈ હતી, જે અનિર્ણિત રહી હતી. આ દરમિયાન ભારતમાં અમેરિકાના રાજદૂત અને ટ્રમ્પના નજીકના સર્જિયો ગોરે યુદ્ધ રોકવામાં ભારતની ભૂમિકા અંગે મોટું નિવેદન આપ્યું છે. તેમણે કહ્યું છે કે મધ્ય પૂર્વમાં શાંતિ માટે અમેરિકા ભારતની ભાગીદારીનું સ્વાગત કરશે.

પશ્ચિમ એશિયામાં સંઘર્ષ અને નાકાબંધી વચ્ચે, ભારતીય ધ્વજવાળું LPG ટેન્કર 'જગ વિક્રમ' 20 હજાર મેટ્રિક ટન LPG લઈને કંડલા પોર્ટ પર પહોંચ્યું. અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચે કામચલાઉ સંઘર્ષવિરામ બાદ હોર્મુઝની સામુદ્રધુની પસાર કરનાર આ પ્રથમ ભારતીય જહાજ છે. આ જહાજ ઓમાનની ખાડી થઈને ભારત તરફ આગળ વધ્યું હતું. આ ઘટના ભારત માટે રાહતરૂપ છે.

અંદમાન સાગરમાં એક હોડી ડૂબી ગઈ, જેમાં 250થી વધુ બાંગ્લાદેશી અને રોહિંગ્યા હતા. તેઓ Malaysia જઈ રહ્યા હતા. નવ લોકોનું રેસ્ક્યૂ કરવામાં આવ્યું છે, પણ બાકીના લોકોનો કોઈ અત્તો પત્તો નથી. આ લોકોને તસ્કરી કરીને લઈ જવામાં આવી રહ્યા હતા.

અમેરિકા-ઈરાન તણાવ વચ્ચે હોર્મુઝ સ્ટ્રેટની સ્થિતિ ગંભીર છે. જો આ દરિયાઈ માર્ગ બંધ થાય, તો વૈશ્વિક તેલ પુરવઠા પર અસર થશે. નોમુરાના અહેવાલ મુજબ માર્ચ ૨૦૨૬ની તુલનાએ દરરોજ આશરે 2.3 million barrels ની અછત સર્જાઈ શકે છે.

US દ્વારા હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ પર નૌસેનિક નાકાબંધીની અસર વર્તાઈ. ઈરાનના બંદરોથી જહાજ નીકળ્યા નહિ, વેપારી જહાજો પાછા ફર્યા. છેલ્લા 24 કલાકમાં 20થી વધુ જહાજો પસાર થયા. ટ્રમ્પે ઈન્ટરવ્યૂમાં યુદ્ધ ખતમ થવાની નજીક હોવાનું કહ્યું.

યુદ્ધની અસરથી માર્ચમાં ચીનની નિકાસમાં માત્ર 2.50 ટકાની સામાન્ય વૃદ્ધિ થઈ, જ્યારે આયાત 27.80 ટકા વધી છે. વૈશ્વિક વેપારમાં અનિશ્ચિતતા અને ઊર્જાના ભાવ વધારાને કારણે નિકાસ પર અસર થઈ છે. January અને Februaryમાં નિકાસમાં 21 ટકાનો વધારો થયો હતો.

ઈરાન હોર્મુઝની ખાડી ખોલવા તૈયાર છે, પણ અમેરિકા દબાણ કરે છે, જેથી મુદ્દો ગુંચવાશે. યુનાઈટેડ સ્ટેટ સેન્ટ્રલ કમાન્ડના જણાવ્યા અનુસાર, અમેરિકા ટાર્ગેટેડ બ્લોકેજ કરશે, જે ઈરાનના જહાજોને રોકશે. હોર્મુઝની ખાડી દુનિયાનો મહત્વનો ચોક પોઈન્ટ છે, જેની પહોળાઈ માત્ર ૩૩ કિલોમીટર છે પણ જહાજો માટે માત્ર ૩ કિલોમીટર છે.

USમાં મોસમ બદલાતા, એપ્રિલમાં જ જૂન-જુલાઈ જેવી ભીષણ ગરમીનો અનુભવ થશે. મિડ એટલાન્ટિક અને દક્ષિણ-પૂર્વમાં 600થી વધુ સ્થળો પર તાપમાન 90 ડિગ્રી Fahrenheit (32.22 ડિગ્રી સે.) થી ઉપર જશે, જેનાથી 16 કરોડ અમેરિકનોને રાડ પડાવશે. આ ભીષણ ગરમીની આગાહી કરવામાં આવી છે.

સંયુક્ત રાષ્ટ્ર વિકાસ કાર્યક્રમની ચેતવણી અનુસાર, ઇરાન યુદ્ધથી ભારતમાં ઊર્જાના ભાવ વધશે, કોલસા આધારિત વીજઉત્પાદન વધશે, મધ્ય-પૂર્વમાંથી રેમિટન્સની આવક ઘટશે. યુરિયા ઉત્પાદન માટે આયાતી ગેસ પર નિર્ભરતા ખાદ્ય સુરક્ષા પર દબાણ વધારશે અને ગરીબીમાં રહેનારા લોકોની સંખ્યા વધશે.

યુદ્ધવિરામ બાદ મોદી-ટ્રમ્પની પહેલી વાતચીત: વેપાર અને વૈશ્વિક મુદ્દે ભાગીદારી મજબૂત કરવા કટિબદ્ધતા વ્યક્ત કરી. પશ્ચિમ એશિયામાં US, ઇઝરાયેલ અને ઈરાન યુદ્ધ વચ્ચે, ટ્રમ્પે PM નરેન્દ્ર મોદી સાથે 40 મિનિટ સુધી ચર્ચા કરી. મધ્ય-પૂર્વમાં US, ઇઝરાયેલ અને ઈરાન યુદ્ધમાં તણાવપૂર્ણ સ્થિતિ અંગે વાત થઈ.

અમેરિકાએ ઇરાનના બંદરો પર જતાં જહાજોને અટકાવવા 10 હજાર સૈનિકો ખડક્યા છે. છતાં ચીનનું વેપારી જહાજ હોર્મુઝની ખાડી પસાર થયું. આગામી દિવસોમાં અમેરિકા-ઇરાન વચ્ચે મંત્રણા Islamabad કે જિનીવામાં યોજાઈ શકે છે, જે માટે ટ્રમ્પે તૈયારી બતાવી છે. લેબનોન અને ઇઝરાયેલ વચ્ચેની શાંતિમંત્રણાથી હીઝબુલ્લાહને કોઈ ફેર નહીં પડે અને હુમલા ચાલુ રહેશે.