અમદાવાદ શહેરની વધતી વસ્તી અને વિસ્તારને ધ્યાનમાં રાખીને, આગામી 30 વર્ષ (2057 સુધી) માટે ડ્રેનેજ અને સ્ટોર્મ વોટર ડ્રેનેજ લાઈનના નેટવર્કનો માસ્ટર પ્લાન તૈયાર કરવાની કવાયત શરૂ કરાઈ છે. આ મહત્વપૂર્ણ કામગીરી IIT Gandhinagar જેવી પ્રતિષ્ઠિત સંસ્થાઓને સોંપવામાં આવશે, જેના માટે કુલ રૂ. 8 કરોડ ફી તરીકે ચૂકવવામાં આવશે. આ પ્લાન તૈયાર કરવા માટે શહેરના હાલના માળખાનું મૂલ્યાંકન, GIS આધારિત ડેટાબેઝ, ભવિષ્યની વસ્તી અને વેસ્ટ વોટરના વધારા, ફ્લડિંગ હોટસ્પોટ અને ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર સ્ટ્રેટેજિસ જેવા પાસાઓને ધ્યાનમાં લેવાશે.

કેન્દ્રીય મંત્રી નીતિન ગડકરીએ સરકારના ઇથેનોલ બ્લેન્ડિંગ પ્રોગ્રામથી તેમને કે પરિવારને કોઈ આર્થિક લાભ થયા હોવાના આક્ષેપોને સખત શબ્દોમાં ફગાવી દીધા છે. તેમણે આ ઝુંબેશને "રાજકીય રીતે પ્રેરિત" ગણાવી, સ્પષ્ટ કર્યું કે વૈકલ્પિક ઇંધણને પ્રોત્સાહન આપવાનો તેમનો હેતુ માત્ર દેશના હિતમાં છે. ગડકરીએ જણાવ્યું કે તેમના પુત્રોની કંપનીઓ પર 1,600 કરોડ રૂપિયાનું દેવું છે, અને તેમના કુલ બિઝનેસમાં ઇથેનોલનો હિસ્સો માત્ર 10% અને દેશના સમગ્ર ઇથેનોલ બિઝનેસમાં 0.5% કરતા ઓછો છે. E20 ફ્યુઅલથી એન્જિન બગડવાના દાવાઓને પણ તેમણે અફવા ગણાવ્યા છે, અને Maruti Suzuki એ પણ આ અંગે સ્પષ્ટતા કરી છે.

મહારાષ્ટ્રના ઐતિહાસિક Sinhagad Fort પર કોમી સૌહાર્દ ડહોળવાનો પ્રયાસ થયો છે. અજાણ્યા તત્વોએ કિલ્લાના પ્રવેશદ્વાર પર 'આ કિલ્લો હિન્દુઓનો છે, મુસ્લિમો નોટ એલાઉડ' લખેલું પોસ્ટર લગાવ્યું હતું. વન વિભાગે તાત્કાલિક પોસ્ટર હટાવી દીધું. આ કાવતરા પાછળ અંધારાનો લાભ લેવાયો હોવાની શંકા છે. મરાઠીમાં લખેલા આ પોસ્ટરની તસવીરો વાયરલ થતાં લોકોમાં રોષ જોવા મળ્યો. પોલીસે CCTV ફૂટેજ દ્વારા શંકાસ્પદોની શોધખોળ શરૂ કરી છે. આ ઘટનાએ Sinhagad Fortના ઐતિહાસિક મહત્વને લઈને ચર્ચા જગાવી છે.

મુંબઈમાં એક મહિલાએ તેની પુત્રીના જન્મ પ્રમાણપત્રમાં ભૂતપૂર્વ પતિના બદલે જન્મદાતા પિતાનું નામ દાખલ કરવા માટે બોમ્બે હાઈકોર્ટમાં અરજી કરી હતી. કોર્ટે DNA રિપોર્ટ અને સોગંદનામાને ધ્યાનમાં લઈને આ મંજૂરી આપી છે. કોર્ટે BMC (બૃહન્મુંબઈ મ્યુનિસિપલ કોર્પોરેશન) ને નિર્દેશ આપ્યો છે કે તે બાળકીને નવું જન્મ પ્રમાણપત્ર આપે, જેમાં પિતાના કોલમમાંથી ભૂતપૂર્વ પતિનું નામ કાઢી જન્મદાતા પિતાનું નામ ઉમેરવામાં આવે. મહિલાએ છૂટાછેડા પહેલાં તેના બોયફ્રેન્ડ દ્વારા ગર્ભવતી બન્યા બાદ લગ્ન કરી લીધા હતા.

