અમેરિકાએ ઈરાનમાં 'શાહિદ બકાઈ હોસ્પિટલ' નજીક હુમલો કરતા દર્દીઓમાં અફરાતફરી મચી ગઈ, જેમાં કીમોથેરાપી લઈ રહેલા 211 બાળકોને તાત્કાલિક બહાર કાઢવા પડ્યા. અમેરિકી CENTCOM એ હોર્મુઝની સામુદ્રધુનીમાં ઈરાની સૈન્ય ઠેકાણાઓ પર હુમલા કર્યા. વળતા જવાબમાં, ઈરાને કુવૈત પર ભીષણ ડ્રોન હુમલો કર્યો, જેને કુવૈતની સેનાએ નિષ્ફળ બનાવ્યો. આ ઘટનાઓએ મધ્ય પૂર્વમાં ફરી યુદ્ધની જ્વાળા ભભૂકાવી છે, જેમાં અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચે તણાવ ચરમસીમાએ પહોંચ્યો છે.

અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચેના વધતા તણાવ અને હોર્મુઝની સામુદ્રધુની (Strait of Hormuz)માં ભારતીય નાવિકોના મોતના પગલે, ભારત સરકારે શિપિંગ કંપનીઓ માટે કડક એડવાઇઝરી જાહેર કરી છે. આગામી આદેશ સુધી, આ માર્ગ પરથી પસાર થતા કોઈપણ જહાજ પર ભારતીય નાવિકોની તૈનાતી ન કરવા સૂચના અપાઈ છે. ડાયરેક્ટોરેટ જનરલ ઓફ મેરિટાઇમ એડમિનિસ્ટ્રેશન (DGMA) એ ભારતીય નાવિકોની સુરક્ષાને સર્વોચ્ચ પ્રાથમિકતા ગણાવી આ નિર્ણય લીધો છે. આ ક્ષેત્રમાં કોમર્શિયલ જહાજો પર થઈ રહેલા હુમલાઓને ધ્યાનમાં રાખીને આ પગલું ભરવામાં આવ્યું છે.

મધ્ય પૂર્વમાં વધતા તણાવને કારણે, ખાડી દેશો જેમ કે UAE, ઈરાક અને સાઉદી અરેબિયા સ્ટ્રેટ ઓફ હોર્મુઝ પર નિર્ભરતા ઘટાડવા માટે મહત્વાકાંક્ષી વૈકલ્પિક યોજનાઓ પર કામ કરી રહ્યા છે. આનાથી તેમના તેલ નિકાસને સુરક્ષિત રાખવામાં મદદ મળશે અને ઈરાનના પ્રભાવને મર્યાદિત કરી શકાશે. 2027 સુધીમાં, આ યોજનાઓ દ્વારા કુલ નિકાસનો 45% હિસ્સો વૈકલ્પિક માર્ગોથી મોકલી શકાશે, જે દરરોજ 73 લાખ બેરલ તેલની હેરફેર માટે નવી પાઇપલાઇનો અને પોર્ટ્સનું નિર્માણ કરશે.

અમેરિકન પ્રમુખ ટ્રમ્પ ઈરાન સામે સૈન્ય કાર્યવાહીના વ્યાપને વિસ્તારવા ગંભીરતાથી વિચારી રહ્યા છે. વોલ સ્ટ્રીટ જર્નલના અહેવાલો અનુસાર, ટ્રમ્પે વ્હાઇટ હાઉસમાં વરિષ્ઠ અધિકારીઓ સાથે ઈરાન વિરુદ્ધ ત્રણ મુખ્ય સૈન્ય વિકલ્પો પર ચર્ચા કરી છે. આ વિકલ્પોમાં ઈરાનના આંતરિક વિસ્તારો પર હવાઈ હુમલા તેજ કરવા, હોર્મુઝ જળડમરુમધ્ય નજીક ખર્ગ દ્વીપ જેવા ઈરાની ટાપુઓ પર જમીની સેના મોકલી કબજો કરવો, અને 'Pike mountain' જેવા ગુપ્ત પરમાણુ ઠેકાણાઓ પર બોમ્બમારો કરવાનો સમાવેશ થાય છે. આ ગતિવિધિઓ ઈરાન પ્રત્યે અમેરિકાની આક્રમક સૈન્ય નીતિમાં મોટા બદલાવનો સંકેત આપે છે.