દેશના ઘણા ભાગોમાં ચોમાસું સક્રિય છે. બંગાળની ખાડીમાં સર્જાયેલા સાયક્લોનિક સર્ક્યુલેશન અને મોન્સૂન ટ્રફના કારણે ઉત્તર પ્રદેશ, બિહાર, ઉત્તર-પૂર્વ અને પૂર્વીય રાજ્યોમાં ભારે વરસાદની સંભાવના છે. ઉત્તર ગુજરાત અને દક્ષિણ-પશ્ચિમ રાજસ્થાનની આસપાસ પણ એક સાયક્લોનિક સર્ક્યુલેશન બન્યું છે. ઉત્તર-પૂર્વ ભારત, પશ્ચિમ બંગાળ, ઓડિશા, સિક્કિમ, બિહાર, ઝારખંડ, છત્તીસગઢ, પૂર્વ ઉત્તર પ્રદેશમાં હળવાથી મધ્યમ વરસાદ સાથે કેટલીક જગ્યાએ ભારે વરસાદ થઈ શકે છે. ગુજરાતના દક્ષિણ ભાગ અને કચ્છમાં યલો એલર્ટ જાહેર કરાયું છે.

ભારત અને યુકે વચ્ચેનો વ્યાપક ઈકોનોમિક એન્ડ ટ્રેડ એગ્રીમેન્ટ (CETA) 15 જુલાઈથી અમલમાં આવી રહ્યો છે. કરાર હેઠળ 99% ભારતીય માલ પર આયાત ડ્યુટી નાબૂદ થતાં કાપડ, ચામડું, ઓટો પાર્ટ્સ અને ફાર્મા ક્ષેત્રને મોટો લાભ મળશે. IT, ફાઇનાન્સ અને ટેલિકોમ સહિત 12 સેવા ક્ષેત્રોમાં નવી તકો સર્જાશે. બંને દેશો 2030 સુધી વેપાર બમણો કરવા માગે છે. બીજી તરફ બ્રિટિશ ઉત્પાદનો સસ્તા થશે, જ્યારે દૂધ અને અનાજ જેવા સંવેદનશીલ ક્ષેત્રો કરારમાંથી બાકાત રહેશે.

ભારત અને યુકે વચ્ચેનો ફ્રી ટ્રેડ એગ્રીમેન્ટ (FTA) આજથી લાગુ થયો છે. આ કરાર હેઠળ, યુકેથી આયાત થતી કાર, વ્હિસ્કી, કપડાં અને ફૂટવેર જેવી વસ્તુઓ સસ્તી બનશે, કારણ કે આયાત ટેરિફમાં નોંધપાત્ર ઘટાડો કરવામાં આવશે. બીજી તરફ, ભારતના 99% ઉત્પાદનોને યુકેમાં ઝીરો ટેરિફ પર નિકાસ કરવાની તક મળશે. આ કરારથી બંને દેશો વચ્ચે દ્વિપક્ષીય વેપાર 2030 સુધીમાં $120 બિલિયન સુધી પહોંચવાની અપેક્ષા છે. આ ઐતિહાસિક કરાર દ્વારા અનેક ક્ષેત્રોને ફાયદો થશે અને અર્થતંત્રને વેગ મળશે.

કેન્દ્ર સરકારે ફરી સ્પષ્ટતા કરી છે કે પાસપોર્ટ નાગરિકતાનો પુરાવો નથી, પરંતુ માત્ર વિદેશ યાત્રા માટે જારી કરાતો દસ્તાવેજ છે. વિદેશ મંત્રાલયના જણાવ્યા અનુસાર, પાસપોર્ટ અધિનિયમ, 1967 હેઠળ સંપૂર્ણ ચકાસણી બાદ જ તેને બહાર પાડવામાં આવે છે. દેશના 8% થી પણ ઓછા નાગરિકો પાસે પાસપોર્ટ છે. આ નિવેદન ચૂંટણી પંચની SIR પ્રક્રિયામાં પાસપોર્ટના ઉપયોગ અંગેના પ્રશ્નોના જવાબમાં આવ્યું છે. મંત્રાલયે સ્પષ્ટ કર્યું કે પાસપોર્ટ કાયદા હેઠળ તેને નાગરિકતાનો અંતિમ પુરાવો માનવામાં આવતો નથી.

રાષ્ટ્રીય પક્ષી મોર અત્યંત વિષમ પરિસ્થિતિમાં પણ પોતાને ઢાળી લેવાની અણમોલ ક્ષમતા ધરાવે છે. શહેરોમાં ઊંચા વૃક્ષોના અભાવે, મોરે હવે સોલાર પેનલનો આશરો લેવાનું શરૂ કર્યું છે. પ્રજનન ઋતુ દરમિયાન, વરસાદથી બચવા વૃક્ષો પર જતા નર મોરનાં પીંછાં ભીનાં થઈ જાય છે, જે માદાને રીઝવવાના નૃત્યમાં અવરોધ ઊભો કરે છે. સોલાર પેનલ રાત્રે ગરમી જાળવી રાખે છે, જે ભીનાં પીંછાંને ઝડપથી સૂકવવામાં મદદ કરે છે. આ ઝડપી સુકવણીને કારણે મોર માદાને રીઝવવા માટે ફરીથી નૃત્ય કરી શકે છે, જે તેના અસ્તિત્વ માટે મહત્વપૂર્ણ છે. આ મોરનું સ્માર્ટ અનુકૂલન વૈશ્વિક બદલાવો વચ્ચે વન્યજીવોની અનુકૂલન ક્ષમતા દર્શાવે છે.

ગુજરાતી પત્રકારત્વના ભીષ્મપિતામહ સમા કાન્તિ ભટ્ટ, જેમણે 95 વર્ષની વયે વિદાય લીધી, તેઓ આજે પણ તેમના શબ્દો થકી વાચકોનાં હૃદયમાં જીવંત છે. તેમણે ‘નેવાનાં પાણી મોઢે ચડાવવાં’ જેવું પત્રકારત્વ કર્યું, જ્યાં અંગ્રેજી અખબારોમાંથી ઉતારા થતા ત્યારે તેઓ સમાચારો જાતે શોધીને લાવતા. અમિતાભ બચ્ચનના 'કુલી' ફિલ્મના શૂટિંગ દરમિયાન ઈજા અને દાઉદ ઇબ્રાહીમ સંબંધિત હાઇ-પ્રોફાઇલ સ્ટોરીઝ સહિત અનેક બ્રેકિંગ ન્યૂઝ તેમણે આપ્યા. અનેક ઉપનામો હેઠળ લખતા, તેમણે 'ચિત્રલેખા'નો આખો અંક પણ લખ્યો હતો.

આવતીકાલે 'વિશ્વ સાપ દિવસ'ની ઉજવણી થશે. વિશ્વમાં 3,500 થી વધુ સાપની પ્રજાતિઓ છે, જેમાંથી માત્ર 600 જ ઝેરી છે. મોટાભાગના સાપ બિન-ઝેરી છે અને માનવજાત માટે હાનિકારક નથી. ભારત, 300 થી વધુ સાપ પ્રજાતિઓ સાથે, વિવિધતાનો ખજાનો છે. ગુજરાતના 'બિગ ફોર' - નાગ, કાળોતરો, ખડચિતડો, અને ફુરસો - સૌથી ઝેરી ગણાય છે. સાપ ઉંદર જેવા જીવાતોને નિયંત્રિત કરીને ખેડૂતોના પાકનું રક્ષણ કરે છે, આમ પર્યાવરણનું સંતુલન જાળવે છે. સાપ કરડવાના કિસ્સામાં, શાંત રહેવું, હલનચલન બંધ કરવું અને તાત્કાલિક એન્ટી-વેનમ માટે હોસ્પિટલ જવું જરૂરી છે.