અમેરિકાના હવાઈ હુમલાના જવાબમાં ઈરાને બહેરીનમાં અમેરિકી સૈન્ય ઠેકાણાઓ પર અત્યાર સુધીનો સૌથી મોટો અને ઘાતક હુમલો કર્યો છે. IRGCએ અમેરિકાને ચેતવણી આપી છે કે આ યુદ્ધ લાંબુ ખેંચવાની ભૂલ ન કરે. આ ઓપરેશન ખાડી ક્ષેત્રમાં અમેરિકી સૈન્ય માળખાને નષ્ટ કરવા માટે છે અને ત્યારબાદ ઈરાનનો આગામી વિનાશક તબક્કો શરૂ થશે. ઈરાને હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ પર નાકાબંધીની જાહેરાત કરી છે જ્યાં સુધી અમેરિકા ત્રણ શરતો સ્વીકારશે નહીં, ત્યાં સુધી આ જળમાર્ગ બંધ રહેશે, જેનાથી વૈશ્વિક ઓઈલ માર્કેટ પર અસર થઈ રહી છે.

પશ્ચિમ એશિયામાં સૈન્ય તણાવ અત્યંત ખતરનાક સ્તરે પહોંચી ગયો છે, જેમાં અમેરિકાએ ઈરાન સામેની સૈન્ય કાર્યવાહીના સતત પાંચમા દિવસે પણ ઈરાની સૈન્ય ઠેકાણાઓ પર ભીષણ હુમલા ચાલુ રાખ્યા છે. અમેરિકન સેન્ટ્રલ કમાન્ડ (CENTCOM) અનુસાર, હોર્મુઝ જળડમરુમધ્યમાં ઈરાનના બંદરો પર નાકાબંધી તોડવાનો પ્રયાસ કરી રહેલા એક ખાલી ઓઈલ ટેન્કરને અમેરિકી એરક્રાફ્ટે હેલફાયર મિસાઈલો વડે નિષ્ક્રિય કર્યું. બંદર અબ્બાસ, અહવાઝ અને ચાબહારમાં શ્રેણીબદ્ધ વિસ્ફોટો થયા, જેમાં શાહિદ બગાઈ હોસ્પિટલ પાસે પણ અમેરિકી મિસાઈલ પડતાં દર્દીઓને ખસેડવા પડ્યા. આ ઓપરેશન રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પના નિર્દેશ પર આંતરરાષ્ટ્રીય દરિયાઈ વેપાર માર્ગોની સુરક્ષા માટે હાથ ધરવામાં આવ્યું છે.

ઈરાનના ચાબહાર પોર્ટ પર અમેરિકા દ્વારા કરાયેલા બોંબમારામાં મરીન ટ્રાફિક કંટ્રોલ ટાવર તબાહ થયો છે. એક સપ્તાહમાં આ બીજો હુમલો છે, જેમાં નાગરિક સુવિધાઓને નિશાન બનાવાઈ છે. આ પોર્ટ ભારત માટે વ્યૂહાત્મક રીતે અત્યંત મહત્વપૂર્ણ છે, જે અફઘાનિસ્તાન અને મધ્ય એશિયાને પાકિસ્તાનને બાયપાસ કરીને જોડે છે. ભારતે અહીં મોટું રોકાણ કર્યું છે અને તાજેતરમાં જ 10 વર્ષ માટે ઓપરેશનલ કરાર કર્યો છે. આ હુમલાથી ભારતની વિદેશ નીતિ અને વેપારી સંબંધો પર અસર થવાનો ભય છે, તેમજ તેલ પુરવઠાની સ્થિતિ પણ ચિંતાજનક બની શકે છે.

અમેરિકાના પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે ઈરાનને ફરીથી વાટાઘાટોના ટેબલ પર આવવા આખરી ચેતવણી આપી છે. જો ઈરાન સંમત નહીં થાય, તો અમેરિકા તેના પાવર પ્લાન્ટ્સ અને બ્રિજ જેવા મુખ્ય માળખાકીય સુવિધાઓ પર હુમલો કરશે. આ નિવેદન બંને દેશો વચ્ચે વધી રહેલા તણાવ વચ્ચે આવ્યું છે, જેમાં હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ પર સૈન્ય કાર્યવાહી અને ગોળીબારનો સમાવેશ થાય છે. UNએ નાગરિક સુવિધાઓ પર હુમલાને War Crime ગણાવ્યો છે. ઈરાન વાટાઘાટો માટે ઝૂકવા તૈયાર નથી, જ્યારે વૈશ્વિક અર્થતંત્ર અને ક્રૂડ ઓઇલના ભાવ પર તેની અસર જોવા મળી રહી છે.

હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ નજીક ઈરાનના સૈન્ય હુમલામાં વધુ એક ભારતીય નાવિક, પુણેના મરીન એન્જિનિયર હેરંબ કરમરકરનું મોત થયું છે. તેમણે પોતાના પરિવારને સુરક્ષિત રીતે હોર્મુઝ પાર કર્યાનો અંતિમ મેસેજ વોટ્સએપ પર મોકલ્યો હતો. આ હુમલા બાદ ભારતે ઈરાનના ડેપ્યુટી એમ્બેસેડરને સમન્સ પાઠવી આકરો વિરોધ નોંધાવ્યો છે. આ જહાજ પર સવાર અન્ય 10 ભારતીય નાવિકોને સુરક્ષિત બચાવી લેવાયા છે, જ્યારે 1 હજુ ગુમ છે. વ્યાપારી જહાજો પર થઈ રહેલા હુમલાથી ભારતે ચિંતા વ્યક્ત કરી છે.

ઈરાન પર અમેરિકાની સૈન્ય કાર્યવાહી બાદ રશિયાના વિદેશ મંત્રી સર્ગેઈ લાવરોવે આકરી પ્રતિક્રિયા આપી છે. તેમણે કહ્યું કે અમેરિકાએ ઈરાન સાથે થયેલા સમજૂતી કરાર (MoU)નું ઉલ્લંઘન કર્યું છે. લાવરોવે આરોપ લગાવ્યો કે આ હુમલાઓથી માત્ર ઈરાન જ નહીં, પરંતુ પર્શિયન ગલ્ફ વિસ્તારના નાગરિક ઠેકાણાઓને પણ નુકસાન થયું છે, જેના કારણે સમગ્ર વિસ્તારની સ્થિરતા સામે જોખમ ઊભું થયું છે. રશિયા અનુસાર, અમેરિકાની આ કાર્યવાહી સમજૂતીની ભાવના વિરુદ્ધ છે.

અમેરિકન પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે ઇઝરાયલના વડાપ્રધાન બેન્જામિન નેતન્યાહૂને ફોન કરીને સીરિયા અને લેબેનોનમાંથી પોતાનું સૈન્ય પાછું ખેંચી લેવાની સ્પષ્ટ સૂચના આપી છે. ટ્રમ્પ માને છે કે ઇઝરાયલી સૈન્યની હાજરી મધ્ય પૂર્વમાં તણાવ વધારી રહી છે. આંતરરાષ્ટ્રીય મંચો પરની વાતચીત બાદ ટ્રમ્પનું આ પગલું મહત્વનું છે. અમેરિકા અને ઇઝરાયલ વચ્ચે સુરક્ષા કરારના પ્રયાસો ચાલુ છે, પરંતુ નેતન્યાહૂ કોઈ પણ પ્રકારની છૂટછાટ આપવા તૈયાર નથી. આગામી ચૂંટણીઓને કારણે નેતન્યાહૂ પર રાજકીય દબાણ છે, જેના કારણે સૈન્ય પાછું ખેંચવાની શક્યતા ઓછી છે.