ભૂદાન યજ્ઞના પ્રણેતા રાષ્ટ્રીય ઋષિ વિનોબા ભાવે બાળકો અને યુવાનોની શક્તિમાં અડગ વિશ્વાસ રાખતા હતા. તેમણે સત્ય, પ્રેમ અને પરમેશ્વર પર શ્રદ્ધા રાખી ઊંચું ધ્યેય મેળવવાની પ્રેરણા આપી. ‘ઘસાઈને ઊજળા થઈએ’ અને ‘જય જગત’ જેવા સૂત્રો દ્વારા તેમણે દૃઢતા અને માનવતાનો સંદેશ આપ્યો. વિનોબાજીએ નમ્રતાને જીવનની શક્તિ ગણાવી તેમજ આળસ, અજ્ઞાન અને અશ્રદ્ધા જેવા ‘મહારિપુઓ’થી દૂર રહી પોતાની પ્રતિભા ઓળખવા અને ક્યારેય નબળા ન વિચારવાની શીખ આપી.

આજકાલ ઘણા માતા-પિતા પોતાના બાળકોના ફોટો અને વીડિયો Social Media પર શેર કરે છે, જેને 'શેરન્ટિંગ' કહેવાય છે. આ ટેવ ઘણીવાર બાળકની Privacy અને Safety માટે જોખમી બની શકે છે. 2021ના સર્વે મુજબ, 75% થી વધુ માતા-પિતા બાળકોની માહિતી શેર કરે છે, જેમાંથી ઘણા પોતાના Followers ને ઓળખતા પણ નથી. A.I. અને Digital Fraud ના આ યુગમાં, આવી પોસ્ટ્સ બાળકોના ચહેરા, પસંદગીઓ અને અન્ય સંવેદનશીલ માહિતીને ઉજાગર કરી શકે છે, જે Cyberbullying, ઓળખની ચોરી અને ડેટાના દુરુપયોગનું કારણ બની શકે છે. Parents એ 'Sharenting' કરતી વખતે બાળકની Privacy અને ભવિષ્યનું ધ્યાન રાખવું ખૂબ જ જરૂરી છે.

અરુણા આસફ અલી, એક અગ્રણી ભારતીય સ્વાતંત્ર્ય સેનાની અને રાજકીય કાર્યકર્તા, જેમણે 'કરો યા મરો'ના મંત્રને જીવી બતાવ્યો. 1942ના 'ભારત છોડો' આંદોલન દરમિયાન, ટોચના નેતાઓની ધરપકડ બાદ, તેમણે મુંબઈના ગોવાલિયા ટેંક મેદાન ખાતે હિંમતપૂર્વક ભારતીય ત્રિરંગો ફરકાવી આંદોલનની આગેવાની લીધી, જેના કારણે તેમને 'ગ્રાન્ડ ઓલ્ડ લેડી' તરીકે ઓળખ મળી. ધરપકડથી બચવા ભૂગર્ભમાં રહી તેમણે 'ઇન્કિલાબ' મેગેઝિનનું સંપાદન કર્યું. સ્વતંત્રતા પછી દિલ્હીના પ્રથમ મેયર બન્યા અને પત્રકારત્વ ક્ષેત્રે પણ યોગદાન આપ્યું.

1995 થી 2015 વચ્ચે જન્મેલી ‘Gen Z’ પેઢી મોબાઇલ અને સોશિયલ મીડિયામાં મોટી થઈ છે. તેમની વાતચીતની રીત, શબ્દોની પસંદગી અને ભાષા પ્રત્યેનો અભિગમ પરંપરાગત વ્યાકરણથી અલગ છે. Gen Z ની વાતચીતની શૈલી ભાષા કેવી રીતે બદલાઈ રહી છે તેનું પ્રતિબિંબ પાડે છે. આ પરિવર્તન તેમના મૂલ્યો, ઓળખ અને અભિવ્યક્તિને કેવી રીતે રજૂ કરે છે તે રસપ્રદ છે. નવી અંગ્રેજી શૈલીઓ જેવી કે ‘Rizz’, ‘No cap’, ‘Slay’, ‘Ate’, ‘Ick’, ‘Delulu’, ‘Be so forreal’ વગેરે Gen Z ની ભાષાનો એક ભાગ બની ગઈ છે.