અમેરિકાએ ઈરાનના સૈન્ય મથકો પર સતત ચોથી રાત્રે હવાઈ હુમલા કર્યા બાદ ઈરાનની IRGCએ જોર્ડન, બહેરીન અને કુવૈતમાં અમેરિકન સૈન્ય મથકોને નિશાન બનાવ્યાનો દાવો કર્યો છે. અઝરાક, શેખ ઈસા અને અલી અલ સલેમ એર બેઝ પર ડ્રોન-મિસાઈલ હુમલા કરાયા હતા. કુવૈતે કેટલાક હુમલા નિષ્ફળ બનાવ્યાનો દાવો કર્યો છે. આ ઘટનાથી મધ્ય-પૂર્વમાં તણાવ વધ્યો છે અને સ્ટ્રેટ ઓફ હોર્મુઝ મારફતે વૈશ્વિક ઊર્જા પુરવઠા પર સંકટની ચિંતા વધી છે.

ઈરાન-અમેરિકા તણાવ અને હોર્મુઝ રુટ પર અવરજવરના સમાચાર વચ્ચે ક્રૂડતેલના ભાવમાં ૧૪-૧૫% નો તેજી આવ્યો છે, જે બેરલ દીઠ ૮૭ ડોલરને પાર કરી ગયો છે. અમેરિકા દ્વારા ૨૦% ચાર્જ વસૂલાતના સંકેતોથી ભાવમાં ૧૫-૧૬ ડોલરનો વધારો થવાની ભીતિ છે. દરમિયાન, વૈશ્વિક બજારમાં સોનાના ભાવ ડોલર ઇન્ડેક્સ અને ફુગાવાની શક્યતાને કારણે ઘટ્યા છે. મુંબઈ અને અમદાવાદમાં સોના-ચાંદીના ભાવોમાં સ્થાનિક પરિબળોને કારણે ફેરફાર જોવા મળ્યા છે.

સ્ટ્રેટ ઓફ હોર્મુઝ પર ચાલી રહેલા તણાવ વચ્ચે, ઈઝરાયેલના વડાપ્રધાન બેન્જામિન નેતન્યાહૂએ ઈરાનને કડક શબ્દોમાં ચેતવણી આપી છે. 'નેગેવ સમિટ' (Negev Summit) દરમિયાન તેમણે કહ્યું કે, જો ઈરાન હુમલો કરશે તો પ્રતિક્રિયા પહેલા કરતાં અનેક ગણી વધુ શક્તિશાળી હશે. ઈરાનના 'એક્સિસ ઓફ ઈવિલ' સામે અમારી કાર્યવાહી ચાલુ રહેશે. બીજી તરફ, અમેરિકન પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે ઈરાન સાથેના MoU ને માત્ર એક 'ટેસ્ટ' ગણાવ્યો છે, જે ઈરાને માન્યો નથી, જેના પગલે મધ્ય પૂર્વમાં હવાઈ હુમલા ફરી શરૂ થયા છે.

પશ્ચિમ એશિયામાં ચાલી રહેલા સંઘર્ષને કારણે ભારતીય નાગરિકો, ખાસ કરીને દરિયાઈ નાવિકો મોટી મુશ્કેલીમાં છે. સરકારી સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર, ૨૮ ફેબ્રુઆરીથી અત્યાર સુધીમાં ખાડી વિસ્તારમાં ૧૩ ભારતીય નાવિકોના મોત થયા છે, જ્યારે ૩ હજુ પણ ગુમ છે. અમેરિકા-ઈરાન તણાવ વધતા Hormuz Strait પર વ્યાપારી જહાજો પર હુમલાઓ વધી ગયા છે, જેમાં જીવ ગુમાવનારા વિદેશી નાગરિકોમાં ભારતીયોની સંખ્યા સૌથી વધુ છે. આ કારણે વૈશ્વિક દરિયાઈ વેપાર અને જહાજોની અવરજવર પર ગંભીર અસર પડી રહી છે.