તેલંગણાના ખમ્મમ જિલ્લામાં એક અજીબોગરીબ હત્યાનો કેસ સામે આવ્યો છે. શેખ જમાલ સાહેબની પત્ની ઈમામ બી, મોહન રાવ નામના યુવકના પ્રેમમાં પડી. બંનેએ મળીને જમાલ સાહેબને રસ્તામાંથી હટાવવાનું કાવતરું ઘડ્યું. મોહન રાવે ડૉક્ટર મિત્ર પાસેથી ઝેરી ઈન્જેક્શન મેળવી લીધું. એક દિવસ, જમાલ સાહેબ જ્યારે પોતાની દીકરીને મળવા જઈ રહ્યા હતા, ત્યારે મોહન રાવે લિફ્ટના બહાને તેમની બાઈક પર ચડીને ઝેરી ઈન્જેક્શન મારી દીધું. આ ઘટનાના પુરાવા પોલીસને ઘટનાસ્થળેથી મળ્યા, જેના આધારે તપાસ કરીને ઈમામ બી અને મોહન રાવ સહિત છ લોકોને જેલ ભેગા કરવામાં આવ્યા.

નેલ્સન મંડેલા ડે નિમિત્તે, બાળકોના સિનેમા ક્ષેત્રે યોગદાન બદલ પ્રતિષ્ઠિત ‘નેલ્સન મંડેલા લાઇફટાઇમ અચીવમેન્ટ એવોર્ડ’ મેળવનાર પ્રથમ ભારતીય ફિલ્મ સર્જક વિનોદ ગણાત્રાની અનોખી સિદ્ધિ નોંધનીય છે. તેમણે અમેરિકાનો ‘લિવ ઉલમન પીસ પ્રાઇઝ’ પણ મેળવ્યો છે. 40થી વધુ પુરસ્કારો મેળવી ચૂકેલા ગણાત્રા, 111થી વધુ ફિલ્મ મહોત્સવોમાં જ્યુરી સભ્ય તરીકે સેવા આપનાર એકમાત્ર ભારતીય ફિલ્મ સર્જક છે. તેમની ગુજરાતી ફિલ્મો ‘હેડા-હોડા’ અને ‘હારુન–અરૂણ’એ આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે પ્રશંસા મેળવી છે.

ગુજરાત વિદ્યાપીઠની સ્થાપના અને વિકાસમાં ડૉ. પ્રાણજીવન મહેતાનું યોગદાન અમૂલ્ય છે, જેમણે તેના ભવન નિર્માણ માટે સૌથી મોટું દાન આપ્યું. લંડનમાં અભ્યાસ દરમિયાન તેઓ ઇન્ડિયા હાઉસના ક્રાંતિકારીઓના સંપર્કમાં આવ્યા અને 'હિન્દ સ્વરાજ' પુસ્તકના પ્રશ્નકર્તા બન્યા. તેમના જીવનનો બીજો મહત્વપૂર્ણ પડાવ મ્યાનમારમાં નેતાજી સુભાષચંદ્ર બોઝની આઝાદ હિન્દ ફોજમાં તેમનું સક્રિય યોગદાન હતું. તેમના પરિવારના સભ્યો પણ આઝાદી સંગ્રામમાં જોડાયા હતા, જે ગુજરાતીઓના અસામાન્ય યોગદાનનું પ્રતીક છે.

ઇંગ્લેન્ડના લોર્ડ્સ ક્રિકેટ ગ્રાઉન્ડ પર રમાયેલી ઐતિહાસિક મહિલા ટેસ્ટ મેચમાં ભારતીય ખેલાડી યાસ્તિકા ભાટિયાએ ૧૪૨ વર્ષના ઇતિહાસમાં પ્રથમ સદી ફટકારી પોતાની આગવી ઓળખ બનાવી છે. બરોડિયન ગર્લ યાસ્તિકાએ ૧૫૮ બોલમાં ૧૧૩ રનની અણનમ ઇનિંગ રમી હતી. મેચ બાદ પરિવારે જણાવ્યું કે, સદી ફટકારતી વખતે યાસ્તિકાને તેના પરિવારજનો, જેમાં માતા, પિતા, બહેન અને દાદાનો સમાવેશ થાય છે, તેઓ નજર આવી રહ્યા હતા અને દાદા જાણે આશીર્વાદ આપી રહ્યા હોય તેવું લાગી રહ્યું હતું. આ સિદ્ધિ તેની મહેનત અને દ્રઢ નિશ્ચયનું પરિણામ છે.