અમેરિકી રાષ્ટ્રપ્રમુખ ટ્રમ્પએ Strait Of Hormuz માંથી પસાર થતા જહાજો પર 20% સુરક્ષા શુલ્ક લગાવવાનો પોતાનો વિવાદાસ્પદ પ્રસ્તાવ પાછો ખેંચ્યો છે. આ ફી વસૂલવાને બદલે, હવે ખાડી દેશો સાથે વ્યાપાર અને રોકાણના મોટા કરારોને પ્રાથમિકતા આપવામાં આવશે. પશ્ચિમ એશિયાના નેતાઓ સાથે થયેલી ઉપયોગી વાતચીત બાદ આ નિર્ણય લેવામાં આવ્યો છે. અગાઉ ટ્રમ્પએ 'ગાર્ડિયન ઓફ ધ સ્ટ્રેઈટ' ગણાવીને દરેક કાર્ગો શિપ પર 20% ટોલ ટેક્સ લેવાનું એલાન કર્યું હતું, જેનાથી વૈશ્વિક અર્થતંત્ર પર મંદીનો ખતરો હતો.

મિડલ ઈસ્ટમાં ફરી યુદ્ધના વાદળો ઘેરાયા છે. સ્ટ્રેટ ઓફ હોર્મુઝ (Strait of Hormuz)માં જહાજો પર થયેલા હુમલા તેલ સંકટ તરફ ઈશારો કરી રહ્યા છે. ઈરાનના બુશેહર અને બંદર અબ્બાસ નજીક જોરદાર વિસ્ફોટ થયા છે. અમેરિકાના પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે હોર્મુઝમાં ઈરાન વિરુદ્ધ નાકાબંધી અને ટેક્સ વસૂલવાની જાહેરાત બાદ ઈરાન આક્રમક થયું છે. ઈરાનની સેનાએ કહ્યું છે કે, અમેરિકાની ધમકીથી હોર્મુઝ ક્યારેય નહીં ખુલે. દક્ષિણ-પશ્ચિમ ઈરાનમાં બુશેહર નજીક 4 સ્થળો પર અમેરિકી મિસાઈલો દ્વારા હુમલો થયો છે. બંદર અબ્બાસ નજીક 5 વિસ્ફોટના અવાજ સંભળાયા હતા.

પશ્ચિમ એશિયામાં ઈરાન અને અમેરિકા વચ્ચે વધતા તણાવ અને હુમલાઓ વચ્ચે ક્રૂડ ઓઈલના ભાવ ફરી વધી રહ્યા છે. આંતરરાષ્ટ્રીય ક્રૂડ ઓઈલના ભાવ પ્રતિ બેરલ $80 ની નજીક પહોંચી ગયા છે, જે મંગળવારે $79 ની આસપાસ વધી ગયા હતા. આના કારણે એક સપ્તાહમાં તેલના ભાવમાં 10% થી વધુનો વધારો થયો છે. યુએસ રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાંથી પસાર થતા ઈરાની જહાજો પર ફરીથી પ્રતિબંધ લાદ્યો છે અને આ માર્ગનો ઉપયોગ કરતા અન્ય કાર્ગો માટે ચુકવણીની આવશ્યકતાઓ લાગુ કરી છે. તેમણે રશિયન તેલ અને કુદરતી ગેસ ખરીદદારો પર પણ ફરીથી પ્રતિબંધ લાદવાનું સમર્થન કર્યું છે.

અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચેના તણાવ વચ્ચે 'સ્ટ્રેટ ઓફ હોર્મુઝ' પર અવરજવર ઘટતા કાચા તેલ (Crude Oil)ની કિંમતો વધી રહી છે. આ પરિસ્થિતિ વચ્ચે યમન દ્વારા 'બાબ અલ-મંડેબ' (Bab-el-Mandeb Strait) જળમાર્ગ બંધ કરવાની ધમકી આપવામાં આવી છે. આ વ્યૂહાત્મક માર્ગ લાલ સમુદ્રને અદનની ખાડી સાથે જોડે છે અને વૈશ્વિક શિપિંગ માટે અત્યંત મહત્વપૂર્ણ છે. જો આ માર્ગ બંધ થશે તો ક્રૂડ ઓઈલની કિંમત 200 ડોલર પ્રતિ બેરલ સુધી પહોંચી શકે છે, જે વૈશ્વિક અર્થતંત્ર અને ભારત માટે ગંભીર ચિંતાનો વિષય બનશે.

હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાં થયેલા મિસાઇલ હુમલામાં એક ભારતીય નાવિકના મોત બાદ ભારત સરકારે કડક વલણ અપનાવ્યું છે. વિદેશ મંત્રાલય (MEA) એ નવી દિલ્હીમાં ઈરાની મિશનના ડેપ્યુટી ચીફ મોહમ્મદ જાવદ હુસૈની અને અન્ય રાજદ્વારીઓને બોલાવી ગંભીર ચિંતા વ્યક્ત કરી છે અને સ્પષ્ટીકરણ માંગ્યું છે. UAE-ધ્વજ ધરાવતા ઓઈલ ટેન્કરો પર થયેલા આ ઘાતક હુમલામાં ભારતીય નાગરિકો સહિત અન્ય લોકો પણ ઘાયલ થયા હતા. ભારત સરકારે ઈરાન સામે આકરો વિરોધ નોંધાવ્યો છે.

અમેરિકાએ ઈરાનના 6થી વધુ ઠેકાણાઓ પર લગભગ 5 કલાક સુધી હવાઈ હુમલા કર્યા. અમેરિકી સેન્ટ્રલ કમાન્ડ (CENTCOM) એ જણાવ્યું કે બુશેહર, ચાબહાર, જાસ્ક સહિતના સ્થળોએ ડિફેન્સ સિસ્ટમ, મિસાઈલ અને ડ્રોન ઠેકાણાઓને નિશાન બનાવાયા. મિડલ ઈસ્ટમાં 50,000થી વધુ અમેરિકી સૈનિકો તૈનાત છે. ઈરાને પણ બહેરીનના અલ-જુફૈર બેઝ પર હુમલો કરી અમેરિકી MQ-1 ડ્રોન તોડી પાડ્યો. આ સંઘર્ષને કારણે ક્રૂડ ઓઈલની કિંમતોમાં લગભગ 2% નો વધારો નોંધાયો છે.

વૈશ્વિક ઉર્જા સપ્લાયની મહત્વપૂર્ણ કડી ગણાતી હોર્મુઝની ખાડી ફરી ભયાનક સંઘર્ષનું કેન્દ્ર બની છે. અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચેનો તણાવ વધ્યો છે, જેની અસર વૈશ્વિક વ્યાપાર અને નાગરિકો પર પડી રહી છે. સંયુક્ત અરબ અમીરાતના બે તેલ ટેન્કરો પર ક્રૂઝ મિસાઈલથી હુમલો થયો છે. એક ભારતીય ક્રૂ મેમ્બરનું મોત થયું છે અને 6 ઈજાગ્રસ્ત છે, જેમાંથી 4 ની સ્થિતિ નાજુક છે. આ ઘટનાએ મધ્ય-પૂર્વમાં યુદ્ધની સ્થિતિ વણસાવી છે.

અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચે ચાલી રહેલા તણાવ વચ્ચે, યુએસ સેન્ટ્રલ કમાન્ડ (CENTCOM) એ રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પના નિર્દેશ પર સતત ત્રીજી રાત્રે ઈરાનના અનેક લશ્કરી ઠેકાણાઓ પર હવાઈ હુમલા કર્યા છે. આ હુમલાઓનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય ઈરાનની ડ્રોન, મિસાઈલ અને દરિયાઈ દેખરેખ ક્ષમતાઓને નબળી પાડવાનો છે, જેથી હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાંથી પસાર થતા વેપારી જહાજોની સલામતી સુનિશ્ચિત કરી શકાય. ટ્રમ્પે ભવિષ્યમાં પણ સૈન્ય કાર્યવાહી ચાલુ રાખવાના સંકેત આપ્યા છે અને ઈરાનના ન્યૂક્લિયર સાઈટ્સ પર પણ હુમલાની શક્યતા વ્યક્ત કરી છે.

હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાં સંયુક્ત આરબ અમિરાત (UAE)ના બે ઓઈલ ટેન્કર પર ઈરાને મિસાઈલ હુમલો કર્યો, જેમાં એક ભારતીય નાવિકનું મોત થયું અને આઠ ઘાયલ થયા. UAEના સંરક્ષણ મંત્રાલયે આ હુમલાની પુષ્ટિ કરી, જણાવતા કે બે ધ્વજ ધરાવતા ટેન્કર મોમ્બાસા અને બહિયાને નિશાન બનાવાયા હતા. ઘાયલોમાં છ ભારતીયો અને બે યુક્રેનના નાગરિકોનો સમાવેશ થાય છે, જેમાંથી ચારની હાલત ગંભીર છે. UAEએ આ હુમલાની સખત નિંદા કરી અને તાત્કાલિક લશ્કરી કાર્યવાહી બંધ કરવાની અપીલ કરી.

અમેરિકન પ્રમુખ ટ્રમ્પે હોર્મુઝ પર અમેરિકાનો નિયંત્રણ અને ગાર્ડિયન બનવાનો દાવો કર્યો છે, જેના કારણે વિશ્વભરમાં સનસનાટી મચી ગઈ છે. ટ્રમ્પ અનુસાર, દરેક કાર્ગો શિપ પર ૨૦% ટોલ વસૂલવામાં આવશે, કારણ કે અમેરિકા આ જળમાર્ગની સુરક્ષા કરી રહ્યું છે. ઇરાને આ દાવાને ફગાવી દીધો છે અને હોર્મુઝ પર પોતાનો સંપૂર્ણ અંકુશ હોવાનું જણાવ્યું છે. આ સંઘર્ષ વૈશ્વિક અર્થતંત્રને મોટો ફટકો મારી શકે છે. બંને દેશો વચ્ચે વધતા તણાવ વચ્ચે ઇરાને હોર્મુઝ બંધ કર્યો છે અને અમેરિકા પર હુમલા કર્યા છે, જેના જવાબમાં અમેરિકાએ પણ ઇરાનના લશ્કરી ઠેકાણા પર હુમલા કર્યા છે.

મિડલ-ઇસ્ટ વૉરમાં રશિયાની એન્ટ્રીના સંકેતો વચ્ચે, ઇરાન-અમેરિકા તણાવ વચ્ચે રશિયાએ તેનું અત્યંત સુરક્ષિત Tu-214 PU વિમાન તેહરાન મોકલ્યું છે. આ વિમાન, જે ઉડતી કમાન્ડ પોસ્ટ તરીકે કામ કરે છે, તે રશિયાના પ્રમુખ પુતિનના આદેશથી પહોંચ્યું છે. આ Tu-214 PU, Túpolev ડિઝાઇન બ્યુરોનું એક ખાસ વેરિયન્ટ છે, જે અત્યાધુનિક સુરક્ષિત સંચાર પ્રણાલી અને પરમાણુ યુદ્ધમાં પણ કાર્યરત રહેવાની ક્ષમતા ધરાવે છે. આ ઘટના રશિયા-ઇરાન વચ્ચેના વધતા સૈન્ય, તકનીકી અને જાસૂસી સહકારને દર્શાવે છે, જેમાં રીયલ-ટાઇમ ઇન્ટેલીજન્સ શેરિંગ અને સંયુક્ત ઇમર્જન્સી પ્લાનિંગનો સમાવેશ થાય છે.