મુંબઈના કાલાઘોડા આર્ટ એવેન્યુ સૌંદર્યકરણ અને રોશનાઈ પ્રકલ્પને કારણે શહેરને નવો કલાત્મક વિભાગ મળ્યો છે. મહારાષ્ટ્રના મુખ્ય મંત્રી દેવેંદ્ર ફડણવીસે લોકાર્પણ કરેલા આ પ્રોજેક્ટ હેઠળ ઐતિહાસિક વાસ્તુકલા સાથે સુમેળ સાધવામાં આવ્યો છે. આ પ્રોજેક્ટ હેઠળ પાંચ રસ્તાઓનું સૌંદર્યકરણ કરાયું છે, જે 500 મીટર લાંબા વિસ્તારમાં ફેલાયેલો છે. આ વિસ્તાર હવે યુરોપિયન શહેરોની જેમ ખુલ્લા સાંસ્કૃતિક રસ્તાઓનો અનુભવ આપશે, જ્યાં નાગરિકો અને પર્યટકો શાંતિથી ફરી, ખરીદી કરી અને ખાદ્ય સંસ્કૃતિનો આનંદ માણી શકશે.

મુંબઈ હાઈકોર્ટે ઓક્યુપેશન સર્ટિફિકેટ (OC) અરજીઓ પર રાજ્યના અધિક મુખ્ય સચિવના મૌખિક નિર્દેશોના આધારે નિર્ણય લેવામાં વિલંબ કરવા બદલ મુંબઈ મહાપાલિકા (BMC) ની ઝાટકણી કાઢી છે. કોર્ટે ભારપૂર્વક જણાવ્યું કે વૈધાનિક સત્તા ધરાવતા જાહેર અધિકારીઓએ માત્ર કાયદાકીય જોગવાઈઓ મુજબ જ કાર્ય કરવું જોઈએ. મૌખિક સૂચનાઓના આધારે કાનૂની પ્રક્રિયા અટકાવવી કાયદાના શાસન, પારદર્શિતા અને જવાબદારીના સિદ્ધાંતો વિરુદ્ધ છે. BMC એ અરજદારને લેખિતમાં ખામીઓ જણાવી સમયસર નિર્ણય લેવો જોઈએ. આવી મૌખિક સૂચનાઓ ગેરકાયદેસર ગણાશે.

પ્રેમમાં આકર્ષણ અને અપેક્ષાઓ મુખ્ય ભૂમિકા ભજવે છે. જ્યારે આ કારણો બદલાય ત્યારે આકર્ષણ ઘટે છે, જેને પ્રેમમાં ઘટાડો સમજી લેવાય છે. "I love you" કહેવું એ એક અદ્રશ્ય "package deal" છે, જેમાં કાળજી, સાથ અને ટકી રહેવાની અપેક્ષા હોય છે, જેની શરતો ક્યારેય સ્પષ્ટ થતી નથી. આ અસ્પષ્ટતા ગેરસમજ ઊભી કરી શકે છે. જેમ ટીવીની સ્પષ્ટ અપેક્ષાઓ હોય છે, તેમ પ્રેમમાં પણ અસ્પષ્ટ અપેક્ષાઓ અધૂરી રહી જાય છે. સાચો પ્રેમ એ છે જે ન કહેવાયેલા શબ્દોમાં પણ સમજાય, અને ખરા સમયે તમને કોણ સાથ આપે છે તે અનુભવાય.

થાઈલેન્ડમાં આવેલું અયુત્યા શહેર, ભારતીય રામનગરી અયોધ્યાના નામ પરથી પ્રેરિત છે. 1350માં સ્થપાયેલું આ નગર, અયુત્યાયન સામ્રાજ્યની રાજધાની હતું અને 417 વર્ષ સુધી સયામ સામ્રાજ્યનું કેન્દ્ર રહ્યું. નદીઓથી ઘેરાયેલું આ વ્યૂહાત્મક શહેર કલા, સંસ્કૃતિ અને આંતરરાષ્ટ્રીય વેપારનું મુખ્ય હબ બન્યું હતું. 1767માં બર્મીઝ આક્રમણથી તેનો વિનાશ થયો, પરંતુ તેના ખંડેરો, સ્તૂપો અને ભવ્ય મંદિરો આજે પણ તેના ગૌરવશાળી ભૂતકાળની સાક્ષી પૂરે છે. 1991માં યુનેસ્કો વર્લ્ડ હેરિટેજ સાઇટ જાહેર થયેલું, અયુત્યા ઇતિહાસપ્રેમીઓ માટે આકર્ષણનું કેન્દ્ર છે.

કોઈ પણ સંસ્થાના લીડરે હરીફોની આંધળી નકલ કરતાં પોતાની વાસ્તવિક શક્તિ ઓળખવી જરૂરી છે. મહાભારતના શાંતિપર્વમાં ભીષ્મ પિતામહે પણ ક્ષમતા મુજબ નિર્ણય લેવાની શીખ આપી છે. પોતાની સીમા બહારના પ્રોજેક્ટ ટીમને નુકસાન પહોંચાડી શકે છે. દરેક સંસ્થાની આગવી ઓળખ અને વિશેષ શક્તિ હોય છે. સાચી લીડરશિપ પોતાની તાકાતથી કંઈક અલગ કરવામાં છે. આત્મવિશ્વાસ, યોગ્ય આયોજન અને પોતાની ક્ષમતાની સમજથી જ મજબૂત તથા સફળ સામ્રાજ્ય ઊભું કરી શકાય છે.

ભારતમાં એવી અનેક પરંપરાગત વાનગીઓ છે જે સ્વાદ અને સુગંધમાં અદ્ભુત છે. પરંતુ કેટલીક વાનગીઓ એટલી વિચિત્ર છે કે તે સાંભળીને જ રૂંવાડા ઊભા થઈ જાય. છત્તીસગઢની લાલ કીડીઓ અને તેમના ઇંડામાંથી બનતી 'છપરા' ચટણી, મેઘાલયનું ડુક્કરના માંસ અને મગજમાંથી બનતું 'દોહ ખલીહ' સલાડ, તેમજ ડુક્કરના લોહીથી બનતો 'જાડોહ' પુલાવ, આવા અનેક ઉદાહરણો છે. નાગાલેન્ડમાં કરોળિયા અને હાથીના માંસ, મિઝોરમમાં કૂતરાના માંસ, અને આસામના રેશમના કીડામાંથી બનતી 'એરી પોલુ' જેવી વાનગીઓ ખવાય છે. સિક્કિમ અને ગોવામાં તળેલા દેડકાના પગ, ગોવામાં ડુક્કરના આંતરિક અવયવોમાંથી બનેલું 'સરપોટેલ' અને બેબી શાર્ક માછલીની કરી પણ પ્રચલિત છે.

દરિયામાં ઓઈલ ઢોળાય ત્યારે તેની ઓછી ઘનતાને કારણે તે પાણીની સપાટી પર તરતું રહે છે, જે સફાઈમાં મદદરૂપ બને છે. ઓઈલ સ્પિલ રિસ્પોન્સ વેસલ્સ ફ્લોટિંગ ‘બૂમ્સ’થી અસરગ્રસ્ત વિસ્તારને ઘેરી લે છે અને ‘સ્કિમર’ મશીન દ્વારા સપાટી પરથી તેલ શોષી ટાંકીઓમાં સંગ્રહ કરે છે. જરૂર પડે તો કેમિકલથી ઓઈલને નાના કણોમાં વિખેરવામાં આવે છે. આ પદ્ધતિઓ નિષ્ફળ જાય તો અંતિમ વિકલ્પ તરીકે નિયંત્રિત ‘ઇન-સિટુ બર્નિંગ’થી ઓઈલ સળગાવવામાં આવે છે.