યમનમાં સાઉદી અરેબિયાએ ઈરાનના મુસાફરોથી ભરેલું પ્લેન લેન્ડ થવાનું હતું તે જ સમયે રનવે પર મિસાઈલ હુમલો કર્યો. આ ઘટનાથી મિડલ ઈસ્ટમાં તણાવ વધ્યો છે. યમનના હૂતી બળવાખોરોએ સાઉદી પર સના ઇન્ટરનેશનલ એરપોર્ટને નિશાન બનાવવાનો આરોપ લગાવ્યો છે. હુમલાને કારણે એરપોર્ટ પર અફરાતફરી મચી ગઈ અને અન્ય વિમાનોની લેન્ડિંગ રોકી દેવાઈ. ઈરાની પ્લેનને બાદમાં હોદૈદા એરપોર્ટ પર ઉતારવું પડ્યું. હૂતીઓએ બદલાની ધમકી આપી છે.

પશ્ચિમ એશિયામાં અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચેના વધતા તણાવ વચ્ચે રશિયાએ ઈરાનના સમર્થનમાં પોતાનું અત્યાધુનિક ‘Tu-214PU’ એરક્રાફ્ટ, જેને ‘ડૂમ્સડે પ્લેન’ કહેવાય છે, તેને તેહરાન મોકલી દીધું છે. આ ઘટનાએ વૈશ્વિક સ્તરે ચિંતા જગાવી છે કે શું દુનિયા ત્રીજા વિશ્વયુદ્ધ તરફ વધી રહી છે? આ વિમાન એક હવામાં ઉડતી કમાન્ડ અને કંટ્રોલ પોસ્ટ છે, જે યુદ્ધ જેવી પરિસ્થિતિઓમાં સૈન્ય સંકલન માટે ઉપયોગી છે. રશિયાના આ પગલાથી સ્પષ્ટ થાય છે કે તેઓ ઈરાનને ઉચ્ચ-સ્તરનું લશ્કરી સમર્થન અને ગુપ્ત માહિતી આપવા તૈયાર છે.

પશ્ચિમ એશિયામાં યુદ્ધ ભયાનક વળાંક પર પહોંચ્યું છે. અમેરિકાના હુમલાઓનો બદલો લેવા ઈરાને ‘Eye for an Eye’ ઓપરેશન હેઠળ ખાડી દેશોમાં યુએસ સેનાના ત્રણ એરબેઝ પર સૌથી મોટો હુમલો કર્યો છે. IRGC એ બહેરીન, જોર્ડન અને કુવૈતમાં સ્થિત અમેરિકી મથકોને મિસાઈલ અને ડ્રોન વડે નિશાન બનાવી ભારે નુકસાન પહોંચાડ્યો છે. અહેવાલો મુજબ, પેટ્રિઅટ એર ડિફેન્સ સિસ્ટમ અને રડાર સંપૂર્ણપણે નાશ પામ્યા છે. ઈરાને આ હુમલાને ત્રણ તબક્કામાં પાર પાડ્યો અને અમેરિકી સૈન્યની તાકાત તોડવાનો હેતુ વ્યક્ત કર્યો.

અમેરિકન પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે એક ચોંકાવનારી જાહેરાત કરી છે કે યુનાઈટેડ સ્ટેટ્સ (U.S.) વૈશ્વિક વેપાર માટે અત્યંત મહત્વપૂર્ણ એવા 'સ્ટ્રેટ ઓફ હોર્મુઝ' (Strait of Hormuz) નું નિયંત્રણ સંભાળશે. આ દરિયાઈ માર્ગની સુરક્ષા કરવા બદલ અમેરિકા વિશ્વના દેશો પાસેથી વળતર એટલે કે, પૈસાની અપેક્ષા રાખે છે. ટ્રમ્પે કહ્યું કે, 'આપણા સૈનિકો અને લોકોને જોખમમાં મૂકવા બદલ અમે ચોક્કસપણે વળતર ઈચ્છીએ છીએ!' અમેરિકા આ વિસ્તાર માટે 'ગાર્ડિયન એન્જલ' (રક્ષક)ની ભૂમિકા ભજવશે અને આ સેવા બદલ પૂરતું વળતર મળવું જોઈએ.