આધુનિક યુદ્ધમાં આકાશી સરહદોની સુરક્ષા સર્વોપરી બની ગઈ છે. દુશ્મનના લડાકુ વિમાનો, ડ્રોન અને ક્રૂઝ મિસાઈલોથી રક્ષણ માટે સરફેસ-ટુ-એર મિસાઇલ (SAM) સિસ્ટમ્સ અનિવાર્ય છે. આ મિસાઈલો ટૂંકા, મધ્યમ અને લાંબા અંતરના જોખમોને હવામાં જ નિષ્ફળ બનાવે છે. SAM સિસ્ટમમાં રડાર, કમાન્ડ સેન્ટર અને મિસાઈલનો સમાવેશ થાય છે. કાર્યપદ્ધતિમાં ડિટેક્શન, ટ્રેકિંગ, ગાઇડન્સ અને ઇન્ટરસેપ્શન જેવા તબક્કાઓ છે. આ સિસ્ટમ્સ દેશના મહત્ત્વપૂર્ણ સ્થળોનું હવાઈ હુમલાથી રક્ષણ કરે છે.

પશ્ચિમ ઘાટની લીલીછમ ટેકરીઓમાં વસેલું કેરળનું વાયનાડ પ્રકૃતિપ્રેમીઓ અને સાહસિકો માટે સ્વર્ગ સમાન છે. આ સુંદર હિલસ્ટેશન તેના ગાઢ જંગલો, રહસ્યમય ગુફાઓ, ધોધ અને ચા-કોફીના બગીચાઓથી શોભાયમાન છે. બાણાસુર સાગર ડેમ, ઇડક્કલ ગુફાઓ, ચેમ્બ્રા પીક, સૂચીપારા અને મીનમુત્તી ધોધ, અને વાયનાડ વાઇલ્ડલાઇફ સેન્ચુરી જેવા સ્થળો પ્રવાસીઓને મંત્રમુગ્ધ કરી દે છે. વાયનાડની મુલાકાત વ્યસ્ત જીવનમાંથી રાહત અપાવશે.

વિક્ટર ગ્રુએન દ્વારા શરુ કરાયેલ જાહેર ચોકનો વિચાર શોપિંગ મોલમાં બદલાઈ ગયો. ભારતમાં, મોલ માત્ર ખરીદીનું સ્થળ નથી, પરંતુ મંદિર જેવી પ્રાચીન સંસ્થાનો પિતરાઈ ભાઈ બની ગયો છે. બંને જગ્યાએ ભવ્ય પ્રવેશ, લાંબી લાઇનો, પાર્કિંગની સમસ્યા, બાળકોની માંગ, અને ખાસ સુગંધ જોવા મળે છે. મોલમાં 'ડિસ્પ્લે' અને મંદિરમાં 'દર્શન' મળે છે. આધુનિક સમજણ છીછરી છે; પ્રાચીન મંદિરો આર્થિક અને સામાજિક કેન્દ્રો હતા. મોલ એ મંદિરનો 'સેક્યુલર વંશજ' છે, જ્યાં 'અપગ્રેડ' થવું એ આધુનિક 'મોક્ષ' છે.

સોશિયલ મીડિયા પરના સુખના દેખાવ અને વાસ્તવિક જીવનના સુખ-દુઃખ વચ્ચેનો તફાવત સમજાવતી આ પોસ્ટ, ગીતો અને જીવનની તુલના કરે છે. 'રફ્તાર' ફિલ્મનું ગીત 'સંસાર હૈ ઇક નદિયા' જીવનની વાસ્તવિકતા દર્શાવે છે. કવિ શૈલેન્દ્રની પંક્તિ "હૈ સબસે મધુર વો ગીત જિન્હેં હમ દર્દ કે સુર મેં ગાતે હૈં" દર્દમાં રહેલી મીઠાશને ઉજાગર કરે છે. આ લેખ સાહિર લુધિયાનવી અને અલ્લામા ઇકબાલની બે અલગ અલગ ગઝલોની સમાન પંક્તિ "ન તૂ ઝમીં કે લિયે હૈ ન આસમાં કે લિયે" નો ઉપયોગ કરીને માનવ જીવનની અર્થહીનતા અને અસ્તિત્વના પ્રશ્નો પર પ્રકાશ પાડે છે.